Աշոցք

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
HS Disambig.svg Անվան այլ կիրառումների համար տես՝ Աշոցք (այլ կիրառումներ)
Գյուղ
Աշոցք
Ղուկասյանի արձան.JPG
Ղուկասյանի արձանը
Կոորդինատներ: 41°02′15″ հս․ լ. 43°51′29″ ավ. ե. / 41.03750° հս․. լ. 43.85806° ավ. ե. / 41.03750; 43.85806
Երկիր Հայաստան Հայաստան
Մարզ Շիրակի
Ղեկավար Կարեն Մանուկյան (ՔՊ)
Հիմնադրված է 1825 թ.
Այլ անվանումներ Ղուկասյան
Մակերես 32.9 կմ²
ԲԾՄ 1990 մ
Պաշտոնական լեզու Հայերեն
Բնակչություն 2491[1] մարդ (2012)
Ազգային կազմ Հայեր
Ժամային գոտի UTC+4
Հեռախոսային կոդ +374 245[2]
Փոստային ինդեքս 2801
Փոստային ինդեքսներ 2801
##Աշոցք (Հայաստան)
Red pog.png

Աշոցք, գյուղ Հայաստանի Շիրակի մարզում, մարզկենտրոնից 35 կմ հյուսիս, Աշոցքի սարահարթում, Ախուրյանի ձախակողմյան վտակ, Աշոցք գետի ափերին։

Աշոցք է վերանվանվել 1990 թ-ի նոյեմբերի 14-ին։

Գյուղը գտնվում է 8-10 բալանոց սեյսմիկ ակտիվ գոտում։

Աշխարհագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Աշոցքը գտնվում է Հայաստանի Հանրապետության հյուսիս-արևմուտքում, Ախուրյան գետի վերին հոսանքի ավազանում։ Բնակավայրը ծովի մակերևույթից բարձր է 2006-2039 մետր։

Տարածքի ռելիեֆը բարդ է, տարածքի ամենացածր կետը 1969 մետր է, առավելագույնը՝ 2750 մետր։

Աշոցք գյուղով է անցնում Գյումրի-Նինոծմինդա (Վրաստան) միջպետական նշանակության ավտոճանապարհը։ Համայնքն ուղիղ գծով հեռու է Վրաստանի սահմանից 12 կմ, իսկ Թուրքիայի սահմանից՝ 22 կմ։

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գյուղը հիմնադրվել է 1829 թվականին՝ հիմնականում Արևմտյան Հայաստանի Մուշ և Ալաշկերտ գավառներից գաղթված բնակչության կողմից։ Բնակավայրը սկզբում կոչվել է Ղզլղոչ, ապա՝ Ղուկասյան (բոլշևիկյան գործիչ Ղուկաս Ղուկասյանի անունով) և միայն 1990 թվականից վերանվանվել Աշոցք։ Գյուղում պահպանվել է XIX դարի եկեղեցի (Սուրբ Ղևոնդյանց), հին գերեզմանոց։ Մինչև Հայաստանի Հանրապետության վերջին վարչատարածքային բաժանումը Աշոցքը համանուն շրջանի շրջկենտրոնն էր (1995 թ.-ին ընդունված օրենքի համաձայն Աշոցքի շրջանը լուծարվեց)։

Կլիմա[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Կլիման բարեխառն է, բնորոշ կարճատև զով ամառով և երկար ու ցուրտ ձմեռով։ Օդի տարեկան միջին ջերմաստիճանը 4,1 °C է, բացարձակ առավելագույնը՝ 32 °C, բացարձակ նվազագույնը՝ -36 °C։[3] Սառնամանիքների տևողությունը 167 օր, ձյունածածկի տևողությունը 154 օր[3]։ Մթնոլորտային տեղումների տարեկան միջին քանակը կազմում է 619 մմ։

Բնակչություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Աշոցքի ազգաբնակչության փոփոխությունը.[4]

Տարի 1873 1886 1931 1959 1970 1979 2001 2004
Բնակիչ 438 602 916 1459 1693 2069 2378 3006

Տնտեսություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

3 գառնուկները Աշոցքի տարածքում։

Բնակչությունը զբաղվում է անասնապահությամբ, հացահատիկի և կերային կուլտուրաների մշակությամբ։

Խորհրդային տարիներին Աշոցքում կար ժողովրդական սպառման ապրանքների գործարան, կինոթատրոն, հյուրանոց, հիվանդանոց, պոլիկլինիկա, կուլտուրայի տուն, կապի բաժանմունք, պրոֆտեխնիկական ուսումնարան, սանիտարահամաճարակային կայան, միջնակարգ և երաժշտական դպրոցներ, մսուր-մանկապարտեզ, գրադարան, կենցաղսպասարկման կոմբինատ և այլն։

1988 թ-ի երկրաշարժից հետո, Հռոմի Հովհաննես Պողոս II պապի նվիրատվությամբ, Աշոցքում կառուցվել է «Տիրամայր Նարեկ» հիվանդանոցը, որն սպասարկում է ոչ միայն տեղի, այլ նաև Ջավախքի բնակչությանը։

Պատմամշակութային կառույցներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Աշոցքում կա եկեղեցի, մատուռ, իսկ հարավարևելյան մասում՝ հին բնակավայրի մնացորդներ։

Տես նաև[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]