Վոլֆգանգ Պաուլ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Վոլֆգանգ Պաուլ
գերմ.՝ Wolfgang Paul
Վոլֆգանգ Պաուլ.jpg
Ծնվել էօգոստոսի 10, 1913(1913-08-10)[1][2][3]
Լորենցկիրխ, Zeithain, Meissen District, Սաքսոնիա
Մահացել էդեկտեմբերի 7, 1993(1993-12-07)[1][3] (80 տարեկան)
Բոն, Քյոլնի վարչական շրջան, Հյուսիսային Հռենոս-Վեստֆալիա, Գերմանիա[4]
ԳերեզմանՓոփելսդորֆեր Ֆրիդհոֆ
ՔաղաքացիությունFlag of Germany.svg Գերմանիա
Մասնագիտությունֆիզիկոս և համալսարանի դասախոս
Հաստատություն(ներ)Բոննի համալսարան, Գյոթինգենի համալսարան և Բեռլինի տեխնիկական համալսարան
Գործունեության ոլորտֆիզիկա
ԱնդամակցությունԼեոպոլդինա, Վեստֆալիայի գիտությունների ակադեմիա, Հայդելբերգի գիտությունների ակադեմիա, Գյոթինգեն 18, Արվեստների և գիտությունների ամերիկյան ակադեմիա և Գյոթինգենի Գիտությունների ակադեմիա
Ալմա մատերԲեռլինի տեխնիկական համալսարան և Մյունխենի տեխնիկական համալսարան
Տիրապետում է լեզուներինգերմաներեն
Գիտական ղեկավարՀանս Քորֆերման[5]
Եղել է գիտական ղեկավարPeter Toschek? և Hans-Hellmut Nagel?[5]
ՊարգևներՄեծ Խաչ աստղով և ուսի ժապավենով Արվեստի և գիտության ոլորտում ունեցած վաստակի շքանշան ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակ[6][7] Robert Wichard Pohl Prize? Դիրաքի արծաթե մեդալ տեսական ֆիզիկայի բնագավառում ունեցած հաջողությունների համար Gottfried Wilhelm Leibniz Prize? Ուփսալայի համալսարանի պատվավոր դոկտոր Ադամ Միցկևիչի անվան համալսարանի պատվավոր դոկտոր և Սալոնիկի Արիստոտելի համալսարանի պատվավոր դոկտոր
Wolfgang Paul (physicist) Վիքիպահեստում

Վոլֆգանգ Պաուլ (գերմ.՝ Wolfgang Paul, օգոստոսի 10, 1913(1913-08-10)[1][2][3], Լորենցկիրխ, Zeithain, Meissen District, Սաքսոնիա - դեկտեմբերի 7, 1993(1993-12-07)[1][3], Բոն, Քյոլնի վարչական շրջան, Հյուսիսային Հռենոս-Վեստֆալիա, Գերմանիա[4]), գերմանացի ֆիզիկոս, ով մասնակցել է ոչ մագնիսական քառակողմ մաս-ֆիլտրի մշակմանը, ինչը դարձավ իոնային թակարդի հիմքը[8]։ Հանս Գեորգ Դեմելտի հետ միասին կիսել է 1989 թվականի ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակը Նորման Ֆոսթեր Ռամզեյի հետ[9]։

Վաղ տարիներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Վոլֆգանգ Պաուլը ծնվել է 1913 թվականի օգոստոսի 10-ին Ցայտհայնում, Գերմանիա։ Մեծացել է Մյունխենում, որտեղ իր հայրը դեղագործական քիմիայի պրոֆեսոր էր։ Մյունխենի տեխնիկական համալսարանի առաջին մի քանի տարիներից հետո նա տեղափոխվեց Բեռլինի տեխնիկական համալսարան 1934 թվականին, որտեղ նա 1937 թվականի Հանս Գեյգերի խմբում ստացել է դիպլոմ։

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիների նա ուսումնասիրել է իզոտոպների բաժանումը, որն անհրաժեշտ է միջուկային զենքերում օգտագործվող տրոհվող նյութերի արտադրման համար։

Որդիներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Որդիներից Ստեֆան Պաուլը Մյունխենի տեխնիկական համալսարանում տեսական ֆիզիկայի պրոֆեսոր է։ Լորենց Պաուլը Վուպերտալի համալսարանում ֆիզիկայի պրոֆեսոր է։

Աշխատանքներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Munzinger-Archiv (գերմ.) — 1913.
  2. 2,0 2,1 Բրոքհաուզի հանրագիտարան (գերմ.)
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 Brozović D., Ladan T. Hrvatska enciklopedija (хорв.)LZMK, 1999. — 9272 p. — ISBN 978-953-6036-31-8
  4. 4,0 4,1 4,2 German National Library, Berlin State Library, Bavarian State Library, Austrian National Library Record #116061367 // Gemeinsame Normdatei — 2012—2016.
  5. 5,0 5,1 Mathematics Genealogy Project — 1997.
  6. http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/physics/laureates/1989/
  7. https://www.nobelprize.org/nobel_prizes/about/amounts/
  8. Toschek, Peter E. (July 1994)։ «Obituary: Wolfgang Paul»։ Physics Today 47 (7): 76–77։ Bibcode:1994PhT....47g..76T։ doi:10.1063/1.2808585։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-10-04-ին։ Վերցված է 2015-11-03 
  9. «1989 թվականի ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակ» (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Վերցված է 2015 թվականի հունվարի 21-ին 

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]