Jump to content

Սերժ Արոշ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Սերժ Արոշ
ֆրանսերեն՝ Serge Haroche
Ծնվել էսեպտեմբերի 11, 1944(1944-09-11)[1][2][3] (81 տարեկան)
Կասաբլանկա, Մարոկկո[4][5][6]
Քաղաքացիություն Ֆրանսիա
Մասնագիտությունֆիզիկոս, համալսարանի պրոֆեսոր, գիտնական և հետազոտող
Հաստատություն(ներ)Կոլեժ դե Ֆրանս[7][8], Պիեր և Մարի Կյուրիի համալսարան, Բարձրագույն նորմալ դպրոց, Եյլի համալսարան և Conservatoire national des Arts et Métiers?
Գործունեության ոլորտքվանտային մեխանիկա, քվանտային ֆիզիկա[9], ատոմային ֆիզիկա[9], փորձարարական ֆիզիկա[9], հետազոտություն[9] և Ռիդբերգյան ատոմներ[9]
Պաշտոն(ներ)Director of the Collège de France? և տնօրեն
ԱնդամակցությունՖրանսիական գիտությունների ակադեմիա[10], ԱՄՆ-ի Գիտությունների ազգային ակադեմիա[11], Ֆրանսիայի համալսարանի ինստիտուտ, Արվեստների և գիտությունների ամերիկյան ակադեմիա, Բրազիլիայի գիտությունների ակադեմիա, European Academy of Sciences?[12] և Hassan II Academy of Sciences and Technology?[13]
Ալմա մատերԼյուդովիկոս Մեծի լիցեյ, Պիեր և Մարի Կյուրիի համալսարան (1971)[14], Բարձրագույն նորմալ դպրոց, Փարիզի գիտությունների ֆակուլտետ (1967)[14], Կարնոյի լիցեյ և Փարիզի համալսարան
Տիրապետում է լեզուներինֆրանսերեն[15] և անգլերեն[16]
Գիտական ղեկավարԿլոդ Քոեն Տանուջի
Եղել է գիտական ղեկավարArno Rauschenbeutel?, Bruno Lepetit?[17], François Graner?[18], Alexia Auffèves?[19], Romain Long?[20], Adrien Facon?[21], Michel Brune?[22], Emmanuel Lellouch?[23] և Samuel Deléglise?[24]
Պարգևներ
ՀայրԱլբերտ Արոշ
Կայքcollege-de-france.fr/site/serge-haroche/bibliographie.htm
 Serge Haroche Վիքիպահեստում

Սերժ Արոշ (ֆրանսերեն՝ Serge Haroche, սեպտեմբերի 11, 1944(1944-09-11)[1][2][3], Կասաբլանկա, Մարոկկո[4][5][6]), ֆրանսիացի ֆիզիկոս, Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր ֆիզիկայից (2012 թվականին Դեյվիդ Վալենտոնի հետ միասին)։

Կենսագրություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սերժ Արոշը ծնվել է 1944 թվականի սեպտեմբերի 11-ին Կասաբլանկայում՝ հրեայի ընտանիքում (հայրը եղել է Մարակոնյայից իսկ մայրը Ռուսաստանից)։ Նրա մայրը Օդեսայի բնակչուհի Վալենտինա Արոշ (օրիորդական ազգանունը Ռուբլյովա, 1921-1998) աշխատում էր ուսուցչուհի, հայրը՝ Ալբեր Արոշը (1920-1988), ծնունդով Մառակեշից՝ փաստաբան էր։ Նրա տատիկն ու պապիկը(Իսահակ և Էսթեր Արոշները) ղեկավարում էին Համաշխարհային հրեական միության դպրոցը։ Արոշի մորական կողմի տատիկն ու պապիկը եղել են բժիշկներ։ Ալեքսանդր Ռուբլյովը և Սոֆիա Ֆրոմշտեյնը 1920 ական թվականների սկզբում թողնելով Սովետական Միությունը՝ տեղափոխվել են Փարիզ, իսկ այնտեղից էլ՝ Կասաբլանկա։ Երբ Սերժը 12 տարեկան էր, Մարոկկոն անկախություն ձեռք բերեց, և նրանց ընտանիքը տեղափողվեց Ֆրանսիա։ Արոշը սովորել է պոլիտեխնիկակն դպրոցում, բարձրագույն նորմալ դպրոցում և Փարիզի համալսարանում 1963-1967 թվականներին։ Իսկ 1971 թվականին Կլոդ Կոենա-Տանուջի ղեկավարությամբ պաշտպանեց դիսերտացիա Պիեռ և Մարի Կյուրի համալսարանում։ Արոշը աշխատում էր գիտական աշխատակից Ազգային կենտրոնի գիտական հետազոտումների կենտրոնում, հետագայում մեկ տավան ընթացքում փորձ էր ձեռք բերում Արթուր Շառլոյի խմբում՝ Ստենֆորդի համալսարանում։ 1975 թվականին նշանակվեց պորֆեսոր Մարի և Պիեր Կյուրիների համալսարանում։ 1974-1984 թվականներին միաժամանակ դասավանդում էր Փարիզի պոլիտեխնիկական դպրոցում։ 2001 թվականին նշանակվեց պրոֆեսոր Ֆրասիայի քոլեջում, որտեղ նա ղեկավարում էր քվանտային մեխանիկայի բաժինը։ Սերժ Արոշը հանդիսանում էր անդամ Ֆրանսիական, Եվրոպական և Ամերիկական ֆիզիկայի։

Սերժ Արոշի կինը՝ Կլոդին Արոշը (ծնունդով՝ Զելիքսոն) էմերիտուսի տնօրեն էր հետազոտությունների ազգային կենտրոն Գիտական հետազոտությունների։ Հեղինակն է մի շարք գրքերի քաղաքական հասոցիլոգիական համոզմունքների, ինչպես ամուսինը։ Նրանք ունեցել են երկու որդի։

Աշխատություններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հետազոտելով Քվանռում - Ատոմների, քվանտները և ֆոտոնները (Ժան-Միշել Ռայմոնդ) Օքսվորդի համալսարան Փարիզ, սեպտեմբեր 2006, ISBN 978-0-19-850914-1 (անգլ.)

Ծանոթագրություններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  1. 1 2 http://www.britannica.com/EBchecked/topic/1885342/Serge-Haroche
  2. 1 2 Brockhaus Enzyklopädie (գերմ.)F.A. Brockhaus, 1796.
  3. 1 2 Roglo — 1997. — ed. size: 10000000
  4. 1 2 http://allafrica.com/stories/201210110498.html
  5. 1 2 http://www.israelnationalnews.com/News/News.aspx/160653
  6. 1 2 http://www.timesofisrael.com/french-jewish-nobel-laureate-im-against-academic-boycott-of-israel/
  7. Ֆրանսիայի քոլեջի պրոֆեսորների ցանկ
  8. Ռադիո Ֆրանս (ֆր.) — 1975.
  9. 1 2 3 4 5 Չեխիայի ազգային գրադարանի կատալոգ
  10. https://www.academie-sciences.fr/pdf/membre/HarocheS_bio0510.pdf
  11. Serge Haroche – NAS
  12. Members - European Academy of Sciences — 2022.
  13. https://www.academiesciences.ma
  14. 1 2 Agence bibliographique de l'enseignement supérieur (France) Système universitaire de documentation (ֆր.)Montpellier: ABES, 2001.
  15. Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  16. Bibliothèque nationale de France Record #123997347 // BnF catalogue général (ֆր.)Paris: BnF.
  17. https://www.theses.fr/1986PA066562
  18. https://www.theses.fr/1990PA066149
  19. https://www.theses.fr/2004PA066430
  20. https://www.theses.fr/2003PA066449
  21. https://www.theses.fr/2015PA066534
  22. https://www.theses.fr/1988PA066112
  23. https://www.theses.fr/1989PA066307
  24. https://www.theses.fr/2009PA066401
  25. https://www.legifrance.gouv.fr/jorf/id/JORFTEXT000054423842
  26. https://web.archive.org/web/20110120174737/http://www.cnrs.fr/fr/recherche/prix/medaillesor.htm
  27. Գիտական հետազոտությունների ազգային կենտրոն — 1939.
  28. http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/physics/laureates/2012/
  29. https://www.nobelprize.org/nobel_prizes/about/amounts/
  30. https://www.optica.org/get_involved/awards_and_honors/awards/award_descriptions/walther/
  31. https://www.optica.org/get_involved/awards_and_honors/awards/award_descriptions/charlestownes/
  32. https://web.archive.org/web/20180322130304/http://www.science.unsw.edu.au/alumni/dirac-lecture-series
  33. https://www.sfpnet.fr/prix/prix-aime-cotton
Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Սերժ Արոշ» հոդվածին։