Անկարա

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
HS Disambig.svg Անվան այլ կիրառումների համար տես՝ Անկարա (այլ կիրառումներ)
Քաղաք
Անկարա
թուրք.՝ Ankara
Զինանշան
Insigne Ancyrae.svg

Metropolis of Ankara.png
Անկարան
Կոորդինատներ: 39°52′0″ հս․ լ. 32°52′0″ ավ. ե. / 39.86667° հս․. լ. 32.86667° ավ. ե. / 39.86667; 32.86667
Երկիր Թուրքիա Թուրքիա
Իլ Անկարա
Քաղաքապետ Իբրահիմ Մելիհ Գյոքչեք
Այլ անվանումներ Անսիրա
Մակերես 1 417 կմ²
ԲԾՄ 938[1] մ
Բնակչություն 4 319 167 մարդ (2005)
Ժամային գոտի UTC+3
Հեռախոսային կոդ +90 312
Փոստային ինդեքսներ 06x xx
Պաշտոնական կայք ankara.bel.tr (թուրքերեն)
##Անկարա (Թուրքիա)
Red pog.png

Անկարան (թուրք.՝ Ankara) Թուրքիայի մայրաքաղաքն է։ Բնակչություն՝ 4,548,939 (2000)։ Գտնվում է Անատոլական սարահարթի կենտրոնական մասում, Չուբուկ և Անկարա գետերի (Սաքարիայի ավազան) միախառնման տեղում։

Աշխարհագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Անկարան գտնվում է ծովի մակարդակից 900-ից մինչև 1200 մետր բարձրության վրա։

Կլիմա[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Անկարան գտնվում է բարեխառն գոտում՝ ցամաքային կլիմային բնորոշ հատկանիշերով։ Դրա շնորհիվ այստեղ պարզ արտահայտվում են տարվա բոլոր չորս եղանակները։ Ձմեռները ցուրտ է, ձնառատ։ Ամռանը հիմնականում շոգ է, չորային։ Տեղումների հիմնական մասը գալիս է գարնանը, մասամբ՝ աշնանը: Կլիման կիսաչոր է (Köppen կլիմայի դասակարգում։ BSk)[2]։

Անկարաի կլիմայական տվյալները
Ամիս հունվ փետ մարտ ապր մայ հուն հուլ օգոս սեպ հոկ նոյ դեկ Տարի
Ռեկորդային բարձր °C (°F) 16.6
(61.9)
20.4
(68.7)
27.8
(82)
31.1
(88)
33.0
(91.4)
37.0
(98.6)
41.0
(105.8)
40.4
(104.7)
36.0
(96.8)
33.3
(91.9)
24.4
(75.9)
20.4
(68.7)
41
(105.8)
Միջին բարձր °C (°F) 4.4
(39.9)
6.6
(43.9)
11.6
(52.9)
17.3
(63.1)
22.2
(72)
26.6
(79.9)
30.2
(86.4)
30.3
(86.5)
26.0
(78.8)
19.8
(67.6)
12.9
(55.2)
6.6
(43.9)
17.88
(64.18)
Միջին օրական °C (°F) 0.4
(32.7)
1.9
(35.4)
6.0
(42.8)
11.3
(52.3)
16.1
(61)
20.1
(68.2)
23.6
(74.5)
23.4
(74.1)
18.8
(65.8)
13.0
(55.4)
7.0
(44.6)
2.6
(36.7)
12.02
(53.63)
Միջին ցածր °C (°F) −3.0
(26.6)
−2.2
(28)
0.9
(33.6)
5.6
(42.1)
9.7
(49.5)
13.0
(55.4)
15.9
(60.6)
16.0
(60.8)
11.8
(53.2)
7.2
(45)
2.4
(36.3)
−0.7
(30.7)
6.38
(43.48)
Ռեկորդային ցածր °C (°F) −24.4
(−11.9)
−22.2
(−8)
−19.2
(−2.6)
−6.7
(19.9)
−1.6
(29.1)
3.8
(38.8)
4.5
(40.1)
6.3
(43.3)
2.5
(36.5)
−5.3
(22.5)
−13.4
(7.9)
−18.0
(−0.4)
−24.4
(−11.9)
Տեղումներ մմ (դյույմ) 42.1
(1.657)
36.6
(1.441)
40.3
(1.587)
46.5
(1.831)
52.0
(2.047)
36.7
(1.445)
14.2
(0.559)
10.9
(0.429)
18.7
(0.736)
29.1
(1.146)
32.0
(1.26)
43.1
(1.697)
402.2
(15.835)
Միջ. տեղումների օրեր (≥ 0.1 mm) 12.3 11.0 11.1 11.7 12.6 8.9 3.7 2.8 3.9 6.9 8.4 11.5 104.8
Միջին ամսական արևային ժամ 77.5 98.8 161.2 192.0 260.4 306.0 350.3 359.6 276.0 201.5 132.0 71.3 2 486,6
Տոկոս հնարավոր արևի լույս 26.0 32.9 43.6 48.2 58.4 68.1 76.8 84.4 73.9 58.3 44.1 24.6 53.28
աղբյուր: Türkiye Meteoroloji İşleri Genel Müdürlüğü (Turkish State Meteorological Service)[3]

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հիմնադրել է Փռյուգիայի Միդաս թագավորը մթա 7-րդ դարում, կոչվել է Անկյուրա։ Ենթադրում են, որ անվանման հիմքում ընկած անկեր «խարիսխ» (հնդեվրոպական անկ «կորացված, կեռավուն» արմատից) բառը՝ «կայան, ճանապարհին կանգ առնելու տեղ» իմաստով։ Մինչև 1930-ական թվականները գործածության մեջ էր Անկարա անվանման եվրոպականացված Անգորա (Angora) ձևը։ Արևմտահայերեն տարածված է անվանման Անգարա ձևը։[4]

Աղբյուրներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Ankara, Turkey: Latitude, Longitude and Altitude
  2. Peel, M. C.; Finlayson, B. L.; McMahon, T. A։ «World Map of Köppen-Geiger climate classification»։ The University of Melbourne։ Վերցված է ապրիլի 26, 2013 
  3. «Resmi İstatistikler (İl ve İlçelerimize Ait İstatistiki Veriler – Ankara» [Official Statistics (Statistical Data of Provinces and Districts) – Ankara] (թուրքերեն)։ Türkiye Meteoroloji İşleri Genel Müdürlüğü (Turkish State Meteorological Service)։ Վերցված է 18 Դեկտեմբեր 2016 
  4. Հ, Ղ Գրգեարյան, Ն. Մ. Հարությունյան (1987). Աշխարհագրական անունների բառարան. Երևան: «Լույս». էջ էջ 31.