Կաթնասուն
Կաթնասուններ (լատիներեն` Mammalia), քորդավորների տիպի կենդանիների դաս: Կարևոր հատկանիշներն են. նյարդային համակարգի զարգացման բարձր մակարդակը, կենդանածնությունը, ջերմակարգավորվան կատարյալ համակարգը, որի շնորհիվ կաթնասունների մարմինն ունենում է կայուն ջերմաստիճան: Գանգն ամուր է, պարզ կառուցվածով: Լավ զարգացած են գլխուղեղի կիսագնդերը: Ստորին ծնոտը կազմված է մեկ ոսկորից: Ատամները տարբերակված են կտրիչների, ժանիքների և սեղանատամների: Մեծամասնության մոտ ականջախեցին լավ է զարգացած: Կրծքի և որովայնի խոռոչները բաժանված են ստոծանիով: Սիրտը քառախորշ է` երակային և զարկերակային կեսերով: Մարմինը մազածածկ է: Մաշկը կազմված է շարահյուսվածքային շերտից, էպիդերմիսից, որն ունի բազմաթիվ երկրորդային գոյացություններ (աղվամազ, քիստամազ, թեփուկներ, սմբակներ և այլն): Մեծ մասի վերջավորությունները հնգամատ են: Կաթնասունները բազմանում են 1-4 տարին մեկ անգամ: Ձագերին կերակրում են կաթով:
Ընտանի կենդանիների մեծամասնությունը պատկանում է կաթնասունների դասին
Կաթնասունները Հայաստանի հանրապետության տարածքում [խմբագրել]
Հայաստանում հանդիպում է կաթնասունների 8 կարգ և 86 տեսակ: Ապրում են էկոլոգիական ամենատարբեր պայմաններում. ցամաքում, ծառերի վրա (սկյուռ), օդում (չղջիկ), ստորգետնյա կյանք են վարում (խլուրդ) և այլն: Կաթնասունների 25 տոկոսը գրանցված է ՀՀ կարմիր գրքում[1]
Արտաքին հղումներ [խմբագրել]
- BBC Wildlife - Տեսանյութեր BBC վայրի աշխարհի արխիվից
- GlobalTwitcher.com – Աշխարհի բոլոր ցեղատեսակիները` տեղաբաշխության քարտեզներով և պատկերներով
- Mammalogy.org - Հետազոտություններ
Ծանոթագրություններ [խմբագրել]
Օգտագործված աղբյուներ
- «Հայաստանի վայրի կաթնասուններ», Երևան, 1983
Ծանոթագրություններ և նշումներ