Մոսկվա

Վիքիփեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից

Մոսկվան Եվրոպայում
Մոսկվան Եվրոպայում

Մոսկվան (ռուսերեն՝ Москва) Ռուսաստանի մայրաքաղաքն է։ Դաշնային նշանակության քաղաք։ Կենտրոնական դաշնային շրջանի եւ Մոսկվայի շրջանի ադմինիստրատիվ կենտրոն, հերոս-քաղաք։ Բնակչության թվաքանակով Ռուսաստանի եւ Եվրոպայի խոշորագույն քաղաք։ Կարևորագույն տրանսպորտային նեղուց, ինչպես նաև երկրի քաղաքական, տնտեսական, մշակույթային և գիտական կենտրոն։ Քաղաքն սպասարկում են միջազգային «Դոմոդեդովո», «Շերեմետյեվո», «Վնուկովո» օդանավակայանները, 9 երկաթուղային կայարան, 3 գետային նավակայան (ելքեր կան դեպի Ատլանտյան եւ Հյուսիսային սառուցյալ օվկիանոսների ջրային տարածքներ)։ 1935թ. սկսած մայրաքաղաքում գործում է մետրոպոլիտեն։

Բովանդակություն

[խմբագրել] Ֆիզիկա-աշխարհագրական բնութագիր

[խմբագրել] Մոսկվային պատմությունը

[խմբագրել] Առաջին հիշատակումներ

Մոսկվայի մասին առաջին հիշատակումները վերաբերում են 1147թ.։ Համաձայն Իպատեվսկյան ժամանակագրության, ապրիլի 4-ին ոչ մեծ սահմանային բնակավայրում` Ռոստովո-Սուզդալյան եւ Չերնիգովսկյան մելիքությունների սահմանում սուզդալյան մելիք Յուրի Դոլգոռուկիի եւ նովգորոդ-սեվերսկի մելիք Սվետոսլավ Օլգովիչի միջեւ տեղի է ունեցել հանդիպում: «Ինձ մոտ` Մոսկվա եկեք, եղբայրք», - այսպիսի խոսքերով է Յուրին դիմել իր դաշնակցին: Ժամանակագրի տողերը ոչինչ չեն ասում այն մասին, թե ինչ էր իրենից ներկայացնում այն ժամանակվա Մոսկվան - այն արդեն մեծ քաղաք է եղել , թե ոչ մեծ գյուղական բնակավայր: Վստահաբար կարելի է ենթադրել, որ այն ժամանակվա Մոսկվան իրենից ներկայացնում էր բավականին զգալի դաստակերտ: Այդ մասին վկայում է այն, որ անհրաժեշտ կլիներ բավականին երկար ժամանակ, որպեսզի ստեղծվեր բարեկամական մելիքություններ:

[խմբագրել] 1812թ. Հրդեհը

Նոր հարյուրամյակի սկզբին Եվրոպայում Նապոլեոնի ղեկավարությամբ ձևավորվում է հզոր կայսրություն: 1812թ. Հայրենական պատերազմը Մոսկվայի համար լուրջ փորձարկում էր:

[խմբագրել] Բնակչությունը

Մոսկվան բնակչության թվաքանակով համարվում է խոշորագույն քաղաքը Եվրոպայում: Պաշտոնական տվյալներով, 2007թ. սեպտեմբերի մեկի դրությամբ այն կազմել է 10մլն. 454,4 հազ. մարդ: Այս թիվն իր մեջ չի ընդգրկում դրսից եկածներին, անօրեն ներգաղթածներին: ՆԳՆ տվյալներով, տարանցման հաշվառման հոսքով եւ զբոսաշրջիկներով քաղաքում ամեն օր միջինը գտնվում են 20մլն. մարդ:


Ազգությունների կազմ

Մոսկվա քաղաքի բնակչության ազգությունների կազմը` 2002թ. մարդահամարի համաձայն տեղաբախշվել է հետեւյալ կերպ.

Ազգություններ Քանակ (մարդ) Տոկոսային հարաբերություն
Ռուսներ 8 մլն. 808 հազ. 009 84,83%
Ուկրայինացիներ 253 հազ. 644 2,44%
Թաթարներ 166 հազ. 083 1,6%
Հայեր 124 հազ. 425 1,2%
Ադրբեջանցիներ 95 հազ. 563 0,92%
Հրեաներ 79 հազ. 359 0,76%
Բելոռուսեր 59 հազ. 353 0,57%
Վրացիներ 54 հազ. 387 0,52%
Չնշված ազգություններ 417 հազ. 126 4,02%

[խմբագրել] Սրահ

Անձնական գործիքներ
Այլ լեզուներով