Նոր Զելանդիա

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
New Zealand

Նոր Զելանդիայի դրոշ
Դրոշ

Նոր Զելանդիայի զինանշան
Զինանշան

New Zealand (orthographic projection).svg

Հիմնական տեղեկություններ
Պետական լեզու անգլերեն, մաորի, նորզելանդերեն
Մայրաքաղաք Վելինգտոն
Պետական կարգ Սահմանափակ միապետություն
Ազգաբնակչություն. 4 504 08 (16,5/կմ²)
Պետական ատրիբուտներ
Հիմն God Defend New Zealand և God Save the King/Queen
Արժույթ Նորզելանդական դոլար (NZD)
Ժամային գոտի +12
Վեբ | ISO | Հեռ. .nz | NZL | +64
Նոր Զելանդիայի տեղակայությունը


Նոր Զելանդիա (անգլ.՝ New Zealand, մաորի՝ Aotearoa), կղզի-պետություն Խաղաղ օվկիանոսի հարավարևմտյան հատվածում։ Նոր Զելանդիայի տարածքի մեծ մասը գտնվում է 2 խոշոր կղզիների վրա՝ Հյուսիսային կղզի և Հարավային կղզի։ Իսկ մնացած հատվածը մոտ 700 փոքր կղզիների վրա։ Մայրաքաղաքը Վելինգտոնն է։ Խոշորագույն քաղաքը Օքլենդն է։ Երկրի տարածքը կազմում 268 680 քառակուսի կմ։

Նոր Զելանդիայի բնակչությունը կազմում է շուրջ 4 443 900 մարդ (2012 թվականի տվյալներով): Պետությունը ձևավորվել է սահմանադրական միապետության ու պառլամենտական դեմոկրատիայի սկզբունքներով և աշխարհի զարգացած երկրներից մեկն է:

11-14-րդ դարերում Նոր Զելանդիան բնակեցված էր Պոլինեզիայից ներգաղթյալներով: Եվրոպացի ուսումնասիրողները կղզիները հայտնագործեցին 1642 թվականին: Մեծ Բրիտանիան 1762 թվականից սկսեց տարածքների ակտիվ յուրացումը: Նոր Զելանդիայի հիմնական առանձնահատկություններից մեկն աշխարհագրական տեսանկյունից նրա լրիվ առանձնացվածությունն է: Երկրի ամենամոտ հարևանն արևմուտքում Ավստրալիան է, որ բաժանված է Թասմանյան ծովով (ամենակարճ հեռավորությունը շուրջ 1700 կմ է), հյոուսիսում` Նոր Կալեդոնիայի (շուրջ 1400 կմ), Տոնգայի (շուրջ 1800 կմ) և Ֆիջիի (շուրջ 1900 կմ) տարածքները:

Նոր Զելանդիայի թագավորությունն ընդգրկում է ինքնավար, բայց Նոր Զելանդիային վերագրվող մի շարք տարածքներ` Կուկի կղզիները, Նիուեն, ինչպես նաև Տոկելաու ոչ ինքնավար տարածքն ու անտարկտիկական Ռոսսա տարածքը:

Ծագումնաբանությունը[խմբագրել]

1657 թ․ քարտեզ, որտեղ ցուցադրված է "Nova Zeelandia"-ի հյուսիսային մասերը

Հոլանդացի ճանապարհորդ Աբել Թասմանը հայտնաբերել է Նոր Զելանդիան 1642 թվականին և անվանել է այն Staten Landt՝ կարծելով, որ այն կապնված է Հարավային Ամերիկայի համանուն շրջանին։ 1645 թ․ հոլանդացի քարտեզագիրները վերանվանեցին այն Nova Zeelandia՝ հոլանդական Զելանդիա շրջանից։ Ջեյմս Կուկը անգլիականացրել է անվանումը՝ կոչելով այն Նոր Զելանդիա։