Դավիթ Հիլբերտ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Picto Info sciences exactes.png
Դավիթ Հիլբերտ
DavidHilbert
Hilbert.jpg
Ծնվել է հունվարի 23, 1862({{padleft:1862|4|0}}-{{padleft:1|2|0}}-{{padleft:23|2|0}})[1][2]
Քյոնիգսբերգ
Մահացել է փետրվարի 14, 1943({{padleft:1943|4|0}}-{{padleft:2|2|0}}-{{padleft:14|2|0}})[3][2] (81 տարեկանում)
Գյոթինգեն[4]
Գերեզման Գյոտինգենի քաղաքի գերեզմանատուն
Քաղաքացիություն Flag of Germany.svg Գերմանիա
Մասնագիտություն մաթեմատիկոս և համալսարանի պրոֆեսոր
Հաստատություն(ներ) Գյոթինգենի համալսարան
Գործունեության ոլորտ մաթեմատիկական անալիզ, երկրաչափություն և թվերի տեսություն
Անդամակցություն Լոնդոնի թագավորական ընկերություն, Սաքսոնիայի գիտությունների ակադեմիա, Լեոպոլդինա, Բավարիական գիտությունների ակադեմիա, Գյոթինգենի Գիտությունների ակադեմիա, ԽՍՀՄ գիտությունների ակադեմիա, Շվեդիայի թագավորական գիտությունների ակադեմիա, Հունգարիայի գիտությունների ակադեմիա, Լինչեի ազգային ակադեմիա, Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիա և Պրուսիայի գիտությունների ակադեմիա
Ալմա մատեր Քյոնիսբերգի համալսարան
Գիտական աստիճան դոկտորի աստիճան[5]
Տիրապետում է լեզուներին գերմաներեն[6]
Գիտական ղեկավար Ֆերդինանդ ֆոն Լինդերման[7]
Եղել է գիտական ղեկավար Մաքս Դեն, Սերգեյ Բերնշտեյն, Կլարա Լյոբենշտայն, Ռուդոլֆ Շիմակ և Teiji Takagi
Պարգևներ Արվեստի և գիտության ոլորտում ունեցած վաստակի շքանշան, Pour le Mérite, Պոնսելեյի պարգև, Cothenius Medal և Bolyai Prize
Երեխա(ներ) Ֆրանց Հիլբերտ[8]
David Hilbert Վիքիպահեստում

Դավիթ Հիլբերտ (Դեյվիդ Հիլբերտ), հունվարի 23, 1862[1][2], Քյոնիգսբերգ - փետրվարի 14, 1943[3][2], Գյոթինգեն[4], գերմանացի մաթեմատիկոս, Թագավորական ընկերության անդամ[9]։ Ճանաչվել է XIX-րդ և XX դարերի ամենաազդեցիկ և ունիվերսալ մաթեմատիկոսներից մեկը։

Հիլբերտը հայտնագործել և զարգացրել է հիմնարարար գաղափարների լայն շրջանակ բազմաթիվ բնագավառներում, ներառյալ ինվարիանտության տեսությունը և երկրաչափության աքսիոմատացումը։ Ձևակերպել է նաև Հիլբերտյան տարածությունների տեսությունը[10]՝ ֆունկցիոնալ անալիզի հիմնադրույթներից մեկը։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 Record #11855090X // Gemeinsame Normdatei Ստուգված է ապրիլի 9-ին 2014:
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 data.bnf.fr Ստուգված է հոկտեմբերի 10-ին 2015:
  3. 3,0 3,1 3,2 Гильберт Давид, Гильберт Давид // Սովետական մեծ հանրագիտարան (1969—1978) Ստուգված է սեպտեմբերի 27-ին 2015:
  4. 4,0 4,1 4,2 Гильберт Давид, Гильберт Давид // Սովետական մեծ հանրագիտարան (1969—1978) Ստուգված է սեպտեմբերի 28-ին 2015:
  5. Record #11855090X // Gemeinsame Normdatei Ստուգված է ապրիլի 2-ին 2015:
  6. http://data.bnf.fr/ark:/12148/cb120531861 Ստուգված է հոկտեմբերի 10-ին 2015:
  7. Mathematics Genealogy Project Ստուգված է օգոստոսի 8-ին 2016:
  8. Record #11855090X // Gemeinsame Normdatei
  9. http://rsbm.royalsocietypublishing.org/content/obits/4/13/547
  10. «David Hilbert»։ Encyclopædia Britannica։ 2007։ Վերցված է 2007-09-08