Սուբռահմանյան Չանդրասեկհար

Սուբռահմանյան Չանդրասեկհար; թամիլերեն՝ சுப்பிரமணியன் சந்திரசேகர்
Ծնվել է	հոկտեմբերի 19, 1910[…]; Լահոր, Փանջաբ, Բրիտանական Հնդկաստան
Մահացել է	օգոստոսի 21, 1995[…] (84 տարեկան); Չիկագո, Իլինոյս, ԱՄՆ; բնական մահով
Գերեզման	անհայտ
Քաղաքացիություն	ԱՄՆ, Հնդկաստան և Բրիտանական Հնդկաստան
Դավանանք	աթեիզմ
Մասնագիտություն	մաթեմատիկոս, ֆիզիկոս, աստղագետ, աստղաֆիզիկոս և համալսարանի դասախոս
Հաստատություն(ներ)	Չիկագոյի համալսարան, Թրինիթի քոլեջ և Երկեսի աստղադիտարան
Գործունեության ոլորտ	աստղաֆիզիկա, ֆիզիկա և մաթեմատիկա
Անդամակցություն	Լոնդոնի թագավորական ընկերություն, Շվեդիայի թագավորական գիտությունների ակադեմիա, Արվեստների և գիտությունների ամերիկյան ակադեմիա, ԱՄՆ-ի Գիտությունների ազգային ակադեմիա, Հնդկաստանի գիտությունների ազգային ակադեմիա, Ամերիկյան աստղագիտական միություն, Բավարիական գիտությունների ակադեմիա, Գիտությունների համաշխարհային ակադեմիա, Ամերիկական փիլիսոփայական ընկերություն և Լինչեի ազգային ակադեմիա
Ալմա մատեր	Թրինիթի քոլեջ (1933), Նախագայական քոլեջ (1930), Քեմբրիջի համալսարան (1933) և Hindu Higher Secondary School?
Գիտական աստիճան	փիլիսոփայական գիտությունների դոկտոր
Տիրապետում է լեզուներին	անգլերեն
Գիտական ղեկավար	Ռալֆ Ֆաուլեր և Արթուր Էդինգտոն
Եղել է գիտական ղեկավար	Դոնալդ Էդվարդ Օստենբրոկ, Bimla Buti?, Donat Wentzel?, Jeremiah P. Ostriker?, Guido Münch?, Steven Lawrence Detweiler?, Russell Kulsrud?, Anne Barbara Underhill?, John Charles Miller?, Norman Ronald Lebovitz?, Morris L. Aizenman?, Yavuz Nutku?, John L. Friedman?, Arthur Code?, Merle Gold?, Surindar Kumar Trehan?, Yousef Sobouti?, Eberhart Jensen?, H. Lawrence Helfer?, Esther M. Conwell? և Marshal H. Wrubel?
Պարգևներ	Լոնդոնի թագավորական ընկերության անդամ Թագավորական մեդալ Հենրի Դրեյպերի մեդալ Հենրի Նորիս Ռասելի մրցանակ Կարլ Շվարցշիլդի մեդալ Քեթրին Բրյուսի մեդալ Տոմալլա Հիմնադրամ Գիբսի լեկցիա Ռամֆորդի մրցանակ Srinivasa Ramanujan Medal? Գորդոն Ջ. Լենգի մրցանակ Մարսել Գրոսմանի պարգև Ռիխտմայերի հիշատակի մրցանակ Մաթեմատիկական ֆիզիկայի Դենի Հայնեմանի մրցանակ Ադամսի մրցանակ Հարվարդի համալսարանի պատվավոր դոկտոր Սիլիմանյան դասախոսություն և Karl G. Jansky Lectureship?
Ամուսին(ներ)	Lalitha Doraiswamy?
Հայր	CS Ayyar?
	Ստորագրություն;
	Subrahmanyan Chandrasekhar Վիքիպահեստում

Սուբռահմանյան Չանդրասեկհար (/ˌtʃʌndrəˈʃeɪkɑr/ անգլ.՝ Subrahmanyan Chandrasekhar, թամիլերեն՝ சுப்பிரமணியன் சந்திரசேகர், հոկտեմբերի 19, 1910(1910-10-19)^[1]^[2]^[3]^[…], Լահոր, Փանջաբ, Բրիտանական Հնդկաստան - օգոստոսի 21, 1995(1995-08-21)^[1]^[2]^[3]^[…], Չիկագո, Իլինոյս, ԱՄՆ), ամերիկյան ֆիզիկոս և աստղաֆիզիկոս։ Ազգությամբ հնդիկ, Չանդրասեկհարա Վենկատա Ռամանի՝ ֆիզիկայի նոբելյան մրցանակակրի զարմիկը։

Ավարտել է Մադրասի համալսարանը (1930)։ 1933 թ. փիլիսոփայության դոկտորի աստիճան է ստացել Քեմբրիջի համալսարանում, որտեղ և աշխատել է մինչև 1936 թ.։ 1936 թ. տեղափոխվել է ԱՄՆ (1953 թ. ընդունել է ամերիկյան հպատակություն) և 1937 թվականից աշխատել Յերքի աստղադիտարանում ու դասավանդել Չիկագոյի համալսարանում (1942 թվականից՝ պրոֆեսոր)։ Լոնդոնի թագավորական ընկերության (1944), Գիտությունների և արվեստների ամերիկյան ակադեմիայի, Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների Գիտությունների Ազգային Ակադեմիայի անդամ։

Աշխատանքները

Աշխատանքները վերաբերում են աստղերի կառուցվածքին, մթնոլորտին ու դրանց դինամիկային, մաթեմատիկական ֆիզիկային։ Զարգացրել է սպիտակ թզուկների տեսությունը, որը կանխատեսում է դրանց զանգվածների սահմանի գոյությունը և տալիս աստղի զանգվածի ու շառավղի ունիվերսալ առնչությունը, վերջինս որոշում է աստղերի էվոլյուցիայի վերջնական փուլերը։ Հետազոտել է աստղային համակարգերի դինամիկան, ճառագայթային էներգիայի փոխանցումը աստղերի հարթ-զուգահեռ մթնոլորտներում։ Դիտարկել է հիդրոդինամիկական և հիդրոմագնիսական կայունության խնդիրները հարաբերականության ընդհանուր տեսության շրջանակներում։

1983 թ․ Ուիլյամ Ֆաուլերի հետ ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակ է ստացել աստղերի էվոլյուցիայի և կառուցվածքի մասին աշխատությունների համար։

Ծանոթագրություններ

1 2 3 4 5 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
1 2 3 4 5 6 7 8 Մակտյուտոր մաթեմատիկայի պատմության արխիվ — 1995.
1 2 3 4 Brockhaus Enzyklopädie (գերմ.) — F.A. Brockhaus, 1796.
↑ Find A Grave — 1996.
1 2 https://doi.org/10.1098/rsbm.1996.0006 — P. 83.
1 2 3 https://doi.org/10.1098/rsbm.1996.0006 — P. 82.
1 2 3 4 Չեխիայի ազգային գրադարանի կատալոգ
↑ Notable Names Database — 2002.
↑ twas.org
↑ (unspecified title) — doi:10.5281/ZENODO.18315206
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 Mathematics Genealogy Project — 1997.
↑ CONOR.Sl
↑ Read "Memorial Tributes: Volume 20" at NAP.edu — P. 74.
↑ https://doi.org/10.1098/rsbm.1996.0006 — P. 81.
↑ Award winners : Copley Medal — Royal Society.
↑ The Nobel Prize in Physics 1983 // nobelprize.org — Nobel Foundation.
↑ The Nobel Prize amounts // nobelprize.org — Nobel Foundation.
↑ https://www.nasonline.org/programs/awards/henry-draper-medal.html
↑ https://astronomische-gesellschaft.de/en/activities/awards/schwarzschild
↑ https://phys-astro.sonoma.edu/brucemedalists/subrahmanyan-chandrasekhar
↑ https://www.amacad.org/rumford-prize-recipients
↑ https://www.uchicago.edu/who-we-are/global-impact/accolades/gordon-j-laing-award
↑ Dannie Heineman Prize for Mathematical Physics — APS.
↑ Chira S. D. Schmidt, Friedman, Cousteau, 8 Others Receive Honoraries at Commencement(անգլերեն) // The Harvard Crimson — Cambridge: 1979.
↑ Parameswaran U. C.V. Raman : A Biography — Penguin India, 2011.

Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Սուբռահմանյան Չանդրասեկհար» հոդվածին։

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից (հ․ 8, էջ 668)։

[_a823048a33372944-1] 1 2 3 4 5 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.

[_0994b7fc7a35ddc3-2] 1 2 3 4 5 6 7 8 Մակտյուտոր մաթեմատիկայի պատմության արխիվ — 1995.

[_a815e83a531bbda5-3] 1 2 3 4 Brockhaus Enzyklopädie (գերմ.) — F.A. Brockhaus, 1796.

[_4ec6d908a75a4093-4] Find A Grave — 1996.

[_793ecf9283105932-5] 1 2 https://doi.org/10.1098/rsbm.1996.0006 — P. 83.

[_6ae14dd4910066db-6] 1 2 3 https://doi.org/10.1098/rsbm.1996.0006 — P. 82.

[_050b48d831b7ecfc-7] 1 2 3 4 Չեխիայի ազգային գրադարանի կատալոգ

[_e857a72536f67723-8] Notable Names Database — 2002.

[_07e18084f9a04213-9] twas.org

[_7c4650c857f10870-10] (unspecified title) — doi:10.5281/ZENODO.18315206

[_050de735a6bacf22-11] 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 Mathematics Genealogy Project — 1997.

[_8f2ee7d07da7e920-12] CONOR.Sl

[_dfb484918fb1b54a-13] Read "Memorial Tributes: Volume 20" at NAP.edu — P. 74.

[_0c78f98cd07061ac-14] ttps://doi.org/10.1098/rsbm.1996.0006 — P. 81.

[_5024ad2648f36760-15] Award winners : Copley Medal — Royal Society.

[_02fe62c1eb18cc43-16] The Nobel Prize in Physics 1983 // nobelprize.org — Nobel Foundation.

[_e54686c5e780d275-17] The Nobel Prize amounts // nobelprize.org — Nobel Foundation.

[_69d03f764df71637-18] ttps://www.nasonline.org/programs/awards/henry-draper-medal.html

[_3e06ba32100b89e3-19] ttps://astronomische-gesellschaft.de/en/activities/awards/schwarzschild

[_f6436b3e241f64ef-20] ttps://phys-astro.sonoma.edu/brucemedalists/subrahmanyan-chandrasekhar

[_dcc47bf0abd94237-21] ttps://www.amacad.org/rumford-prize-recipients

[_f2b2d4a40d2d372f-22] ttps://www.uchicago.edu/who-we-are/global-impact/accolades/gordon-j-laing-award

[_93470a5c8d09d5e0-23] Dannie Heineman Prize for Mathematical Physics — APS.

[_cced50b010cb890c-24] Chira S. D. Schmidt, Friedman, Cousteau, 8 Others Receive Honoraries at Commencement(անգլերեն) // The Harvard Crimson — Cambridge: 1979.

[_738e3f059efd1d09-25] Parameswaran U. C.V. Raman : A Biography — Penguin India, 2011.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[11]

[12]

[13]

[14]

[15]

[16]

[17]

[18]

[19]

[20]

[21]

[22]

[23]

[24]

[25]