Գլխավոր էջ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Բարի գալուստ Վիքիպեդիա

Ազատ հանրագիտարան, որը կարող է խմբագրել յուրաքանչյուր ոք
Այս պահին Հայերեն Վիքիպեդիան ունի 248 015 հոդված։

P culture.png Մշակույթ
P history.png Պատմություն
P Economy.png Տնտեսագիտություն

P space.svg Աստղագիտություն
P Armenia flag-map.png Հայաստան
P icon Colosseum.svg Համաշխարհային ժառանգություն

P Cinema.svg Կինո
P football-lightblue.png Ֆուտբոլ
P basketball-lightblue.png Բասկետբոլ

Մաթեմատիկայի աշխարհ
Հոդվածը բարելավվել է «Կարևորագույն հոդվածներ» նախագծի շրջանակներում։

Մաթեմատիկա (հին հուն․՝ μάθημα՝ գիտություն, ուսումնասիրություն բառից, հայերեն անվանումն է՝ Ուսողություն), գիտություն կառուցվածքների, հաջորդականությունների և հարաբերությունների մասին։ Պատմականորեն ձևավորվել և զարգացել է իրական առարկաները հաշվելու, դրանք չափելու և դրանց ձևերը նկարագրելու գործողությունների հիման վրա։

Մաթեմատիկական օբյեկտներն ստեղծվում են իրական կամ այլ մաթեմատիկական օբյեկտների հատկությունները իդեալականացնելու և հատուկ լեզվով դրանք գրառելու ճանապարհով։ Մաթեմատիկան բնական գիտությունների շարքին չի դասվում, սակայն լայնորեն կիրառվում է այդ գիտություններում՝ ինչպե՛ս ճշգրիտ բովանդակության ներկայացնելու, այնպե՛ս էլ նոր արդյունք ստանալու համար։ Մաթեմատիկան հիմնարար գիտություն է, որի միջոցով այլ գիտություններում բովանդակությունը ներկայացվում է մեկ միասնական լեզվով՝ այդկերպ օգնելով գիտության տարբեր ճյուղերին ընդհանուր օրենքները գտնելու հարցում։

Մաթեմատիկոսները նմուշներ են որոնում և դրանք օգտագործում նոր վարկածներ ձևակերպելու համար։ Մաթեմատիկոսները ենթադրության ճիշտ կամ սխալ լինելը որոշում են մաթեմատիկական ապացույցի միջոցով։ Երբ մաթեմատիկական կառուցվածքները իրական երևույթների հաջողված մոդելներ են, ապա մաթեմատիկական դիտարկումները կարող են ապահովել բնության վերաբերյալ պատկերացումները և կանխատեսումները։ Աբստրակցիայի և տրամաբանության օգնությամբ մաթեմատիկան զարգացավ հաշվարկներից, չափումներից և ուրվագծերի և ֆիզիկական օբյեկտների շարժումների համակարգված ուսումնասիրությունից։ Պրակտիկ մաթեմատիկան մարդկային գործունեություն էր դեռևս գրառումների ժամանակներից։ Մաթեմատիկական խնդիրների լուծումները գտնելու տևողությունը կարող է տարիներ և նույնիսկ դարեր պահանջել։

Խիստ փաստարկներ առաջին անգամ հայտնվեցին հունական մաթեմատիկայում, հատկապես Էվկլիդեսի «Տարրեր» աշխատությունում։ Ջուզեպե Պեանոյի (1858–1932), Դավիդ Հիլբերտի (1862–1943) և այլոց կողմից մաթեմատիկայի հիմունքների ստեղծումից ի վեր մաթեմատիկական հետազոտությունը դիտարկվում է որպես համապատասխանաբար ընտրված աքսիոմներից և սահմանումներից խիստ դեդուկցիայով դուրս բերված ճշմարտություն։ Մինչև Վերածնունդ մաթեմատիկան զարգանում էր դանդաղ, այնուհետ նորարական գիտական հայտնագործությունները բերեցին... Ավելին


Point of Interest Sign.png

Վիքիպեդիան հանրագիտարան է, որն ստեղծվել և զարգանում է քեզ նման այցելուների կողմից։ Այստեղ գործում է «մեկը բոլորի համար, բոլորը՝ մեկի համար» սկզբունքը։

Առաջին անգա՞մ ես փորձում. օգտվի՛ր օգնության դասընթացից։ Չգիտես՝ ինչի՞ց սկսել. ահա մի քանի խորհուրդ:


Writing star.svgՄասնակցի՛ր այս ամիս «Համագործակցություն» նախագծի շրջանակում ընտրված հոդվածների զարգացմանը.

1000 most imortant articles logo.svg
Around the planet wiki project logo.png
Նախագիծեր արեւմտահայ խմբագիրներու համար



Լարի Քինգ




Woolsey Fire evacuation from Malibu on November 9, 2018.jpg

Շարունակվող իրադարձություններ՝ Շախմատի աշխարհի առաջնություն 2018  • Նախագահական ընտրություններ Վրաստանում

Վերջերս մահացածներ` Ստեն Լի  • Յուրի Վարդանյան  • Վիչայ Շրիվադանապրաբահա


Կաղապար:Potd/2018-19-19 (hy)
«Ցուցափեղկում» ընդգրկված են Հայերեն Վիքիպեդիայի լավագույն՝ ընտրյալ, լավ և տարվա հոդվածները, ինչպես նաև ընտրյալ ցանկերը:

Այս պահին Հայերեն Վիքիպեդիան ունի 49 ընտրյալ, 34 լավ, 21 տարվա հոդված և 5 ընտրյալ ցանկ։

Small Skew Star SVG.svg
Վերջին ընտրյալ հոդվածներն են՝
Blue star boxed.svg
Վերջին լավ հոդվածներն են՝



Նոր թեկնածուներ՝

  • Չկան

Նոր թեկնածուներ՝

  • Չկան


QSicon Formatierung Blue.svg
Վերջին ընտրյալ ցանկերն են՝



Նոր թեկնածուներ՝

  • Չկան
Mail-reply-all.svg ՀարցերՕգնությունԳրանցվելԽմբագրել այս էջը - Թարմացնել