Մեհմեդ Աքիֆ Էրսոյ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Picto infobox auteur.png
Մեհմեդ Աքիֆ Էրսոյ
Mehmet Akif.jpg
Ծնվել է դեկտեմբերի 20, 1873({{padleft:1873|4|0}}-{{padleft:12|2|0}}-{{padleft:20|2|0}})
Ծննդավայր Ֆաթիհ, Ստամբուլ, Օսմանյան կայսրություն
Վախճանվել է դեկտեմբերի 27, 1936({{padleft:1936|4|0}}-{{padleft:12|2|0}}-{{padleft:27|2|0}})[1][2] (63 տարեկանում)
Վախճանի վայր Ստամբուլ, Թուրքիա
Մասնագիտություն բանաստեղծ, քաղաքական գործիչ, գրող և Անասնաբույժ
Լեզու օսմաներեն[3]
Քաղաքացիություն Ottoman flag.svg Օսմանյան կայսրություն
Flag of Turkey.svg Թուրքիա
Կրթություն Vefa High School և Q6076206?
Mehmet Akif Ersoy imzası.png
Կայք mehmetakifersoy.com
Mehmet Âkif Ersoy Վիքիպահեստում
Էրսոյը թուրքական 100 լիրայի վրա (1983—1989)

Մեհմեդ Աքիֆ Էրսոյ (թուրք.՝ Mehmet Akif Ersoy, դեկտեմբերի 20, 1873({{padleft:1873|4|0}}-{{padleft:12|2|0}}-{{padleft:20|2|0}}), Ֆաթիհ, Ստամբուլ, Օսմանյան կայսրություն - դեկտեմբերի 27, 1936({{padleft:1936|4|0}}-{{padleft:12|2|0}}-{{padleft:27|2|0}})[1][2], Ստամբուլ, Թուրքիա), օսմանյան պոետ, անասնաբույժ, մանկավարժ, կրոնական տեսաբան, լողորդ և պատգամավոր: Էրսոյը Թուրքիայի օրհներգի բառերի հեղինակն է, ինչպես նաև առաջիններից մեկն է, ով ժամանակակից թուրքերեն է թարգմանել Ղուրանը: Էրսոյը համարվում է Թուրքիայի անկախության պատերազմի առաջամարտիկներից մեկը: Նրա անունով Բուրդուրում գործում է համալսարան: 1983- 1989 թվականներին թուրքական 100 լիրա թղթադրամի վրա պատկերված է եղել Մեհմեդ Աքիֆ Էրսոյը:

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Նրա հայրը ազգությամբ ալբանացի է եղել, իսկ մայրը՝ Բուխարայի ուզբեկ: Դեռ դպրոցական տարիներին Մեհմեդ Աքիֆ Էրսոյը սկսել է բանաստեղծություններ գրել: 1889-1893 թվականներին սովորել է անասնաբուժական քոլեջում: Իր առաջին բանաստեղծությունները նա հրապարակել է թերթում, այնուհետև 10 տարի ոչինչ չի հրապարակել: 1898 թվականին ամուսնացել է: 1906 և 1907 թվականներին դասավանդել է գյուղական դպրոցներում: 1908 թվականին թերթերում հրապարակել է եգիպտացի բանաստեղծների բանաստեղծությունների թուրքերեն թարգմանությունները: 1913 թվականին երկու ամսով մեկնել է Եգիպտոս: Տարվա վերջին հեռացել է անասնաբուժական ծառայության ղեկավարի տեղակալի պաշտոնից և շարունակել գրականություն դասավանդել: Եղել է «Միություն և առաջադիմություն» կուսակցության անդամ:

Թուրքիայի ազգային օրհներգի բառերի համար հայտարարված մրցույթում հաղթել է Մեհմեդ Աքիֆ Էրսոյի գրած տեքստը: Օրհներգի տեքստը 1921 թվականի մարտի 12-ին հաստատվել է Թուրքիայի Ազգային մեծ ժողովի կողմից[4]: 1930-ական թվականներին հիվանդացել է լյարդի ցերոզով: Մահացել է 1936 թվականի դեկտեմբերի 27-ին Ստամբուլում:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]