Բոսֆոր

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Բոսֆոր
İstanbul Boğazı
Topkapi B15-10.jpg
Բոսֆորի և Մարմարա ծովի միացման վայրը, տեսարան եվրոպական ափից
Երկիր Թուրքիա
Բաժանում է Թրակիան Եվրոպայի հատվածից և Անատոլիան Ասիայի հատվածից
Առավելագույն խորություն 120 մ մ
Երկարություն 29,9 կմ
Լայնություն առավելագույնը՝ 3,6 կմ
##Բոսֆոր (Թուրքիա)
Blue pog.svg

Բոսֆոր[1] (թուրք.՝ İstanbul Boğazı - «Ստամբուլի նեղուց», հուն․՝ Βόσπορος - «Կովի ծանծաղուտ»), Բոսֆոր Թրակիական՝ նեղուց Եվրոպայի և Փոքր Ասիայի միջև, որը միացնում է Սև ծովը Մարմարա ծովի, իսկ Դարդանելի նեղուցի միջոցով Միջերկրական ծովին։ Նեղուցի երկու կողմերի վրա տեղակայված է Թուրքիայի Ստամբուլ քաղաքը (հնում՝ Կոստանդնուպոլիս

Նեղուցի երկարությունը 30 կմ է, առավելագույն լայնությունը 3 700 մ (հյուսիսում), նվազագույն լայնությունը՝ 700 մ։ Նավարկուղու խորությունը 36-ից մինչև 124 մ[2]:

Աշխարհագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Նեղուցն ունի էրոզիոն ծագում։ Այն առաջացել է հին գետահովտի վրա, որը չորրորդականում ծածկվել է ծովի ջրերով։ Ափերը միմյանց են կապում երկու կամուրջներ։ Առաջինը Բոսֆորի կամուրջն է 1560 մետր երկարությամբ՝ կառուցված 1973 թվականին, իսկ երկրորդը սուլթան Մեհմեդ Ֆաթիհի անվանը ՝ 1090 մետր երկարությամբ՝ 1988 թվականին կառուցված։ Ենթադրվում է, որ նեղուցն առաջացել է 7500-5000 տարի առաջ։ Սառցե դարաշրջանի վերջում սառույցի և ձյան հալվելու ժամանակ Սև և Միջերկրական ծովերը միացել են միմյանց՝ առաջացնելով ներկայիս նեղուցը։ Նեղուցի ջրերը վերջին անգամ սառցակալվել են 1621-1669 թվականների ձմռանը։ Նավարկության թույլատրելի արագությունը չպետք է գերազանցի 10 ծովային հանգույցը։

Պատկերասրահ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Հովհաննես Բարսեղյան (2006)։ «Աշխարհագրական անունների հայերեն տառադարձության մասին որոշում»։ Տերմինաբանական և ուղղագրական տեղեկատու։ Երևան: 9-րդ հրաշալիք։ էջ 48։ ISBN 99941-56-03-9 
  2. Հ, Ղ Գրգեարյան, Ն. Մ. Հարությունյան (1987)։ Աշխարհագրական անունների բառարան։ Երևան: «Լույս»