Գավրիլո Պրինցիպ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Գավրիլո Պրինցիպ
Гаврило Принцип
Gavrilloprincip.jpg
Գավրիլո Պրիցիպ
Ծնվել է 25 հուլիսիս 1894
Ծննդավայր Բոսնիա և Հերցեգովինա Օբլիայ, Բոսնիա և Հերցեգովինա
Մահացել է 28 ապրիլի 1918 (23 տարեկան)
Մահվան վայր Ավստրո-Հունգարիա Տերեզին, Ավստրո-Հունգարիա
Քաղաքացիություն Ավստրո-Հունգարիա[1]
Ազգություն սերբ
Կրոն քրիստոնյա
Մասնագիտություն ուսանող
Անդամություն Մլադա Բոսնա
Ստորագրություն
Гаврилин потпис.svg
Gavrilo Princip Վիքիպահեստում

Գավրիլո Պրինցիպ (սերբ.՝ Гаврило Принцип), սերբ ուսանող, «Երիտասարդ Բոսնիա (Մլադոբոսնիա)» կազմակերպության անդամ։ Ծնվել է 1894 թվականի հուլիսի 25-ին Բոսնիա և Հերցեգովինայում։ Նա նաև բոսնիական հեղափոխության անդամ է։ Պատմության մեջ հայտնի է դարձել նրանով, որ նա սպանել է Ավստրո-Հունգարիայի թագավորության գահաժառանգ Ֆրանց Ֆերդինանդ I-ին և նրա կնոջը՝ Սոֆիային[2]։ Այս սպանությունից հետո նա անհաջող ինքնասպանություն է կատարել։ Ավստրո-Հունգարիայի դատարանը Գավրիլո Պրինցիպին արժանացրել է մահապատժի։

Սարաևոյի սպանություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

    1rightarrow.png Հիմնական հոդված՝ Սարաևոյի սպանություն

Այս սպանության հետևանքով մահանում է Ավստրո-Հունգարիայի երկմիասնական պետության ապագա արքա Ֆրանց Ֆերդինանդը[3]։ Սկզբում գահաժառանգի ավտոմեքենայի վրա պայթուցիկ են տեղադրում, սակայն Ֆրանց Ֆերդինանդը փրկվում է և վնասվում են տեղի հասարակ մարդիկ[4]։ Երկրորդ անգամ երբ Ֆրանց Ֆերդինանդը փորձում է պարզել իր մահափորձ կազմակերպողներին, Գավրիլո Պրինցիպը կատարում է «Երիտասարդ Բոսնիա» կազմակերպության տված հրահանգը և երկու գնդակով սպանում Ֆրանց Ֆերդինանդին և նրա կնոջը։ Այս դեպքերը պատմության մեջ հայտնի է Սարաևոյի սպանություն անվանումով։ Այս սպանությունից հետո Ավստրո-Հունգարիան պատերազմ է հայտարարում Սերբիային, իսկ Սերբիան օգնություն է խնդրում Ռուսաստանից։ Գերմանիան իր հերթին միանում է Ավստրո-Հունգարիային և սկսվում է առաջին համաշխարհային պատերազմը։ 2014 թվականին լրացավ Ֆրանց-Ֆերդինանդի մահվան 100-րդ տարելիցը։

Հիշողություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ի պատիվ Գավրիլո Պրինցիպի, Սերբիայի մայրաքաղաք Բելգրադի և Չեռնոգորիայի մայրաքաղաք Պոդգորիցայի փողոցներից մեկը կրում է նրա անունը։ 2014 թվականին Բոսնիական սպանության հարյուր ամյակի լրանալու առթիվ Սարաևոյում կանգնեցվում է Գավրիլո Պրինցիպի արձանը։ Բացի այդ՝ Սերբիայի նախագահ Միլորադ Սրպսկան ասել է, որ սերբերը հպարտ են իրենց նախնիններով, որոնք պահպանել են իրենց ինքնությունը[5]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. http://www.encyclopedia.com/topic/Sarajevo.aspx
  2. Правда, по одной из сербских версий, Принцип метил не в Софию, а в Потиорека.
  3. The Origin of the Tale that Gavrilo Princip Was Eating a Sandwich When He Assassinated Franz Ferdinand | History | Smithsonian
  4. Это был полуавтоматический пистолет «Browning-M-1910», калибра 7.65x17mm.
  5. Боснийские сербы установили памятник Гаврило Принципу