Ռոյ Գլաուբեր

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Ռոյ Գլաուբեր
Roy Jay Glauber
Roy Glauber Dec 10 2005.jpg
Ծնվել էսեպտեմբերի 1, 1925(1925-09-01)[1][2][3][…]
Նյու Յորք, Նյու Յորք[4]
Մահացել էդեկտեմբերի 26, 2018(2018-12-26)[2][5] (93 տարեկան)
Նյութոն, Միդլսեքս շրջան, Մասաչուսեթս, ԱՄՆ
ՔաղաքացիությունFlag of the United States.svg ԱՄՆ
Մասնագիտությունֆիզիկոս և համալսարանի պրոֆեսոր
Հաստատություն(ներ)Հարվարդի համալսարան, Արիզոնայի համալսարան, Լեյդենի համալսարան և Լեյդենի համալսարան[3]
Գործունեության ոլորտֆիզիկա
ԱնդամակցությունԼոնդոնի թագավորական ընկերություն, ԱՄՆ-ի Գիտությունների ազգային ակադեմիա, Արվեստների և գիտությունների ամերիկյան ակադեմիա և Եվրոպական ակադեմիա[6]
Ալմա մատերՀարվարդի համալսարան և Բրոնքսի գիտությունների ավագ դպրոց
Տիրապետում է լեզուներինանգլերեն
Գիտական ղեկավարՅուլիան Շվինգեր[7]
Եղել է գիտական ղեկավարDaniel J. Kleitman?[8], Leo Kadanoff?[9] և Daniel Frank Walls?[10]
ՊարգևներԳուգենհայմի կրթաթոշակ ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակ[11][12] Ալբերտ Մայքլսոնի անվան մեդալ Մաքս Բոռնի մրցանակ Ալեքսանդր ֆոն Հումբոլդտի կրթաթոշակ Ամերիկայի ֆիզիկայի ակադեմիայի անդամ Մաթեմատիկական ֆիզիկայի Դենի Հայնեմանի մրցանակ[13] Հումբոլդտի մրցանակ Վալենսիայի համալսարանի պատվավոր դոկտոր[14] և Լոնդոնի թագավորական միության արտասահմանյան անդամ
Roy J. Glauber Վիքիպահեստում

Ռոյ Գլաուբեր (անգլ.՝ Roy Jay Glauber, սեպտեմբերի 1, 1925(1925-09-01)[1][2][3][…], Նյու Յորք, Նյու Յորք[4] - դեկտեմբերի 26, 2018(2018-12-26)[2][5], Նյութոն, Միդլսեքս շրջան, Մասաչուսեթս, ԱՄՆ), ամերիկացի ֆիզիկոս, աշխատել է Հարվարդի համալսարանում։ 2005 թվականի Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր, մրցանակը ստացել է «օպտիկական կոհերենտության քվանտային տեսության մեջ ներդրման համար»: Հանդիսանում է Հարվարդի համալսարանի ֆիզիկայի պրոֆեսոր:

ԱՄՆ գիտությունների ազգային ակադեմիայի անդամ է 1988 թվականից[15], ինչպես նաև Լոնդոնի թագավորական ընկերության արտասահմանյան անդամ 1997 թվականից[16]:

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սերում է հրեաների ընտանիքից, հոր կողմից Ավստրո-Հունգարական կայսրությունից և Պրուսիայից և մոր կողմից Ռուսական կայսրությունից: Ավարտել է Նյու-Յորքի Բրոնքսի գիտական դպրոցը: 1941 թվականից սովորել է Հարվարդի համալսարանում (Քեմբրիջ): Ուսանողության ընթացքում, երկրորդ կուրսից սկսած մասնակցել է Մանհեթենյան նախագծում, որտեղ զբաղվում էր ռումբի կրիտիկական զանգվածի հաշվարկով: Այն ժամանակ նա միայն 18 տարեկան էր: Երկու տարի նախագծին մասնակցելուց հետո շարունակել է ուսումը, և ստացել է բակալավրի աստիճան 1946 թվականին և դոկտորական աստիճան 1949 թվականին: 1976 թվականից աշխատում է Հարվարդում որպես պրոֆեսոր: Տարբեր տարիներին աշխատել է ՑԵՌՆում, Լեյդենի համալսարանում և Փարիզի Քոլեջ դե Ֆրանսում:

Աշխատանք[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Զբաղվել է քվանտային օպտիկայի ասպարեզի հետազոտություններով: Մշակել է ճառագայթման կոհերենտության մաթեմատիկական նկարագրությունը: Ներմուծել է սեղմված լույս հասկացությունը: Զբաղվել է նաև բարձր էներգիայով մասնիկների և հադրոնների բախումներով:

2005 թվականին ստացել է Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակ, մրցանակի մյուս կեսը շնորհվել է Ջոն Հոլին և Թեոդոր Հենշին:

Մրցանակներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հասարակական գործունեություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

2016 թվականին, այլ նոբելյան մրցանակի դափնեկիրների հետ ստորագրել է բաց նամակ ուղղված Գրինփիս-ին, Միավորված ազգերի կազմակերպությանը և աշխարհի պետությունների կառավարություններին, որը կոչ էր անում դադարեցնել պայքարը Գենետիկորեն մոդիֆիկացված օրգանիզմների դեմ[17][18][19]:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]