Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի (Անզալի)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի
Smchba.jpg
Հիմնական տվյալներ
Տեսակեկեղեցի
ԵրկիրԻրան Իրան
ՏեղագրությունԳիլան և Բանդարե Անզալի
ԹեմԹեհրանի թեմ (Կիլիկիո Կաթողիկոսություն)
Ներկա վիճակգործող
Ճարտարապետական նկարագրություն
Ճարտարապետական տիպբազիլիկա
Կառուցման ավարտ1855
Գմբեթ1 հատ
Կոորդինատներ: 37°28′22.116000100009″ հս․ լ. 49°27′32.677900098397″ ավ. ե. / 37.47281000002777773° հս․. լ. 49.45907719447177442° ավ. ե. / 37.47281000002777773; 49.45907719447177442
HS Disambig.svg Անվան այլ կիրառումների համար տես՝ Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի (այլ կիրառումներ)

Սուրբ Աստվածածին, հայ առաքելական եկեղեցի Իրանի Բանդարե Անզալի քաղաքում: Պատկանում է Մեծի Տանն Կիլիկիո կաթողիկոսության Թեհրանի թեմին: Գտնվում է Մոթահարրի պողոտայի վրա՝ իմամ Խոմեյնիի անվան հրապարակից ոչ հեռու:

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հայ բնակչությունը ծովափնյա Գիլանում սկսել է հաստատվել ուշ միջնադարում, մասնավորապես կենտրոնացել են ծովափնյա Բանդարե Անզալիում ու Ռաշթում: 1840-ական թվականներին այստեղ ապրել են 70 տուն հայեր, որոնց մեծագույն մասը ժանտախտի համաճարակի ժամանակ հեռացել է։ Բանդարե Անզալիում եղել է հայկական եկեղեցի՝ սուրբ Ստեփանոս անունով, որն ավերվել է հրդեհի հետևանքով:

19-րդ դարում Ագուլիսից, Շամախուց, ինչպես նաև Աստրախանից և Հյուսիսային Իրանի հայաբնակ գյուղերից այստեղ հաստատվում են հայերի նոր խմբեր. Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից առաջ՝ 1934 թվականին, քաղաքն ունեցել է 775 հայ բնակիչ: 1855 թվականից գործում էին սուրբ Աստվածածին եկեղեցին, 1895 թվականից՝ սրբոց Վարդանանց դպրոցը[1]։ Իսլամական հեղափոխությունից հետո հայերի քանակը նվազել է մինչև 200[2]։

21-րդ դարում տարեկան մտկ անգամ Թեհրանի հայոց թեմի առաջնորդ տեր Սեպուհ արքեպիսկոպոս Սարգսեանը սուրբ Աստվածածնի վերափոխման տոնին երկօրյա այցելություն է կատարում Ռաշթ և Բանդարե Անզալի: Տոնը համընկնում է սուրբ Աստւածածին եկեղեցու անվանակոչության տօնին, և երկրորդ օրը նույն եկեղեցում մատուցվում է պատարագ, Խաղողօրհնեքի արարողություն[3]:

Ճարտարապետություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Շինությունը երեսպատված է սպիտակ մարմարով, ունի միայն մեկ՝ զանգակատան գմբեթ: Վերջինս կառուցված է արևմտյան կողմում՝ մուտքի վրա և ունի վեց պատուհան: Խորանն ունի երեք կամար, կենտրոնում Մարիամ Աստվածածինն է՝ մանուկ Հիսուսը ձեռքին[4]:

Եկեղեցուցոչ հեռու երկսեռ դպրոցն է՝ «սրբոց Վարդանանց» անունով:

Տես նաև[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբանական տարբերակը վերցված է «Հայ Սփյուռք» հանրագիտարանից, որի նյութերը թողարկված են Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։ CC-BY-SA-icon-80x15.png