Պերճ Զեյթունցյան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Picto infobox auteur.png
Պերճ Զեյթունցյան
Pertch Zeytuntsyan.JPG
Ծնվել է հուլիսի 18, 1938({{padleft:1938|4|0}}-{{padleft:7|2|0}}-{{padleft:18|2|0}})
Ծննդավայր Ալեքսանդրիա, Եգիպտոս
Վախճանվել է օգոստոսի 21, 2017({{padleft:2017|4|0}}-{{padleft:8|2|0}}-{{padleft:21|2|0}})[1] (79 տարեկանում)
Մասնագիտություն դրամատուրգ, արձակագիր, հրապարակախոս և թարգմանիչ
Լեզու հայերեն
Ազգություն հայ
Քաղաքացիություն Flag of Armenia.svg Հայաստան
Կրթություն Պյատիգորսկի պետական լեզվաբանական համալսարան և Սցենարիստների և ռեժիսորների բարձրագույն դասընթացներ
Աշխատավայր Հայֆիլմ, «Երևան» հեռուստաֆիլմերի ստուդիա և Հայաստանի գրողների միություն
Պարգևներ
Պերճ Զեյթունցյան Վիքիքաղվածքում
Պերճ Զեյթունցյան Վիքիդարանում

Պերճ Արմենակի Զեյթունցյան (հուլիսի 18, 1938({{padleft:1938|4|0}}-{{padleft:7|2|0}}-{{padleft:18|2|0}}), Ալեքսանդրիա, Եգիպտոս - օգոստոսի 21, 2017({{padleft:2017|4|0}}-{{padleft:8|2|0}}-{{padleft:21|2|0}})[1]), հայ արձակագիր, դրամատուրգ, հրապարակախոս և թարգմանիչ։ ՀԽՍՀ մշակույթի վաստակավոր գործիչ (1989)։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծնվել է Ալեքսանդրիայում, Եգիպտոս, 1938 թ.։ 1948 թվականին հայրենադարձել է։ Ավարտել է Երևանի Ղազարոս Աղայանի անվան միջնակարգ դպրոցը:

1963 թվականին ավարտել է Պյատիգորսկի օտար լեզուների ինստիտուտը։ 1963-1964 թվականներին սովորել է Մոսկվայի բարձրագույն սցենարական դասընթացներում։ 1965-1968 թվականներին եղել է «Հայֆիլմ» կինոստուդիայի խմբագիրը, 1965-1975 թվականներին` հեռուստաֆիլմերի «Երևան» ստուդիայի գլխավոր խմբագիրը, 1975-1986 թվականներին՝ Հայաստանի գրողների միության քարտուղարը։ 1991-1992 թվականներին եղել է ՀՀ մշակույթի առաջին նախարարը:

Առաջին գիրքը տպագրվել է 1956 թվականին։ Հեղինակ է 12 պիեսների, որոնք բեմադրվել են Երևանի թատրոններում։ Գրքերը թարգմանվել են 11 լեզուներով, այդ թվում՝ ռուսերեն, անգլերեն, ֆրանսերեն, արաբերեն[2][3]։

Պարգևներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Զեյթունցյանը պետական մրցանակի կրկնակի դափնեկիր էր, մշակույթի վաստակավոր գործիչ, Հռոմի արվեստների և հասարակական գիտությունների «Տիբերինա» ակադեմիայի պատվավոր անդամ։

2007 թվականին Պերճ Զեյթունցյանին հանձնվել է Հայաստանյայց Առաքելական Սուրբ եկեղեցու «Սուրբ Սահակ-Սուրբ Մեսրոպ» պատվո բարձր շքանշան։ Դրանից մի քանի տարի առաջ էլ արժանացել է «Հայ արվեստի ասպետ», ինչպես նաև «Երևանի պատվավոր քաղաքացի» կոչումներին։ 2013 թ. ՀՀ Վարչապետի որոշմամբ պարգևատրվել է ՀՀ վարչապետի հուշամեդալով։ 2016 թվականին Հայաստանի Հանրապետության Անկախության 25-ամյակի առթիվ, հայ գրականության և մշակույթի զարգացման գործում ներդրած մեծ ավանդի համար պարգևատրվել է Պատվո շքանշանով[4]:

Երկեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Նրա առաջին ընկերը (պատմվածքներ), Երևան, 1956, 160 էջ:
  • Մեր թաղի ձայները (պատմվածքներ, վիպակ), Երևան, 1959, 152 էջ:
  • Փունջ։ Սովետահայ մանկական գրականություն (գրքում գործեր ունի նաև Պ. Զեյթունցյանը), Երևան, Հայպետհրատ, 1961:
  • Փարիզի համար (պատմվածքներ), Երևան, «Հայաստան», 1965:
  • Մեզնից հետո (վեպ), Երևան, 1963, 340 էջ:
  • Կլոդ Ռոբերտ Իզերլի (վեպ), Երևան, 1968, 256 էջ:
  • Կատակերգություն առանց մասնակիցների (վիպակներ), Երևան, 1975, 312 էջ:
  • Արշակ Երկրորդ (վեպ), Երևան, 1977, 532 էջ:
  • Ամենատխուր մարդը (պիեսներ), Երևան, 1981, 388 էջ: 
  • Իրիկնային հեքիաթներ (պատմվածքներ, հեքիաթներ), Երան, «Սովետական գրող», 1983:
  • Մեծ լռություն (պիեսներ), Երևան, 1985, 408 էջ:
  • Ընտիր երկեր, հատ. 1–2, Երևան, 1987:
  • Վերջին արևագալը (վեպ), Երևան, 1989:
  • Ցուլերը դեռ այնտեղ են (հրապարակախոսություն), Երևան, 1990, 192 էջ:
  • Ծնվել է ու մահացել (պիեսներ), Երևան, 1995, 231 էջ:
  • Մեզանից յետոյ, Պէյրութ, 1998, 352 էջ:
  • Յիսուս Նազովրեցին եւ նրա երկրորդ աշակերտը, Անթիլիաս, 1999, 96 էջ:
  • Հիսուս Նազովրեցին և իր երկրորդ աշակերտը: Խոր վիրապ (պիեսներ), Երևան, 2001, 138 էջ:
  • Մի նայիր հայելուն (վիպակ և պիես), Երևան, 2004, 126 էջ:
  • Ապրենք տասը պատվիրաններով (հոդվածներ, հրապարակախոսություն), Երևան, 2009, 656 էջ:
  • Ոտքի՛, դատարանն է գալիս, Երևան, 2013, 248 էջ:

Թարգմանություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Էրսքին Քոլդուել, Տաք գետը, պատմվածքներ, 1962:
  • Գրեհեմ Գրեն, Խաղաղ ամերիկացին, վեպ, 1963:
  • Էռնեստ Հեմինգուեյ, Կիլիմանջարոյի ձյուները, պատմվածք, 1963:
  • Էռնեստ Հեմինգուեյ, Հրաժեշտ զենքին, վեպ, 1972:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Wikiquote-logo-hy.svg
Վիքիքաղվածքն ունի քաղվածքների հավաքածու, որոնք վերաբերում են