Մյունխեն

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
München
Մյունխեն (Մյունխէն)
Muenchen Kleines Stadtwappen.svg Զինանշան Karte muenchen in deutschland.png Գերմանիայի քարտեզ
Հիմնական տեղեկություններ

քաղաքապետ Դիեթեր Ռայթեր
տարածք 310,4383 քառ. կմ
բնակչություն 1.505.589 [1] (2015)
միջին բարձրություն 519 մետր ծովի մակարդակից
փոսատային ինդեքս 80331–81929
տարածքի կոդը 089
քաղաքային խորհուրդի հասցեն Marienplatz 880331 München
վեբ-հասցե www.muenchen.de [2]
Բավարիայի քարտեզ
Տեսադաշտում քաղաքի կենտրոնն է՝ Մարիենփլաթցը,քաղաքապետարանի շենքը և Լիբֆռաուենդոմը

Մյունխեն (գերմաներեն München, ավանդական հայերեն ուղղագրությամբ՝ Մյունխէն), Գերմանիայի երրորդ քաղաքը Բեռլինից և Համբուրգից հետո, Բավարիայի մայրաքաղաքը։ Ըստ 2015 թվականի մայիսին կայացրած մարդահամարի տվյալների Մյունխենն ունի մոտավորապես 1.5 միլիոն բնակիչ։ Պաշտոնապես քաղաք է հռչակվել 1158 թվականին։[3]1255 թվականին քաղաքը դարձել է բավարական հերցոգի նստավայր, 1328-ին՝ կայսերական աթոռանիստ, իսկ 1508-ից անկախ բավարական մարզի կենտրոնն է Մյունխենում են գտնվում պետական և միջազգային ներկայացուչարաններ, կարևորագույն կրթական հաստատություններ, նշանակալից թանգարաններ և թատրոններ, հանրահայտ շինություններ։ Այստեղ հաճախ կազմակերպվում են միջազգային սպորտային մրցույթներ, ցուցահանդեսներ, համագումարներ, ինչպես նաև բավարական ազգային տոներից մեկը՝ օքթոբաֆեսթը, որի տոնակատարությունների կենտրոն հանդիսանում է Մյունխենը:

Աշխարհագրական դիրք[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

    1rightarrow.png Հիմնական հոդված՝ Աշխարհագրություն

Ընկած է Ալպյան նախալեռներում:Գտնվում է Լաուտերախ շրջանի կազմում։ Քաղաքի ամենաբարձր կետը ընկած է ծայր հարավում Զոլնի շրջանում, գտնվում է մոտավորապես 600 մետր դեպի հարավ Վարնբերգ կոչվող շինությունից (579 մ բարձր ծովի մակարդակից) և ունի 580.5 մ բարձրություն ծովի մակարդակից։ Ամենացածր կետն ընկած է քաղաքի հյուսիսային սահմանին մոտ՝ Ֆելդմոխինգ շրջանում՝ Շվարցհյոլց անտառային շրջանից դեպի արևմուտք և ունի 480 մ բարձրույթուն ծովի մակարդակից։ Հետևաբար քաղաքի տեղամասերի բարձրությունների առավելագույն տարբերությունը 100.5 մ է։ Մյունխենի միջով է հոսում Իզար գետը, որի երկարությունը 13.7 կմ է։ Գետի վրա կառուցված է Վերքկանալ կոչվող ջրանցքը։ Մյունխենի տակ գրունտային ջրերի մեծ պաշար կա, իսկ քաղաքից հյուսիս գրունտային ջրերից առաջացած ճահճուտներ են, որոնցից հայտնի են Դաչաուեր Մոոսը՝ հյուսիս-արևմուտքում և Էրդինգեռ Մոոսը՝ հյուսիս-արևելքում։ Քաղաքի հրապարակը կազմում է շուրջ 31.071,91 հա, որի 44,1%֊ը կազմում են գեղեցիկ շինությունները, 17,2%֊ը՝ ավտոճանապարհը, 15,5%ը՝ կանաչ բուսածածկույթը, իսկ մնացած տարածքը՝ հանգստի գոտիները։

Կլիմա[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մյունխեն քաղաքը գտնվում է խոնավ ատլանտյան և չոր մայրցամաքային կլիմայի անցումային տարածքում՝ չափավոր զով կլիմայով: Ձմեռները համեմատաբար ցուրտ են, սակայն օդի ջերմաստիճանը հազվադեպ է իջնում -25°-ից: Եղանակի վրա ազդող մյուս կարևոր գործոններն են Ալպերը և Դանուբ գետը: Այս բոլորի հիման վրա եղանակը հարաբերականորեն փոփոխական է:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1. http://www.muenchen.de/rathaus/Stadtinfos/Statistik/Bev-lkerung.html

2. http://www.muenchen.de/sehenswuerdigkeiten/muenchen-in-zahlen.html