Օսլո

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Օսլո
նորվ.՝ Oslo
Դրոշ Զինանշան
Դրոշ Զինանշան
Oslo-montage-wiki.JPG
59°54′40″ հս. լ. 10°45′10″ ավ. ե. / 59.911111° հս. լ. 10.752778° աե. ե.
Երկիր Նորվեգիա Նորվեգիա
Երկրամաս Արևելյան Նորվեգիա
Ֆյուլկե Օսլո
Քաղաքապետ Ֆաբիան Սթանգ
Առաջին հիշատակում 1147
Այլ անվանումներ Ասլո, Քրիտիանիա
Մակերես 454 կմ²
Խոսվող լեզուներ Նորվեգերեն
Բնակչություն 578 870[1] մարդ (2009)
Խտություն 1225 մարդ/կմ²
Կրոնական կազմ նորվեգացիներ
Ժամային գոտի UTC+1, ամառը UTC+2
Հեռախոսային կոդ +47 22
Պաշտոնական կայք www.oslo.kommune.no
##Օսլո (Նորվեգիա)
Red pog.png

Օսլո (նորվեգերեն արտասանվում է «ուսլու») Նորվեգիաի թագավորության մայրաքաղաքը և Նորվեգիայում ամենամեծ քաղաքը։

Հիմնադրվել է 1048-ին Հարալդ III թագավորի կողմից իսկ եկեղեցական ընդհանուր տարածքային միավորում դարձել է 1070-ին։ Մայրաքաղաք է դարձել 1300-ին Հաակոն V-ի կողմից։ Անձնական միավորում է ունեցել Դանիայի հետ 1397-ից 1523 թվականներին ինչպես նաև 1536-ից 1814 թվականներին իսկ Շվեդիայի հետ 1914-ից 1905 թվականները։ 1624-ին հրդեհով ոչնչացվելուց հետո քաղաքը մոտեցավ Ակեշհուսի ամրոցին և գործող թագավոր Խրիստիան IV-ի պատվին վերանվանվեց Խրիստիանիա։ Քաղաքը հիմնավորվեց որպես համայնք (formannskapsdistrikt) 1838 թվականի Հունվարի 1-ից։ 1877-ից 1925-ին հետևեց արտասանության վերափոխում (որպես Կրիստիանիա) երբ իրական Նորվեգագան անվանումը վերականգնվեց։

Օսլոն Նորվեգիայի թագավորության տնտեսական ու կառավարական կենտրոնն է։ Քաղաքը Նորվեգիայի առևտրի, բանկային գործունեության, արտադրության և բեռնափոխադրումների կենտրոնն է։ Այն նաև հանդիսանում է երկրի ծովային արտադրության և Եվրոպայի հետ ծովային առևտրի կենտրոն։ Քաղաքը հանդիսանում է կենտրոն բազում ծովային կազմակերպությունների համար որոնցից միքանիսը ունեն համաշխարհային մեծություն։ Օսլոն հանդիսանում է փորձադաշտ Եվրոպական Խորհրդի և Եվրոպական Հանձնաժողովի ծրագրերի համար։

2010 թվականի տվյալներով Օսլո (մայրաքաղաքի) բնակչությունը կազմում է 1,442,318 որից 912,046-ը բնակվում են քաղաքին հարակից տարածքներում և այս պատճառով այն եվրոպական մայրաքաղաքներից ամենափոքրն է։ Բնակչությունը քաղաքում աճում է ռեկորդային արագությամբ որը տալիս է եվրոպայում ամենաարագ աճող քաղաքի կարգավիճակը։

Աշխարհագրություն[խմբագրել]

Օսլոն գտնվում է Օսլո-ֆյորդի ամենահյուսիսային մասում և Նորվեգիայի հարավ-արևելյան մասում։ Օսլոին պատկանում են նաև 40 կղզիներ։ Քաղաքի տարածքում կան 343 լճեր որոնք հանդիսանում են խմելու ջրի հիմնական և ամենակարևոր աղբյուր։ Օսլոի մեջով անցնում են նրա 2 (Ակերսելվա և Ալնա) գետերը։

Կլիմա[խմբագրել]

Օսլո քաղաքը Սանկտ Պետերբուրգի հետ գտնվում է միևնույն աշխարհագրական լայնության վրա։ Այն պատճառով որ քաղաքը Սանկտ Պետերբուրգից արևմուտքում է 20 աստճանով կլիման մոտիկ է ծովայինի։ Ամառը քաղաքում սառն է իսկ ձմեռը ձյունառատ։ Ձմռանը հազվադեպ են լինում ծայրահեղ ցրտեր իսկ ամառային շոգը լինում է հազվադեպ։ Օթերևութաբանական դիտումներից ջերմաստիճանը քաղաքում չի իջել ավելի ցածր քան -26 °C և չի բարձրացել ավելին քան +35 °C: Աշունը երկարատև է իսկ գարունը գալիս է միայն Մարտ ամսի վերջում։ Տարեկան միջին ջերմաստիճանը կազմում է +6,4 °C, Հուլիս ամսվա միջին ջերմաստիճանը +17,2 °C իսկ Հունվար ամսվա միջին ջերմաստիճանը -2,9 °C: Տարվա տեղումների միջին քանակությունը կազմում է 805 մմ։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել]

  1. Statistisk sentralbyrå 01.04.2009


Եվրոպական երկրների մայրաքաղաքներ

Հունաստան ԱթենքՆիդերլանդներ ԱմստերդամԱնդորրա Անդորա լա ՎելյաԹուրքիա Անկարա1Ղազախստան Աստանա1Ադրբեջան Բաքու1Սերբիա ԲելգրադՇվեյցարիա ԲեռնԳերմանիա ԲեռլինՀունգարիա ԲուդապեշտՌումինիա ԲուխարեստՍլովակիա ԲրատիսլավաԲելգիա ԲրյուսելԻռլանդիա ԴուբլինՀայաստան Երևան1Խորվաթիա ԶագրեբՎրաստան Թբիլիսի1Պորտուգալիա ԼիսաբոնՍլովենիա ԼյուբլյանաՄեծ Բրիտանիա ԼոնդոնԼյուքսեմբուրգ ԼուքսեմբուրգՈւկրաինա ԿիևԴանիա ԿոպենհագենՖինլանդիա ՀելսինկիԻտալիա ՀռոմԻսպանիա ՄադրիդԲելառուս ՄինսկՄոնակո ՄոնակոՌուսաստան Մոսկվա1Կիպրոսի Հանրապետություն ՆիկոսիաՉեռնոգորիա ՊոդգորիցաՉեխիա ՊրահաԻսլանդիա ՌեյկյավիկԼատվիա ՌիգաՍան Մարինո Սան ՄարինոԲոսնիա և Հերցեգովինա ՍարաևոՄակեդոնիայի Հանրապետություն ՍկոպյեԲուլղարիա ՍոֆիաԱրցախ Ստեփանակերտ1Շվեդիա ՍտոքհոլմԼիխտենշտայն ՎադուցՄալթա ՎալետաՎատիկան Վատիկան ՔաղաքԼեհաստան ՎարշավաԱվստրիա ՎիեննաԼիտվա ՎիլնյուսԷստոնիա ՏալլինԱլբանիա ՏիրանաՖրանսիա ՓարիզՄոլդովա ՔիշնևՆորվեգիա Օսլո

1 Պետության տարածքի մեծամասնությունը գտնվում է Ասիայում։