ԱՄՆ գիտությունների ազգային ակադեմիա

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
ԱՄՆ գիտությունների ազգային ակադեմիա
NationalAcademySciences 07110011.jpg
Հապավում ԱՄՆ ԳԱԱ
Տեսակ գիտությունների ակադեմիա
Հիմնադրված է մարտի 3, 1863
Տիպ Ակադեմիա
Դոկտորներ 335
Անդամակցություն The National Academies of Sciences, Engineering, and Medicine
Երկիր Flag of the United States (1861-1863).svg ԱՄՆ
Տեղագրություն Վաշինգտոն, Կոլումբիայի շրջան
Կայք nasonline.org
Կոորդինատներ: 38°53′47.700000098794″ հս․ լ. 77°1′10.200000099977″ ամ. ե. / 38.89658333336077334° հս․. լ. 77.01950000002777585° ավ. ե. / 38.89658333336077334; 77.01950000002777585
United States National Academy of Sciences Վիքիպահեստում

ԱՄՆ գիտությունների ազգային ակադեմիա, (The National Academy of Sciences (NAS)), ԱՄՆ առաջատար գիտական կազմակերպություն, կազմավորված 1863 թվականի մարտի 3-ի Կոնգրեսի ակտով, ստորագրված նախագահ Աբրահամ Լինքոլնի կողմից[1]:

Նկարագիր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ակադեմիան ծառայում է որպես «խորհրդական գիտության, տեխնիկայի և բժշկության հարցերով»: Նրա անդամներն աշխատում են հասարակական հիմունքներով: 2018-ին հաշվվում է մոտ 2,3 հազ. գործող և 470 արտասահմանյան անդամներ: Այդ թվում մոտավորապես 190 Նոբելյան մրցանակի դափնեկիրներ: Նոր անդամներն ընտրվում են ցմահ, լիիրավ անդամների գաղտնի քվեարկությամբ: Որպես ակադեմիկ ընտրվելը համարվում է գիտական արժեքների ճանաչման ամենաարժեքավոր խորհրդանիշերից մեկը: Արտասահմանյան անդամների թվում քիչ չեն հայտնի ռուս գիտնականներ:

Ղեկավար կազմ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հիմնական հոդված՝ ԱՄՆ գիտությունների ազգային ակադեմիայի նախագահ

Ակադեմիան ղեկավարում է 12 անդամից բաղկացած խորհուրդը նախագահի գլխավորությամբ: Նախագահը և խորհրդի անդամներն ընտրվում են 6 տարով, նախագահը կարող է ընտրվել ոչ ավելի քան երկու ժամկետով:

2016 թվականից ԱՄՆ ԳԱԱ նախագահն է Մակնատտ Մարշա Կեմպեր:

Պարգևներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

ԱՄՆ գիտությունների ազգային ակադեմիան շնորհում է հետևյալ պարգևները.

  • Չարլզ Դուլիթլ Վալկոտի շքանշան՝ նախակեմբրիյան եվ կեմբրիյան երկրաբանական դարաշրջանի ուսումնասիրության գործում ունեցած ներդրման համար
  • Ալեքսանդր Ագասիզի շքանշան՝ օվկիանոսաբանության զարգացման գործում ունեցած ներդրման համար
  • Մերի Քլարկ Թոմփսոնի շքանշան`երկրաբանության և հնէաբանության մեջ ունեցած ներդրումների համար
  • Ջեսսի Սթիվենսոն-Կովալենկոի շքանշան`բժշկական գիտություններում ներդրումների համար
  • Հենրի Դրեյփերի շքանշան`աստղաֆիզիկայում նվաճումների համար
  • Ջեյմս Քրեյգ Ուոթսոնի շքանշան`աստղագիտության բնագավառում ներդրումների համար
  • Ջոն Կարտի Մրցանակ` գիտության ականավոր նվաճումների համար
  • Բարնարդի շքանշան`ֆիզիկայի, աստղագիտության կամ կիրառական գիտական առաջընթացի հայտնագործությունների համար, որոնք ծառայում են հասարակության զարգացմանը
  • Հանրային բարեկեցության շքանշան
  • Դանիել Գիրաուդո Էլիոտի շքանշան
  • Լոուրենս Սմիթի շքանշան
  • Հիլբերտ Մորգան Սմիթի շքանշան
  • Կոմստոքի մրցանակ՝ ֆիզիկայում ներդրման համար
  • ԱՄՆ ԳԱԱ մրցանակ՝ գիտական գրախոսության համար
  • ԱՄՆ ԳԱԱ մրցանակ՝ մոլեկուլային կենսաբանության ոլորտում
  • ԱՄՆ ԳԱԱ մրցանակ՝ նեյրոգիտությունների ոլորտում
  • ԱՄՆ ԳԱԱ մրցանակ՝ մաթեմատիկայից
  • ԱՄՆ ԳԱԱ մրցանակ՝ քիմիական գիտություններից
  • Ուիլյամ Բեյքերի մրցանակ`հետազոտական նախաձեռնությունների համար
  • Զելման Վակսմանի մրցանակ՝ միկրոբիոլոգիայի ոլորտում
  • Ատկինսոնի մրցանակ հոգեբանական և ճանաչողական գիտություններում

Արտասահմանյան անդամներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ռուս գիտնականներ ` ԱՄՆ ԳԱԱ անդամներ և օտարերկրյա անդամներ:

  • 1939 - Իպատև Վլադիմիր Նիկոլաևիչ
  • 1943 - Դոբժանսկի Ֆեոդոսի Գրիգորիևիչ, Զվորիկին Վլադիմիր Կոզմիչ
  • 1953 - Գամով Գեորգի Անտոնովիչ
  • 1954 - Պետրունկևիչ Ալեքսանդր Իվանովիչ
  • 1970 - Գելֆանդ Իսրայել Մոիսեևիչ
  • 1983 - Առնոլդ Վլադիմիր Իգորևիչ
  • 1985 - Դինկին Եվգենի Բորիսովիչ, Չերենկով Պավել Ալեքսեևիչ
  • 1987 - Սագդեև Ռոալդ Զիննուրովիչ
  • 1989 - Գրոմով Միխայիլ Լեոնիդովիչ
  • 1990 - Ալֆյորով Ժորես Իվանովիչ, Կաժդան Դավիդ, Ֆադեև Լյուդվիգ Դմիտրիևիչ
  • 1991 - Բրեխովսկիխ Լեոնիդ Մաքսիմովիչ, Սյունյաև Ռաշիդ Ալիևիչ
  • 1993 - Դոբրուշին Ռոլանդ Լվովիչ, Սոբոլև Նիկոլայ Վլադիմիրովիչ
  • 1994 - Նովիկով Սերգեյ Պետրովիչ
  • 1997 - Բարենբլատ Գրիգորի Իսահակովիչ
  • 1999 - Սինայ Յակով Գրիգորիևիչ
  • 2000 - Աբրիկոսով Ալեքսեյ Ալեքսեևիչ
  • 2001 - Զելմանով Եֆիմ Իսահակովիչ, Մարգուլիս Գրիգորի Ալեքսանդրովիչ
  • 2003 - Էլիաշբերգ Յակով Մատվեևիչ
  • 2005 - Գորկով Լև Պետրովիչ, Պոլյակով Ալեքսանդր Մարկովիչ
  • 2006 - Բրագինսկի Վլադիմիր Բորիսովիչ, Գամղրելիձե Թամազ Վալերիանովիչ
  • 2008 - Լինդե Անդրեյ Դմիտրիևիչ
  • 2010 - Մեջիտով Ռուսլան
  • 2012 - Օկունկով Անդրեյ Յուրևիչ
  • 2014 - Ֆորտով Վլադիմիր Եվգենևիչ
  • 2015 - Կոնցևիչ Մաքսիմ Լվովիչ
  • 2016 - Դրինֆելդ Վլադիմիր Գերշոնովիչ, Զամոլոդչիկով Ալեքսանդր Բորիսովիչ, Կունին Եվգենի Վիկտորովիչ
  • 2017 - Բեյլինսոն Ալեքսանդր Ալեքսանդրովիչ, Ստարոբինսկի Ալեքսեյ Ալեքսանդրովիչ
  • 2018 - Լուկին Միխայիլ Դմիտրիևիչ, Շիֆման Միխայիլ Արկադևիչ[3]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]