Հայաստանի նորագույն պատմության ժամանակագրություն

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից

Սույն ցանկում ներկայացված է Հայաստանի նոր և նորագույն շրջանի պատմական դեպքերն ու իրադարձությունները՝ ըստ ժամանակագրական հաջորդականության։

Օսմանյան տիրապետություն և անցում իրանականից ռուսական տիրապետությանը (1804-1914)[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Երևանի գրավումը 1827 թվականին, որով Ռուսաստանը իրեն է կցում Արևելյան Հայաստանը
Համիդյան ջարդեր
20-րդ դարի քարտեզ, որտեղ Հայաստանը գտնվում է Ռուսական և Օսմանյան կայսրությունների տիրապետության տակ
Հայ ֆիդայական շարժում

Հայ ֆիդայական շարժում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Զինված շարժում (1889–1907)[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Երկրորդ սահմանադրական ժամանակաշրջան (1908–1914)[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Առաջին համաշխարհային պատերազմ ու Հայոց ցեղասպանություն (1914–1918)[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ցեղասպանության քարտեզը
Գրեթե 1.5 հայ սպանվեց 1915–1918 թվականներին Հայոց ցեղասպանության արդյունքում:

Հայաստանի առաջին հանրապետություն (1918–1920)[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հայաստանի առաջին հանրապետության դրոշը

Խորհրդային Հայաստանը և Հայկական սփյուռք (1920–1991)[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Խորհրդային Հայաստանի դրոշն ու զինանշանը
Հայ կոմունիստ առաջնորդ Աղասի Խանջյանն ու «20-րդ դարի գլխավոր բանաստեղծ» Եղիշե Չարենցը եղել են նրանց թվում ովքեր զոհ են դարձել Ստալինյան բռնաճնշումներին[1]
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ սովետական բանակի հայ գեներալները՝ Մարշալ Իվան Բաղրամյան, Ռազմածովային նավատորմի շտաբի պետ Իվան Իսակով, Մեքենայացված զորքերի գլխավոր մարշալ Համազասպ Բաբաջանյան, Ավիացիայի մարշալ Սերգեյ Խուդյակով:

Մինչպատերազմյան շրջան (1920–1938)[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմ (1939–1945)[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սառը պատերազմ (1946–1987)[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հայոց ցեղասպանության զոհերի հուշահամալիր
Հայաստանի ազատագրության հայ գաղտնի բանակը իրականացրել է մի շարք զինված հարձակումներ 1980-ականներին ամբողջ աշխարհի Թուրքիայի դեսպանատների վրա

Արցախյան հակամարտությունն ու Հայաստանի անկխությունը (1987–մինչև հիմա)[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1994 թվականին զինադադարով ավարտվում է Արցախյան ազատամարտը։ Հայկական զորքերը դե-ֆակտո իրենց վերահսկողության տակ են վերցնում Արցախի մեծ մասը
Հայաստանի դրոշն ու զինանշանը
Լևոն Տեր-Պետրոսյան
Վազգեն Սարգսյան, Հայկական զորքերի ղեկավարը Արցախյան ազատամարտի ժամանակ
  • 1987, սեպտեմբեր՝ Ազգային ինքնորոշում միավորումը առաջին ոչ կոմմունիստական կուսակցությունը՝ հիմնադրվեց Երևանում Պարույր Հայրիկյանի կողմից։
  • 1987, հոկտեմբերի 18՝ Փոքրաթիվ հանրահավաք Ազատության հրապարակում Հայաստանի հետ Արցախի միավորման համար[6]։
  • 1988, փետրվարի 12՝ Առաջին ցույցերը Ստեփանակերտում։
  • 1988, փետրվարի 18–26՝ Խոշոր ցույց Երևանում, ցուցարարները պահանջում են միավորել Արցախը Հայաստանին[7][8]։
  • 1988, փետրվարի 20՝ ԼՂԻՄ-ի Գերագույն Խորհուրդը հայց է ձևակերպում, շրջանը Խորհրային Հայաստան տեղափոխելու համար[9]։
  • 1988, փետրվարի 22–23՝ Բախում Ասկերանում տեղի հայերի ու ազերիների միջև, արդյունքում սպանվում է մի քանի մարդ։
  • 1988, փետրվարի 27–29՝ Սկսվեցին Սումգայիթի ջարդերը[10]
  • 1988, մարտի 9՝ Գորբաչովը Մոսկվայում հանդիպում է Հայաստանի ու Ադրբեջանի առաջնորդներ՝ Կարեն Դեմիրճյանի ու Կամրան Բագիրովի։ Այդ ժամանակ քննարկվում է Խորհրդային Հայաստանին Արցախի միացման հարցը։
  • 1988, մարտի 22՝ Գրեթե 100,000 մարդ ցույցի է դուրս գալիս Երևանում[11]։
  • 1988, մարտի 23՝ ԽՍՀՄ-ի Գլխավոր Խորհուրդը մերժում է ԼՂԻՄ-ի հայցը։ Մարտի 25-ին Գորբաչովը մերժում է հայերի պահանջները, Երևանում արգելվում են ցույցերը[11]։
  • 1988, մարտի 26՝ Անտեսելով Մոսվայի կառավարության արգելքները, տասնյակ հազարավոր մարդիկ ցույցի են դուրս գալիս Երևանում[12]։
  • 1988, մարտի 30՝ ԼՂԻՄ-ի կոմունիստական կուսակցությունը բանաձև է ընդունում միավորվելու վերաբերյալ[12]։
  • 1988, մայիսի 21՝ Պաշտոնից հեռացվեց Կարեն Դեմիրճյանը։
  • 1988, մայիսի 28՝ Հայաստանի դրոշը առաջին անգամ բարձրացվում է Մատենադարանի դիմաց[13]։
  • 1988, հունիսի 15` Խորհրդային Հայաստանի Գերագույն Խորհուրդը քվերակում է հօգուտ ԼՂԻՄ-ի հետ վերամիավորման[13]։
  • 1988, հունիսի 17` Խորհրդային Ադրբեջանի Գերագույն Խորհուրդը ընդդիմանում է ԼՂԻՄ-ի Հայաստանի կազմի մեջ մտնելու[13]ն։
  • 1988, հունիսի 28–29` Խորհրդային Միության Կոմունիստական Կուսակցությունը խորհրդակցություն է անցկացնում, որում որոշվում է մերժել ԼՂԻՄ-ի հետ կապված Հայաստանի պահաջները[13]։
  • 1988, հուլիսի 5` Խորհրդային զորքերը Զվարթնոց օդանավակայանի մոտ բախվում են ցուցարարների հետ`

մեկ մարդ զոհվեց, տասը վիրավորվեցին[14]։

  • 1988, հուլիսի 12` ԼՂԻՄ-ի Գերագույն Խորհուրդը քվեարկում է հօգուտ Հայաստանի հետ վերամիավորման[14]։
  • 1988, հուլիսի 18` Խորհրդային Գերագույն Խորհուրդը մերժում է Հայաստանի պահանջները[14]։
  • 1988, հուլիսի 21` Պարույր Հայրիկյանը արտաքսվում է Եթովպիա[14]։
  • 1988, աշուն` Մոտ 150,000 ադրբեջանցիները հեռացան Հայաստանից։
  • 1988, սեպտեմբեր` Հայերի ու ազերիների միջև բախումներից հետո Ստեփանակերտում սահմանվում է արտակարգ դրություն։
  • 1988, նոյեմբեր` Գանձակի ջարդեր
  • 1988, նոյեմբերի 22` Խորհրդային Հայաստանի Գերագույն Խորհուրդը ճանաչում է Հայոց ցեղասպանությունը։
  • 1988, նոյեմբերի 24` Երևանում սահմանվում է արտակարգ դրություն[15]։
  • 1988, դեկտեմբերի 7` Սպիտակի երկրաշարժ։
  • 1988, դեկտեմբերի 10` Ղարաբաղ կոմիտեի անդամները ձերբակալվում ու ուղարկվում են Մոսկվա[16]։
  • 1989, մարտի 16` Փակվում է Մեծամորի ատոմակայանը։
  • 1989, մայիսի 31` Ազատ են արձակվում Ղարաբաղ կոմիտեի անդամները։
  • 1989, դեկտեմբերի 1` Խորհրդային Հայաստանի Գերագույն Խորհուրդը ու ԼՂԻՄ-ի Գերագույն Խորհուրդը հայտարարում են երկու սուբյեկտների վերամիավորման մասին [3]
  • 1990, հունվարի 13–19` Բաքվի ջարդեր։
  • 1990, մայիսի 20` Հայաստանի Խորհրդարանական ընտրություններ, 1990, անկախության կողմնակիցները մեծամասնություն են ձևավորում։
  • 1990, օգոստոսի 4` Լևոն Տեր-Պետրոսյանը ընտրվում է Գերագույն Խորհրդի նախագահ, դե-ֆակտո Հայաստանի ղեկավար։
  • 1990, օգոստոսի 23` Խորհրդային Հայաստանի Գերագույն Խորհուրդը հայտարարում է ինքնիշխանության մասին։
  • 1991, ապրիլի 30 – Մայիսի 15` Խորհրդային ու ադրբեջանական զորքերը Օղակ գործողության շրջանակներում Շահումյանից արտաքսում են հազարավոր հայերի։
  • 1991, օգոստոսի 19–21` Օգոստոսյան խռովությունները Մոսկվայում։
  • 1991, սեպտեմբերի 2` Ստեփանակերտում հռչակվեց Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետությունը։
  • 1991, սեպտեմբերի 21` Հայերը անկախության հանրաքվեի ժամանակ քվեարկում են ԽՍՀՄ-ից անկախանալու օգտին։
  • 1991, սեպտեմբերի 23` Հայկական Գերագույն Խորհուրդը հռչակում է անկախությունը։

Լևոն Տեր-Պետրոսյանի նախագահություն (1991–1998)[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ռոբերտ Քոչարյանի նախագահություն (1998–2008)[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ռոբերտ Քոչարյան
Տասը մարդ սպանվեց Մարտի 1-ի իրադարձություններ-ի ժամանակ

Սերժ Սարգսյանի նախագահություն (2008–2018)[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սերժ Սարգսյան

Նիկոլ Փաշինյանի վարչապետություն (2018–մինչև հիմա)[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Նիկոլ Փաշինյան
2020 թվականի Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության քարտեզ

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Coene, Frederik (2010). The Caucasus: an introduction. London: Routledge. p. 204. ISBN 9780415486606.
  2. Kilbourne Matossian, Mary Allerton (1955). The Impact of Soviet Policies in Armenia. Brill Archive. p. 155.
  3. Walker, Christopher J. (1980). Armenia The Survival of a Nation. New York: St. Martin's Press. pp. 355–356. ISBN 0-7099-0210-7.
  4. [http://www.nsa.gov/about/cryptologic_heritage/vigilance_park/shootdown_flight60 528.shtml "The Shootdown of Flight 60528"]. National Security Agency. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 4. {{cite web}}: Check |url= value (help); line feed character in |title= at position 24 (help); line feed character in |url= at position 80 (help)
  5. "Resolution on a political situation on the Armenian question" (PDF). EuropeanParliament. Արխիվացված է the original (PDF) 2019 թ․ օգոստոսի 19-ին. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 30. {{cite web}}: Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (help)
  6. "Reports of demonstrations in Yerevan and Clashes in Mountainous Karabagh". Asbarez. 1987 թ․ հոկտեմբերի 24. Արխիվացված է the original 2007 թ․ սեպտեմբերի 14-ին. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 29. {{cite news}}: Unknown parameter |deadurl= ignored (|url-status= suggested) (help)
  7. Verluise, 1995, էջ 86
  8. deWaal, 2003, էջ 22
  9. de Waal, 2003, էջ 10
  10. Verluise, 1995, էջ 87
  11. 11,0 11,1 Verluise, 1995, էջ 90
  12. 12,0 12,1 Verluise, 1995, էջ 91
  13. 13,0 13,1 13,2 13,3 Verluise, 1995, էջ 92
  14. 14,0 14,1 14,2 14,3 Verluise, 1995, էջ 93
  15. Verluise, 1995, էջ 97
  16. Verluise, 1995, էջ 99
  17. "Armenian dram turns 18". PanARMENIAN.Net. 2011 թ․ նոյեմբերի 22. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 9.
  18. "32 Die as Iranian Plane Strays, Crashes in Karabakh War Zone". Los Angeles Times. 1994 թ․ մարտի 19. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 25.
  19. "Timeline: Iranian air disasters". The Guardian. 2005 թ․ դեկտեմբերի 6. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 25.
  20. "Bomb in Armenia Kills 14, Hurts 46". Los Angeles Times. 1994 թ․ սեպտեմբերի 6. Retrieved 2013 թ․ հուլիսի 18.
  21. "First Pan Armenian Games Begin". Asbarez. 1999 թ․ օգոստոսի 30. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 2.
  22. "Pan Armenian Games End Amid Fanfare and Excitement". Asbarez. 1999 թ․ սեպտեմբերի 7. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 2.
  23. Կաղապար:Citenews
  24. "Armenia Diaspora Conference Begins in Yerevan". Asbarez. 1999 թ․ սեպտեմբերի 22. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 2.
  25. Կաղապար:Citenews
  26. Կաղապար:Citenews
  27. "Gunmen Take Over Armenian Parliament; Premier Killed". Associated Press. 1999 թ․ հոկտեմբերի 27. Retrieved 2013 թ․ ապրիլի 6.
  28. Կաղապար:Citenews
  29. "Hostage stand-off in Armenian parliament". BBC News. 1999 թ․ հոկտեմբերի 27. Retrieved 2013 թ․ մարտի 31.
  30. "Gunmen Kill Premier in Armenian Attack". Los Angeles Times. 1999 թ․ հոկտեմբերի 28. Retrieved 2013 թ․ ապրիլի 6.
  31. Կաղապար:Citenews
  32. n=Top%2fReference%2fTimes%20Topics%2fPeople%2fK%2fKocharian%2c%20Robert "Prime Minister and Others Slain in Armenian Siege". The New York Times. 1999 թ․ հոկտեմբերի 28. Retrieved 2013 թ․ ապրիլի 12. {{cite news}}: Check |url= value (help)
  33. "The Rise amf Fall of Samvel Babayan". Armenian News Network / Groong. 2004 թ․ հոկտեմբերի 6. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 10.
  34. "Ex-Chief of Security: Siradeghyan should have a chance to prove his innocence in court". 2012 թ․ հուլիսի 26. Արխիվացված է the original 2016 թ․ մարտի 4-ին. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 30. {{cite news}}: Cite has empty unknown parameter: |5= (help); Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (help)
  35. "Pope John Paul II has arrived in Yerevan". PanARMENIAN.Net'. 2001 թ․ սեպտեմբերի 25. Retrieved 2012 թ․ դեկտեմբերի 23.
  36. "Pope avoids Armenia controversy". BBC News. 2001 թ․ սեպտեմբերի 26. Retrieved 2012 թ․ դեկտեմբերի 23.
  37. Pullella, Philip (2001 թ․ սեպտեմբերի 27). "Pope mourns Armenia's lost generation". The Guardian. Retrieved 2012 թ․ դեկտեմբերի 23.
  38. Payaslian, Simon (2007). The History of Armenia. Macmillan. p. 225. ISBN 9781403974679.
  39. "Parliament Gunmen Jailed for Life". Asbarez. 2003 թ․ դեկտեմբերի 2. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 11.
  40. "Azerbajani Kills Armenian at Peace Program". Associated Press. 2004 թ․ փետրվարի 19. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  41. "Armenian Officer Axe Murdered By Azeri Colleague in Hungary". Asbarez. 2004 թ․ փետրվարի 19. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  42. Arnold, Chloe (2004 թ․ ապրիլի 13). "Armenians march against president". BBC News. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 20.
  43. Karapetian, Rita (2004 թ․ ապրիլի 15). "Armenian President Cracks Down". Institute for War and Peace Reporting. Արխիվացված է the original 2014 թ․ հոկտեմբերի 24-ին. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 20. {{cite news}}: Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (help)
  44. Ավարտվեց «Որոտան-Արփա» թունելի շինարարությունը. AZG Daily. 2004 թ․ ապրիլի 27. Արխիվացված է the original 2015 թ․ նոյեմբերի 12-ին. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 7. {{cite news}}: Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (help)
  45. Vardanian, Gegham (2005 թ․ հունիսի 2). "Armenia's Big Dance". Institute for War and Peace Reporting.
  46. "Armenian people united around Aragats mountain". PanARMENIAN.Net. 2005 թ․ մայիսի 28. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 20.
  47. "On August 25, 2006 Silva Kaputikyan Died". 1in.am. 2012 թ․ օգոստոսի 25. Արխիվացված է the original 2013 թ․ հունիսի 15-ին. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 6. {{cite news}}: External link in |archive url= (help); Unknown parameter |archive url= ignored (|archive-url= suggested) (help); Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (help)
  48. "ANCA calls for assertive advocacy at Armenia-Diaspora Conference". Armenian National Committee of America. Արխիվացված է the original 2013 թ․ հունիսի 19-ին. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 9. {{cite news}}: Unknown parameter |deadurl= ignored (|url-status= suggested) (help)
  49. "Military parade is over in Yerevan: Armenian tricolor in the sky and 15 artillery salvos (photo report)". REGNUM News Agency. 2006 թ․ սեպտեմբերի 21. Արխիվացված է the original 2013 թ․ հունիսի 15-ին. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 6. {{cite news}}: Unknown parameter |deadurl= ignored (|url-status= suggested) (help)
  50. "Turkish-Armenian writer shunned silence". BBC News. 2007 թ․ հունվարի 19. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  51. "Armenian-Turkish journalist shot dead". The Guardian. 2007 թ․ հունվարի 19. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  52. "Iran, Armenia open gas pipeline". BBC News. 2007 թ․ մարտի 19. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 22.
  53. "Iranian, Armenian Presidents Inaugurate Gas Pipeline". Radio Free Europe/Radio Liberty. 2007 թ․ մարտի 19. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 22.
  54. "Armenian Government Resigns Following Premier's Death". Radio Free Europe/Radio Liberty. 2007 թ․ մարտի 25. Retrieved 2013 թ․ հուլիսի 4.
  55. "Polls close in Armenian election". BBC News. 2007 թ․ մայիսի 12. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 9.
  56. "Russia Transfers Akhalkalaki Military Base to Georgia". Civil Georgia. 2007 թ․ հունիսի 27. Արխիվացված է the original 2012 թ․ փետրվարի 6-ին. Retrieved 2013 թ․ հուլիսի 3. {{cite news}}: Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (help)
  57. HRW, 2009, էջ 12
  58. "House Panel Raises Furor on Armenian Genocide". New York Times. 2007 թ․ հոկտեմբերի 11. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 20.
  59. "House committee approves Armenian genocide resolution". CNN. 2007 թ․ հոկտեմբերի 10. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 20.
  60. "Turkey recalls ambassador to U.S. over Armenians". Reuters. 2007 թ․ հոկտեմբերի 11. Արխիվացված է the original 2015 թ․ սեպտեմբերի 24-ին. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 20. {{cite news}}: Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (help)
  61. "Armenia PM wins presidency poll". BBC News. 2008 թ․ փետրվարի 20. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  62. "Armenia: Sarkisian Claims Disputed Presidential Victory". Radio Free Europe/Radio Liberty. 2008 թ․ փետրվարի 20. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  63. "Armenians riot over presidential election result". The Guardian. 2008 թ․ փետրվարի 20. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  64. HRW, 2009, էջ 35-36
  65. "Eight killed in Armenia protests". BBC News. 2008 թ․ մարտի 2. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 26.
  66. "Protesters and Police Clash as Armenia Unrest Grows". The New York Times. 2008 թ․ մարտի 2. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 26.
  67. "Armenian president declares state of emergency". CNN. 2008 թ․ մարտի 1. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 26.
  68. "Armenia: Eight Killed After Clashes Between Police, Protesters". Radio Free Europe/Radio Liberty. 2008 թ․ մարտի 2. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 26.
  69. "Turkey-Armenia relations boosted by president's historic trip". The Daily Telegraph. 2008 թ․ սեպտեմբերի 7. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 30.
  70. "Gul in landmark visit to Armenia". BBC News. 2008 թ․ սեպտեմբերի 6. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 30.
  71. "Turkey beats Armenia in a historic game attended by both leaders". Hürriyet Daily News. 2008 թ․ սեպտեմբերի 6. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 30.
  72. "Soccer diplomacy brings Turkey's Gul to Armenia". Reuters. 2008 թ․ սեպտեմբերի 7. Արխիվացված է the original 2015 թ․ սեպտեմբերի 24-ին. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 30. {{cite news}}: Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (help)
  73. "Old foes Armenia and Turkey put faith in football diplomacy". The Guardian. 2008 թ․ սեպտեմբերի 4. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 30.
  74. Fisher, Daniel (2011 թ․ մայիսի 7). "The World's Worst Economies". Forbes. Retrieved 2014 թ․ հուլիսի 5. ...Armenia, whose economy shrank by 15% in 2009...
  75. "40 Armenians Among Caspian Air Crash Victims". Asbarez. 2009 թ․ հուլիսի 15. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 4.
  76. "Ruling Party Sweeps Victory in Flawed Yerevan Election". Asbarez. 2009 թ․ հունիսի 1. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 23.
  77. "Ruling Party Sweeps Yerevan Polls As Opposition Cries Foul". Radio Free Europe/Radio Liberty. 2009 թ․ հունիսի 1. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 23.
  78. "60,000 protest Armenia-Turkey protocols in Yerevan". The Armenian Reporter. 2009 թ․ հոկտեմբերի 9. Արխիվացված է the original 2009 թ․ նոյեմբերի 24-ին. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 26. {{cite news}}: Unknown parameter |deadurl= ignored (|url-status= suggested) (help)
  79. "More Than 60,000 Protest Protocols in Yerevan". Asbarez. 2009 թ․ հոկտեմբերի 9. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  80. "Armenia, Turkey sign historic agreement". CNN. 2009 թ․ հոկտեմբերի 10. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 26.
  81. "After Hitch, Turkey and Armenia Normalize Ties". The New York Times. 2009 թ․ հոկտեմբերի 10. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 26.
  82. "Armenia and Turkey sign peace deal". The Financial Times. 2009 թ․ հոկտեմբերի 11. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 26.
  83. "Turkey and Armenia sign landmark accord... eventually". The Guardian. 2009 թ․ հոկտեմբերի 10. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 26.
  84. "Armenia-Turkey sign peace deal, pitfalls ahead". Reuters. 2009 թ․ հոկտեմբերի 10. Արխիվացված է the original 2015 թ․ սեպտեմբերի 24-ին. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 26. {{cite news}}: Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (help)
  85. "House Panel Says Armenian Deaths Were Genocide". New York Times. 2010 թ․ մարտի 4. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 20.
  86. "Armenia suspends normalisation of ties with Turkey". BBC News. 2010 թ․ ապրիլի 22. Retrieved 2013 թ․ հուլիսի 27.
  87. "Armenia Suspends Ratification Of Turkey Deal". Radio Free Europe/Radio Liberty. 2010 թ․ ապրիլի 22. Retrieved 2013 թ․ հուլիսի 27.
  88. "Televised Address by President Serzh Sarkisian". Asbarez. 2010 թ․ ապրիլի 22. Retrieved 2013 թ․ հուլիսի 27.
  89. "World's Oldest Leather Shoe Found—Stunningly Preserved". National Geographic Magazine. 2010 թ․ հունիսի 9. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  90. "Russia extends lease on military base in Armenia through 2044". RIA Novosti. 2010 թ․ օգոստոսի 20. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  91. "Armenia, Russia Sign Extended Defense Pact". Radio Free Europe/Radio Liberty. 2010 թ․ օգոստոսի 20. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  92. "Armenian church brought back to life". BBC News. 2010 թ․ սեպտեմբերի 19. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 28.
  93. "Armenian Christians celebrate Mass at ancient island church in Turkey in reconciliation effort". Fox News. 2010 թ․ սեպտեմբերի 19. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 28.
  94. "Church uproar a setback for Turkey-Armenia ties". Washington Post. 2010 թ․ սեպտեմբերի 20. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 28.
  95. "World's longest cable car line opens in Armenia". Agence France-Presse. 2010 թ․ հոկտեմբերի 16. Արխիվացված է the original 2014 թ․ փետրվարի 26-ին. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31. {{cite news}}: Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (help)
  96. "Wings of Tatev: Armenia debuts "world's longest aerial tramway"". ArmeniaNow. 2010 թ․ հոկտեմբերի 18. Արխիվացված է the original 2013 թ․ դեկտեմբերի 3-ին. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31. {{cite news}}: Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (help)
  97. "Armenia Launches World's Longest Aerial Tramway". Radio Free Europe/Radio Liberty. 2010 թ․ հոկտեմբերի 17. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  98. "Earliest Known Winery Found in Armenian Cave". National Geographic Magazine. 2011 թ․ հունվարի 10. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  99. "Scientists find 'oldest ever' winery in Armenia". Agence France-Presse. 2011 թ․ հունվարի 11. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  100. "Cave Drops Hints to Earliest Glass of Red". The New York Times. 2011 թ․ հունվարի 11. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  101. "World's earliest known winery discovered in Armenia". The Daily Telegraph. 2011 թ․ հունվարի 11. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  102. "Armenian opposition marches on Yerevan's central square". RIA Novosti. 2011 թ․ մարտի 17. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 27.
  103. "Armenian Opposition Reoccupies Key Square As Protests Grow In Strength". Radio Free Europe/Radio Liberty. 2011 թ․ մարտի 18. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 27.
  104. "Armenia Parades Military Might On Independence Day". Radio Free Europe/Radio Liberty. 2011 թ․ սեպտեմբերի 21. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  105. "Independence Day: Armenia holds September 21 military parade (photogallery)". ArmeniaNow. 2011 թ․ սեպտեմբերի 21. Արխիվացված է the original 2016 թ․ մարտի 5-ին. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31. {{cite news}}: Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (help)
  106. "Armenians delighted with military parade". PanARMENIAN.Net. 2011 թ․ սեպտեմբերի 21. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  107. "France Approves Armenian Genocide Bill". Voice of America. 2011 թ․ դեկտեմբերի 21. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 9.
  108. "Turkey Imposes Sanctions for French Genocide Bill". Voice of America. 2011 թ․ դեկտեմբերի 21. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 9.
  109. "Yerevan named World Book Capital, 2012". UNESCO. 2010 թ․ հուլիսի 2. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 22.
  110. "French Senate Passes Armenian Genocide Bill; Turkey Outraged". Voice of America. 2012 թ․ հունվարի 22. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 9.
  111. "French court overturns Armenian genocide denial law". CNN. 2012 թ․ փետրվարի 28. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 9.
  112. "French Court Overturns French Genocide Denial Law; Turkey Welcomes Ruling". Radio Free Europe/Radio Liberty. 2012 թ․ փետրվարի 28. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 9.
  113. "Armenian president's party 'to keep power'". Al Jazeera. 2012 թ․ մայիսի 6. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  114. "Armenia ruling party wins parliamentary election". BBC News. 2012 թ․ մայիսի 7. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  115. "Widespread Irregularities Mar Armenian Election". Asbarez. 2012 թ․ մայիսի 7. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  116. "Blunder in Budapest". The Economist. 2012 թ․ սեպտեմբերի 4. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  117. "Armenia: Dispute Darkens Relations With Hungary". The New York Times. 2012 թ․ օգոստոսի 31. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  118. "Armenia breaks ties with Hungary over clemency for murderer". Russia Today. 2012 թ․ օգոստոսի 31. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  119. "Incumbent Wins Easy Victory in Armenia". The New York Times. 2013 թ․ փետրվարի 19. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  120. "Armenian President Sargsyan Secures Second Term in Office". RIA Novosti. 2013 թ․ փետրվարի 19. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  121. "Armenian Opposition Leader Rejects Official Results Of Presidential Vote". Radio Free Europe/Radio Liberty. 2013 թ․ փետրվարի 19. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  122. "Thousands Rally Around Hovannisian". Asbarez. 2013 թ․ փետրվարի 20. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  123. "Hovannisian Rejects Official Vote Results". Radio Free Europe/Radio Liberty. 2013 թ․ փետրվարի 19. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  124. "Police Clash with Opposition Protesters". Asbarez. 2013 թ․ ապրիլի 9. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  125. "Clash Between Police Officers and the People". Առավոտ. 2013 թ․ ապրիլի 9. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  126. "Another clash of police and citizens". A1plus. 2013 թ․ ապրիլի 9. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  127. "Ruling Party Wins Big In Disputed Yerevan Vote". Radio Free Europe/Radio Liberty. 2013 թ․ մայիսի 6. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 31.
  128. Այս պահից սկսած ուղեվարձը նորից 100 դրամ է. քաղաքապետի որոշումը կասեցվել է
  129. "Ուղեվարձը կրկին 100 դրամ է. Տարոն Մարգարյանի ուղերձը երևանցիներին". Արխիվացված է the original 2021 թ․ օգոստոսի 27-ին. Retrieved 2021 թ․ օգոստոսի 27. {{cite web}}: Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (help)
  130. "The EU meets Eastern Partnership foreign ministers ahead of November summit". European External Action Service. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 25. In Vilnius the EU is hoping to see the signature of the Association Agreement with Ukraine, provided the benchmarks set in December 2012 are met. The EU also wants to see the finalisation of negotiations on Association Agreements, including Deep and Comprehensive Free Trade Areas, with Moldova, Georgia and Armenia which could lead to the initialling of the Association Agreements by Vilnius.
  131. Peter, Laurence (2013 թ․ սեպտեմբերի 5). "Armenia rift over trade deal fuels EU-Russia tension". BBC News. Retrieved 2013 թ․ դեկտեմբերի 1.
  132. Coalson, Robert (2013 թ․ սեպտեմբերի 4). "News Analysis: Armenia's Choice Stirs Competition Between Moscow, EU". Radio Free Europe/Radio Liberty. Retrieved 2013 թ․ դեկտեմբերի 1.
  133. "Armenian Parliament Ratifies Eurasian Economic Union Treaty". RFE/RL. 2014 թ․ դեկտեմբերի 4.
  134. "Armenia Signs Up To Russian-Led Economic Union". RFE/RL. 2014 թ․ հոկտեմբերի 10. Retrieved 2014 թ․ հոկտեմբերի 13.
  135. Danielyan, Emil (2009 թ․ մայիսի 29). D=35055&cHash=f067944a51#.UbTZY-eG0ks "Armenia Presses Ahead with Nuclear Power Plant Construction". Jamestown Foundation. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 9. {{cite news}}: Check |url= value (help)
  136. plant_closure/24414196.html "Armenian President Signals New Delay In Nuclear Plant Closure". Radio Free Europe/Radio Liberty. 2011 թ․ դեկտեմբերի 7. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 25. {{cite news}}: Check |url= value (help)(չաշխատող հղում)
  137. "Հայաստանի վարչապետ ընտրվեց Սերժ Սարգսյանը". «Ազատ Եվրոպա/Ազատություն» ռադիոկայան. Retrieved 2019 թ․ օգոստոսի 22.
  138. "Արմեն Սարգսյանը հրամանագիր է ստորագրել արտահերթ ընտրություն նշանակելու մասին". {{cite web}}: line feed character in |title= at position 16 (help)(չաշխատող հղում)
  139. "Ռոբերտ Քոչարյանին մեղադրանք է առաջադրվել". www.ccc.am. Արխիվացված է the original 2019 թ․ օգոստոսի 17-ին. Retrieved 2019 թ․ օգոստոսի 17. {{cite web}}: Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (help)
  140. "Ռոբերտ Քոչարյանը կալանավորվել է երկու ամսով". mediamax.am (in անգլերեն). Retrieved 2019 թ․ օգոստոսի 17.
  141. "Պատգամավորները չեն կարողանում դուրս գալ խորհրդարանի շենքից". www.tert.am. Արխիվացված է the original 2019 թ․ օգոստոսի 9-ին. Retrieved 2019 թ․ օգոստոսի 9. {{cite web}}: Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (help)
  142. "Նիկոլ Փաշինյանը եկավ Բաղրամյան. քաղաքացիները նույնպես հավաքվել են Ազգային ժողովի մոտ". news.am. Retrieved 2019 թ․ օգոստոսի 9.
  143. "Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը հրաժարական տվեց". «Ազատ Եվրոպա/Ազատություն» ռադիոկայան. Retrieved 2019 թ․ օգոստոսի 9.
  144. "Ռոբերտ Քոչարյանը կալանավորված է․ ՀՔԾ". «Ազատ Եվրոպա/Ազատություն» ռադիոկայան. Retrieved 2019 թ․ օգոստոսի 17.
  145. [https://www.civilnet.am/news/2018/11/01/Արմեն-Սարգսյանը-հրամանագիր-է-ստորագր ել-արտահերթ-ընտրություն-նշանակելու-մասին/347871 "Արմեն Սարգսյանը հրամանագիր է ստորագրել արտահերթ ընտրություն նշանակելու մասին"]. {{cite web}}: Check |url= value (help); line feed character in |title= at position 16 (help); line feed character in |url= at position 77 (help)(չաշխատող հղում)
  146. "Նիկոլ Փաշինյանը նշանակվել է ՀՀ վարչապետ". armenpress.am. Retrieved 2019 թ․ օգոստոսի 9.
  147. "Իտալիայի խորհրդարանի ստորին պալատը Հայոց ցեղասպանության մասին բանաձև է ընդունել". «Ազատ Եվրոպա/Ազատություն» ռադիոկայան. Retrieved 2019 թ․ օգոստոսի 17.
  148. "Իտալիայի Պատգամավորների պալատն ընդունել է Հայոց ցեղասպանության մասին բանաձևը (լրացված)". www.tert.am. Արխիվացված է the original 2019 թ․ մայիսի 24-ին. Retrieved 2019 թ․ օգոստոսի 17. {{cite web}}: Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (help)
  149. 149,0 149,1 "Պորտուգալիայի խորհրդարանը ճանաչել է Հայոց ցեղասպանությունը". AraratNews. Արխիվացված է the original 2019 թ․ ապրիլի 28-ին. Retrieved 2019 թ․ օգոստոսի 17. {{cite web}}: Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (help)
  150. "Վարչապետը կոչ է արել վաղն առավոտյան արգելափակել դատարանների մուտքերը". «Ազատ Եվրոպա/Ազատություն» ռադիոկայան. Retrieved 2019 թ․ օգոստոսի 9.
  151. "Դատարանը որոշեց կրկին կալանավորել Ռոբերտ Քոչարյանին". «Ազատ Եվրոպա/Ազատություն» ռադիոկայան. Retrieved 2019 թ․ օգոստոսի 17.

Աղբյուրներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]