Պետեր Գուստավ Լըժյոն Դիրիխլե

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Picto Info sciences exactes.png
Պետեր Գուստավ Լըժյոն Դիրիխլե
գերմ.՝ Johann Peter Gustav Lejeune Dirichlet
Peter Gustav Lejeune Dirichlet.jpg
Ծնվել է փետրվարի 13, 1805({{padleft:1805|4|0}}-{{padleft:2|2|0}}-{{padleft:13|2|0}})[1][2][3][4]
Դյուրեն, Düren, Քյոլնի վարչական շրջան, Գերմանիա[5]
Մահացել է մայիսի 5, 1859({{padleft:1859|4|0}}-{{padleft:5|2|0}}-{{padleft:5|2|0}})[1][2][3][4] (54 տարեկանում)
Գյոթինգեն, Հաննովերի թագավորություն, Գերմանական միություն[5]
Քաղաքացիություն Flag of Germany.svg Գերմանիա
Լեհաստան
Մասնագիտություն մաթեմատիկոս և համալսարանի պրոֆեսոր
Հաստատություն(ներ) Վրոցլավի համալսարան, Գյոթինգենի համալսարան և Ֆրիդրիխ-Վիլհելմի համակսարան
Գործունեության ոլորտ թվերի տեսություն
Անդամակցություն Լոնդոնի թագավորական ընկերություն, Շվեդիայի թագավորական գիտությունների ակադեմիա, Պետերբուրգի գիտությունների ակադեմիա, Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիա և Պրուսիայի գիտությունների ակադեմիա
Ալմա մատեր Բոննի համալսարան
Տիրապետում է լեզուներին գերմաներեն[6]
Գիտական ղեկավար Սիմեոն Պուասոն[7] և Ժոզեֆ Ֆուրիե[7]
Եղել է գիտական ղեկավար Գոտհոլդ Այզենշթայն
Պարգևներ
Արվեստի և գիտության ոլորտում ունեցած վաստակի շքանշան Արժանիքների շքանշան և Գիտության և արվեստի Բաբարիական Մաքսիմիլիանի շքանշան
Ամուսին(ներ) Ռեբեկա Մենդելսոն
Peter Gustav Lejeune Dirichlet Վիքիպահեստում

Պետեր Գուստավ Լըժյոն Դիրիխլե, (գերմ.՝ Peter Gustav Lejeune Dirichlet) (13․02․1805, Դյուրեն — 05․05․1859, Գյոթինգեն), գերմանացի մաթեմատիկոս։ Բեռլինի (1831—1855) և Գյոթինգենի (1855 թվականից) էր հեղափոխական շարժման դեմ, իսկ արտաքինը ուներ զավթողական բնույթ։ Քաղ․ պայքարում, «ճոճվելով» մերթ ձախ, մերթ աջ, Դիրիխլեն հարուցեց խոշոր բուրժուազիայի դըժգոհությունը, որը երազում Էր իր տիրապետող դրությունը պաշտպանող ամուր իշխանություն։

Ֆրանսիական զորքերի 1799 թվականի անհաջողություններն Էլ ավելի խախտեցին Դիրիխլեի դիրքերը։ Նապոլեոն Բոնապարտի՝ Բրյումերի 18-ի պետական հեղաշրջումով վերջ տրվեց Դիրիխլեի գոյությանը և Ֆրանսիայում հաստատվեց ոազմաբուրժուական դիկտատուրա։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 German National Library, Berlin State Library, Bavarian State Library et al. Record #11852593X // Gemeinsame Normdatei — 2012—2016.
  2. 2,0 2,1 data.bnf.fr: տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  3. 3,0 3,1 Մակտյուտոր մաթեմատիկայի պատմության արխիվ
  4. 4,0 4,1 SNAC
  5. 5,0 5,1 Дирихле Петер Густав Лежён // Большая советская энциклопедия Алферов Жорес: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохоров — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
  6. http://data.bnf.fr/ark:/12148/cb11886184x
  7. 7,0 7,1 Mathematics Genealogy Project — 1997.
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 3, էջ 410 CC-BY-SA-icon-80x15.png