Ժորես Ալֆյորով

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
(Վերահղված է Ժորես Ալֆերովից)
Jump to navigation Jump to search
Ժորես Ալֆյորով
ռուս.՝ Алфёров Жорес Иванович
Դիմանկար
Ծնվել էմարտի 15, 1930(1930-03-15)[1][2][3][…]
ԾննդավայրՎիտեբսկ, Բելառուսի Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետություն, ԽՍՀՄ[1]
Մահացել էմարտի 1, 2019(2019-03-01)[4][5][6] (88 տարեկան)
Մահվան վայրՍանկտ Պետերբուրգ, Ռուսաստան
ԳերեզմանԿոմարովոյի գերեզմանատուն
ՔաղաքացիությունFlag of the Soviet Union.svg ԽՍՀՄ և Flag of Russia.svg Ռուսաստան
ԱզգությունԲելառուսներ և հրեա
Կրոնաթեիզմ
ԿրթությունՍանկտ Պետերբուրգի պետական էլեկտրոտեխնիկական համալսարան
ԿոչումՌուսաստանի Գիտությունների ակադեմիայի իսկական անդամներ, պրոֆեսոր և ԽՍՀՄ ԳԱ անդամ
Գիտական աստիճանֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների դոկտոր և տեխնիկական գիտությունների թեկնածու
Մասնագիտությունֆիզիկոս, քաղաքական գործիչ, գյուտարար և մաթեմատիկոս
ԱշխատավայրՌուսաստանի գիտությունների ակադեմիա և Alferov Saint Petersburg National Research Academic University of the Russian Academy of Sciences?
Զբաղեցրած պաշտոններՊետական Դումայի անդամ
ԿուսակցությունԽՄԿԿ
Պարգևներ և
մրցանակներ
ԽՍՀՄ պետական մրցանակ Լենինի շքանշան Հոկտեմբերյան հեղափոխության շքանշան «Պատվո նշան» շքանշան ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակ[7][8] Սթյուարտ Բալանթայնի մեդալ «Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» 1-ին աստիճանի շքանշան[9] SPIE Gold Medal?[10] Աշխատանքային Կարմիր դրոշի շքանշան «Աշխատանքի վետերան» մեդալ Պոպովի անվան ոսկե մեդալ Պատվավոր լեգեոնի շքանշանի սպա[11][12] Ալեքսանդր Նևսկու շքանշան (Ռուսաստան) Լենինյան մրցանակ Kyoto Prize in Advanced Technology? Վլադիմիր Իլյիչ Լենինի ծննդյան 100-ամյակի հոբելյանական մեդալ Մեդալ «Լենինգրադի 250-ամյակի առթիվ» Jubilee Medal "300 Years of the Russian Navy"? Ֆրանցիսկ Սկորինայի շքանշան[13] Ռուսաստանի Դաշնության Պետական մրցանակ Սանկտ Պետերբուրգի պատվավոր քաղաքացի[14] Ազգերի բարեկամության շքանշան Nizami Ganjavi Gold Medal? Global Energy Prize? Դեմիդովի մրցանակ[15] «Ի հիշատակ Սանկտ Պետերբուրգի 300-ամյակին» մեդալ Իշխան Յարոսլավ Իմաստունի 5-րդ աստիճանի շքանշան[16] ՌԴ վաստակավոր էներգետիկ[17] honorary doctor of the Voronezh State University?[18] Honorary citizen of Vitebsk? և Ռուսաստանի Դաշնության կառավարության պատվոգիր
ԱնդամությունLeibniz Society of Sciences?, ԱՄՆ-ի Գիտությունների ազգային ակադեմիա, Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիա, ԽՍՀՄ գիտությունների ակադեմիա, Մոլդովայի գիտությունների ակադեմիա, Ուկրաինայի գիտությունների ազգային ակադեմիա, Չինաստանի գիտությունների ակադեմիա, Royal Academy of Engineering of Spain?, Լեհական գիտությունների ակադեմիա, Բեռլինի գիտությունների ակադեմիա, Իտալիայի գիտությունների ազգային ակադեմիա[19], Commission on Pseudoscience?, 7th State Duma of the Russian Federation?, 6th State Duma of the Russian Federation?, 5th State Duma of the Russian Federation?, 4th State Duma of the Russian Federation?, 3rd State Duma of the Russian Federation?, 2nd State Duma of the Russian Federation? և Izborsk Club?
Zhores Alfyorov Վիքիպահեստում

Ժորես Իվանովիչ Ալֆյորով (բելառուս․՝ Жарэс Iванавіч Алфёраў, մարտի 15, 1930(1930-03-15)[1][2][3][…], Վիտեբսկ, Բելառուսի Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետություն, ԽՍՀՄ[1] - մարտի 1, 2019(2019-03-01)[4][5][6], Սանկտ Պետերբուրգ, Ռուսաստան), ռուս խորհրդային[20][21] գիտնական, ֆիզիկոս, քաղաքական գործիչ[22], 2000 թ. Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր ֆիզիկայի բնագառում, Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի փոխնախագահ 1991-2017 թվականներին։

Եղել է նաև ԽՍՀՄ գիտությունների ակադեմիայի անդամ, ԽՍՀՄ Պետական մրցանակի դափնեկիր, ՌԴ պետական մրցանակի դափնեկիր, Լենինի շքանշանակիր, ԱՄՆ գիտությունների ազգային ակադեմիայի արտասահմանյան անդամ, Բելառուսի, Չինաստանի, Լեհաստանի, Մոլդավիայի գիտությունների ակադեմիայի անդամ[23][24], Հայաստանի գիտությունների ազգային ակադեմիայի պատվավոր անդամ (2011)[25]։

Խորհրդային Միության կոմունիստական կուսակցության անդամ, 1995-2019 թվականների Պետական դումայի պատգամավոր։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Алфёров Жорес Иванович // Большая советская энциклопедия (ռուս.): [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
  2. 2,0 2,1 Encyclopædia Britannica
  3. 3,0 3,1 Բրոքհաուզի հանրագիտարան (գերմ.)
  4. 4,0 4,1 4,2 В больнице РАН назвали причину смерти Жореса Алферова
  5. 5,0 5,1 5,2 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  6. 6,0 6,1 6,2 Munzinger Personen (գերմ.)
  7. The Nobel Prize in Physics 2000 // nobelprize.orgNobel Foundation.
  8. The Nobel Prize amounts // nobelprize.orgNobel Foundation.
  9. О награждении орденом "За заслуги перед Отечеством" I степени Алферова Ж.И. — 2005.
  10. In Memoriam: Zhores AlferovSPIE, 2019.
  11. Жорес Алферов - офицер Ордена Почетного легионаSaint Petersburg State Polytechnical University, 2011.
  12. Жорес Алферов награжден Орденом Почетного легионаRussia-K, 2011.
  13. Указ Президента Республики Беларусь от 17 мая 2001 г. №271 "Аб узнагароджаннi Ж.I.Алфёрава ордэнам Францыска Скарыны" — 2001.
  14. Почетными гражданами Санкт-Петербурга стали Жорес Алферов и Алиса ФрейндлихПодробнее: https://www.newsru.com/russia/23may2001/piter_gr.html (ռուս.) // NEWSru.com — 2001.
  15. http://uran.ru/ru/about/laureaty-demidovskoi-premii
  16. Про відзначення державними нагородами України представників міста Санкт-Петербурга, Російська Федерація — 2003.
  17. Указ Президента Российской Федерации от 21.06.1996 г. № 973 : О награждении государственными наградами Российской Федерации — 1996.
  18. https://www.vsu.ru/ru/university/general/history/doctors.html
  19. Elenco cronologico Soci Stranieri (իտալ.)Accademia Nazionale delle Scienze detta dei XL.
  20. Dirk Meissner; Leonid Gokhberg; Ozcan Saritas Emerging Technologies for Economic Development. — Springer International Publishing, 2019. — С. 65. — ISBN 978-3-030-04368-1
  21. Vesselinka Petrova-Koch; Rudolf Hezel; Adolf Goetzberger High-Efficient Low-Cost Photovoltaics: Recent Developments. — Springer, 2020. — С. 11. — ISBN 978-3-030-22864-4
  22. «Биография Жореса Алфёрова»։ ТАСС։ Վերցված է 2019-03-04 
  23. «Национальная академия наук Беларуси. Почётные и иностранные члены»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2015-09-19-ին։ Վերցված է 2010-09-04 
  24. Membrii Academiei de Ştiinţe a Moldovei: Dicţionar (1961—2006) / Ch.: Î.E.P. Ştiinţa, 2006
  25. НАН РА принимает лауреата Нобелевской премии Archived 2015-09-24 at the Wayback Machine.