Նիկոլ Աղբալյան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Նիկոլ Աղբալյան
Nikol Aghbalyan.jpg
Ծնվել է 1875
Ծննդավայր Թբիլիսի
Մահացել է 1947
Մահվան վայր Բեյրութ
Ազգություն հայ
Կրթություն Փարիզի համալսարան և Լոզանի համալսարան
Մասնագիտություն գրականագետ և հասարակական գործիչ
Nikol Aghbalyan Վիքիպահեստում

Նիկոլ Պողոսի Աղբալյան (1875, Թբիլիսի - 1947, Բեյրութ), հասարակական-քաղաքական գործիչ, գրականագետ, մանկավարժ, ՀՅԴ կուսակցության անդամ։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծնվել է 1873 թվականին Թիֆլիսում։ Նախնական կրթությունը ստացել է Թիֆլիսի Ներսիսյան դպրոցում, այնուհետև՝ Գևորգյան ճեմարանում։ Ուսանել է Մոսկվայի, Լոզանի, Սորբոնի համալսարաններում։ Ուսուցչություն է արել Կաղզվանում, Շուշիում, Թիֆլիսում և այլուր։ Առաջին աշխարհամարտի սկզբից դարձել է Ազգային բյուրոյի, ապա՝ խորհրդի և կամավորական գնդերի կարգադրիչ անդամ, զբաղվել է հայ գաղթականների տեղափոխման հարցերով։ 1918-1920 թվականներին եղել է ՀՀ խորհրդարանի անդամ, իսկ 1919-ին նշանակվել է լուսավորության և արվեստի նախարար։

Եղել է Վերնատան և Հայ գրողների ընկերության անդամ։ Աշխատակցել է «Մուրճ», «Հորիզոն», «Նոր Հոսանք», «Հանդես ամսօրյա» և այլ պարբերականների։ Հայաստանում խորհրդային իշխանություն հաստատվելուց հետո՝ 1921–ին, նախ բանտարկվել է, ապա Խորհրդային Հայաստանից տարագրվել է արտասահման։ 1930 թվականից ցկյանս բնակություն է հաստատել Բեյրութում և եղել է Ազգային Նշան Փալանճյան Ճեմարանի տնօրենը։

Նիկոլ Աղբալյանը մահացել է 1947 թվականին Բեյրութում։

Երևանում 1991 թվականից գործում է ՀՅԴ «Նիկոլ Աղբալյան» ուսանողական միությունը, Աղբալյանի անունով է կոչվել թիվ 19 միջնակարգ դպրոցը։

Աշխատություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • «Բանասէրի յուշագիրը» (1937-38)
  • «Գրակամ քննադատական երկեր» (1959)
  • «Սայաթ Նովայի հետ» (1966)
  • «Պատմութիւն հայոց գրականութեան» (1944)
  • «Ամբողջական երկեր» (1959-1970)

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Գառնիկ Անանյան, Նիկոլ Աղբալյան, կյանքը և գրական-հրապարակախոսական գործունեությունը, Երևան, 2002։