Հերման Վեյլ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Picto Info sciences exactes.png
Հերման Վեյլ
Hermann Klaus Hugo Weyl
Hermann Weyl ETH-Bib Portr 00890.jpg
Ծնվել է նոյեմբերի 9, 1885({{padleft:1885|4|0}}-{{padleft:11|2|0}}-{{padleft:9|2|0}})[1][2][3][4][5]
Էլմսհորն, Պինեբերգ, Շլեզվիգ-Հոլշտայն, Գերմանիա[6]
Մահացել է դեկտեմբերի 8, 1955({{padleft:1955|4|0}}-{{padleft:12|2|0}}-{{padleft:8|2|0}})[1] (70 տարեկանում)
Ցյուրիխ, Շվեյցարիա[6]
Գերեզման Փրինսթոնի գերեզմանատուն
Քաղաքացիություն Flag of the German Empire.svg Գերմանական կայսրություն
Flag of Germany (3-2 aspect ratio).svg Վայմարյան Հանրապետություն
Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ
Մասնագիտություն մաթեմատիկոս, ֆիզիկոս, փիլիսոփա, համալսարանի պրոֆեսոր և հոգեբան
Հաստատություն(ներ) Գյոթինգենի համալսարան[2], Ընդլայնված հետազոտությունների ինստիտուտ և Փրինսթոնի համալսարան
Գործունեության ոլորտ դիֆերենցիալ երկրաչափություն և թվերի տեսություն
Անդամակցություն Լոնդոնի թագավորական ընկերություն[7], Պապական գիտությունների ակադեմիա[8], Արվեստների և գիտությունների ամերիկյան ակադեմիա, Լեոպոլդինա[9], Ամերիկյան ֆիզիկական ընկերություն, Լոնդոնի մաթեմատիկական ընկերություն[7] և Բավարիական գիտությունների ակադեմիա
Ալմա մատեր Գյոթինգենի համալսարան
Գիտական աստիճան փիլիսոփայության դոկտոր (1908), հաբիլիտացիա (1910), Պատվավոր դոկտոր (1945), Պատվավոր դոկտոր (1929), Պատվավոր դոկտոր (1952) և Պատվավոր դոկտոր (1954)
Տիրապետում է լեզուներին գերմաներեն[1]
Գիտական ղեկավար Դավիդ Հիլբերտ[10]
Եղել է գիտական ղեկավար Սաունդերս Մաքլեյն
Պարգևներ Josiah Willard Gibbs Lectureship Լոբաչևսկու անվան մրցանակ[11] և Fellow of the American Physical Society
Երեխա(ներ) Ֆրից Յոախիմ Վեյլ
Ստորագրություն
Hermann Weyl signature.jpg
Hermann Weyl Վիքիպահեստում

Հերման Վեյլ (անգլ.՝ Hermann Klaus Hugo Weyl, նոյեմբերի 9, 1885({{padleft:1885|4|0}}-{{padleft:11|2|0}}-{{padleft:9|2|0}})[1][2][3][4][5], Էլմսհորն, Պինեբերգ, Շլեզվիգ-Հոլշտայն, Գերմանիա[6] - դեկտեմբերի 8, 1955({{padleft:1955|4|0}}-{{padleft:12|2|0}}-{{padleft:8|2|0}})[1], Ցյուրիխ, Շվեյցարիա[6]), գերմանացի մաթեմատիկոս։

Ավարտել է Գյոթինգենի համալսարանը (1908 թվական)։ Ցյուրիխի պոլիտեխնիկական ինստիտուտի (1913—1930 թվականներ) և Գյոթինգենի համալսարանի (1930-1933 թվականներ) պրոֆեսոր։ 1933 թվականին տարագրվել է ԱՄՆ, մինչև 1951 թվականը աշխատել Փրինսթոնի հեռանկարային հետազոտությունների ինստիտուտում, այնուհետև վերադարձել Ցյուրիխ։ Վեյլի առավել նշանակալից աշխատանքները վերաբերում են անընդհատ խմբերի ու դրանց ներկայացումների տեսությանը, որոնք կարևոր կիրառություններ ունեն դիֆերենցիալ երկրաչափությունում և ֆիզիկայում։ Արժեքավոր աշխատանքներ ունի նաև եռանկյունաչափական և օրթոգոնալ շարքերի, դիֆերենցիալ և ինտեգրալ հավասարումների, կոմպլեքս փոփոխականի ֆունկցիաների և թվերի տեսությունների վերաբերյալ։ Վերջինում մուծել է, այսպես կոչված, Վեյլի գումարները, որոնք մեծ նշանակություն են ունեցել թվերի ադիտիվ տեսության շատ խնդիրների լուծման համար։ Վեյլի աշխատանքները մեծապես նպաստել են, որպեսզի սիմետրիայի գաղափարի կարևորությունը ըմբռնվի ինչպես մաթեմատիկայում, այնպես էլ ֆիզիկայում։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 11, էջ 364 CC-BY-SA-icon-80x15.png