Դոննա Սթրիքլենդ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Դոննա Սթրիքլենդ
անգլ.՝ Donna Strickland[1][2]
Donna Strickland EM1B5760 (46183560632) (cropped).jpg
Ծնվել էմայիսի 27, 1959(1959-05-27)[3] (63 տարեկան)
Գուելֆ, Օնտարիո, Կանադա[4][5][6]
ՔաղաքացիությունFlag of Canada (Pantone).svg Կանադա
Մասնագիտությունֆիզիկոս
Հաստատություն(ներ)Վաթերլուի համալսարան[7][6][8], National Research Council Canada?[9] և Lawrence Livermore National Laboratory?
Գործունեության ոլորտօպտիկա[10], Laser science? և Ոչ գծային օպտիկա[10]
Պաշտոն(ներ)ընկերության նախագահ
ԱնդամակցությունOptica?, Կանադայի թագավորական ընկերություն[11], ԱՄՆ-ի Գիտությունների ազգային ակադեմիա, Պապական գիտությունների ակադեմիա և Լոնդոնի թագավորական ընկերություն[12]
Ալմա մատերՄաքՄաստեր համալսարան (1981)[10][6], Ռոչեստերի համալսարան (1989)[6][13][10] և Guelph Collegiate Vocational Institute?
Տիրապետում է լեզուներինանգլերեն
Գիտական ղեկավարՋերարդ Մոուրու[14]
Պարգևներ
Կայքuwaterloo.ca/physics-astronomy/people-profiles/donna-strickland(անգլ.)
Commons-logo.svg Donna Strickland Վիքիպահեստում

Դոննա Թեո Սթրիքլենդ (անգլ.՝ Donna Theo Strickland, մայիսի 27, 1959(1959-05-27)[3], Գուելֆ, Օնտարիո, Կանադա[4][5][6])[19][20][21], կանադացի օպտիկական ֆիզիկոս։ 2018 թվականին Ջերարդ Մոուրուի հետ պարգևատրվել է Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակով ակտիվացած իմպուլսների ուժգնացումը հայտնագործելու համար[22]։ Վաթեռլոոյի համալսարանի պրոֆեսոր է[23]։

Եղել է Օպտիկական համայնքի աշխատակից, փոխնախագահ, այժմ Նախագահական խորհրդի ղեկավարն է։

Վաղ կյանք և կրթություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սթրիքլենդը ծնվել է 1959 թվականի մայիսի 27-ին, Կանադայում, անգլերենի ուսուցչուհի Էդիթ նի Ռաննիի[24] և էլեկտրականության ինժեներ Լլայոդ Սթրիքլենդի ընտանիքում[19]։ Նա որոշում է հաճախել ՄքՄասթեր համալսարան, քանի որ դրա ինժեներական ֆիզիկայի բաժինն ընդգրկում էր լազերներ և էլեկտրո օպտիկա, ոլորտներ, որոնցով նա հատկապես հետաքրքրված էր[24]։ ՄքՄասթերում նա դասարանի 25 ուսանողներից երեք կանանցից մեկն էր։ Սթրիքլենդն ավարտել է համալսարան ինժեներության բակալավրի դիպլոմով 1981 թվականին[25]։ Սովորել է Օպտիկայի ինստիտուտում[26], թեկնածուական աստիճան ստացել Ռոչեսթրի համալսարանում, 1989 թվականին[27][28]։ Իր դոկտորական հետազոտությունն անց է կացրել Լազերային էներգետիկայի լաբորատորիայի հետ համատեղ, Մոուրուի ղեկավարությամբ[29]։ Սթրիքլենդն ու Մոուրուն աշխատել են` փորձեր անելով ավելացնել լազերային թույլ լարումը։ Նրանց կատարած աշխատանքն արդյունքում արժանացել է Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակ[30]։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. https://www.worldcat.org/identities/containsVIAFID/105227358
  2. http://www.worldcat.org/identities/viaf-105227358
  3. 3,0 3,1 Strickland D. Development of an Ultra-Bright Laser and an Application to Multi-Photon IonizationRochester: University of Rochester, 1988.
  4. 4,0 4,1 4,2 Գերմանիայի ազգային գրադարանի կատալոգ (գերմ.)
  5. 5,0 5,1 5,2 El Nobel de Física premia las innovaciones en el campo del láser — 2018.
  6. 6,0 6,1 6,2 6,3 6,4 6,5 Arthur Ashkin, Gérard Mourou and Donna Strickland win the Nobel Prize for Physics // Physics WorldIOP Publishing, 2018. — ISSN 0953-8585; 2058-7058
  7. 7,0 7,1 Sample I., Davis N. Physics Nobel prize won by Arthur Ashkin, Gérard Mourou and Donna Strickland // The GuardianUK: GMG, 2018. — ed. size: 161152 — ISSN 0261-3077
  8. 8,0 8,1 Donna StricklandNobel Foundation.
  9. Donna StricklandOptica.
  10. 10,0 10,1 10,2 10,3 10,4 Donna StricklandUW.
  11. https://rsc-src.ca/sites/default/files/Class%20of%202019.pdf
  12. 12,0 12,1 https://royalsociety.org/news/2020/04/outstanding-scientists-elected-as-fellows-and-foreign-members-of-the-royal-society/
  13. Nobel Prize in Physics Awarded to Scientists Who Put Light to Work // The New York Times / D. BaquetManhattan, NYC: The New York Times Company, A. G. Sulzberger, 2018. — ISSN 0362-4331; 1553-8095; 1542-667X
  14. https://www.osa.org/en-us/history/biographies/donna-t-strickland/
  15. The Nobel Prize in Physics 2018Nobel Foundation.
  16. Past FellowsAlfred P. Sloan Foundation.
  17. BBC 100 Women 2018: Who is on the list? // BBC News Online — 2018.
  18. La gouverneure générale annonce 120 nouvelles nominations au sein de l’Ordre du Canada(untranslated), 2019.
  19. 19,0 19,1 Strickland Donna Theo (1988)։ Development of an ultra-bright laser and an application to multi-photon ionization (PhD)։ University of Rochester։ Արխիվացված օրիգինալից հուլիսի 7, 2013-ին։ Վերցված է հոկտեմբերի 6, 2018 
  20. Lindinger Manfred (հոկտեմբերի 2, 2018)։ «Eine Zange aus lauter Licht»։ Frankfurter Allgemeine Zeitung (German)։ Վերցված է հոկտեմբերի 6, 2018 
  21. «Donna Strickland – Facts – 2018»։ Nobel Foundation։ հոկտեմբերի 6, 2018։ Վերցված է հոկտեմբերի 6, 2018 
  22. «Physics Nobel prize won by Arthur Ashkin, Gérard Mourou and Donna Strickland»։ The Guardian։ հոկտեմբերի 2, 2018։ Վերցված է հոկտեմբերի 4, 2018 
  23. «Donna Strickland»։ University of Waterloo։ հոկտեմբերի 2, 2018։ Վերցված է հոկտեմբերի 2, 2018 
  24. 24,0 24,1 Booth Laura (հոկտեմբերի 3, 2018)։ «Scientist caught in a Nobel whirlwind»։ Waterloo Region Record։ Վերցված է հոկտեմբերի 4, 2018 
  25. Semeniuk Ivan (հոկտեմբերի 2, 2018)։ «Canada's newest Nobel Prize winner, Donna Strickland, 'just wanted to do something fun'»։ The Globe and Mail։ Վերցված է հոկտեմբերի 3, 2018 
  26. Mourou Gérard (2004)։ «53. The dawn of ultrafast science and technology at the University of Rochester.»։ in Stroud Carlos։ A Jewel in the Crown: 75th Anniversary Essays of The Institute of Optics of the University of Rochester։ Rochester, NY: Meliora Press։ էջ 272։ ISBN 978-1580461627 
  27. «Biographies – Donna T. Strickland»։ The Optical Society։ Վերցված է հոկտեմբերի 2, 2018 
  28. «Donna Strickland»։ Education Program for Photonics Professionals։ University of Waterloo։ սեպտեմբերի 11, 2012։ Արխիվացված է օրիգինալից 2018-10-02-ին։ Վերցված է հոկտեմբերի 2, 2018 
  29. Valich Lindsey (հոկտեմբերի 2, 2018)։ «Rochester breakthrough in laser science earns Nobel Prize»։ Newscenter (University of Rochester)։ Վերցված է հոկտեմբերի 4, 2018 
  30. Murphy Jessica (հոկտեմբերի 2, 2018)։ «Donna Strickland: The 'laser jock' Nobel prize winner»։ BBC News։ Վերցված է հոկտեմբերի 2, 2018