Աղջոց վանք

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Disambig.svg Անվան այլ կիրառումների համար տես՝ Սուրբ Ստեփանոս վանք (այլ կիրառումներ)
Աղջոց վանք
Վանքային համալիր

Վանքի ավերակները

Տեղադրություն Հայաստան Հայաստան, Արարատի մարզ
Աշխարհ Այրարատ
Պատմական երկիր Զաքարյան Հայաստան
Կրոնադավանանք Հայ Առաքելական եկեղեցի Հայ Առաքելական եկեղեցի
Ճարտարապետություն
Կարգավիճակ Կիսավեր
Ակտիվ է Ոչ
Ճարտարապ. ոճ Հայկական
Կառուցման սկիզբ 13-րդ դար
Կառուցման ավարտ 1270
##Աղջոց վանք (Հայաստան)
Set01-church1.svg
##Աղջոց վանք (Մեծ Հայք)
Set01-church1.svg
40°6′24.94″ հս․ լ. 44°48′26.63″ ավ. ե. / 40.1069278° հս․. լ. 44.8073972° ավ. ե. / 40.1069278; 44.8073972Կոորդինատներ: 40°6′24.94″ հս․ լ. 44°48′26.63″ ավ. ե. / 40.1069278° հս․. լ. 44.8073972° ավ. ե. / 40.1069278; 44.8073972


Աղջոց վանք (Սուրբ Ստեփանոս վանք), միջնադարյան հայկական վանական համալիր Հայաստանի Հանրապետության Արարատի մարզում, Խոսրովի պետական արգելոցում։ Կազմված է եկեղեցիներից, գավթից, վանականների շինություններից, գերեզմանոցից։

Սուրբ Ստեփանոս եկեղեցի[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գլխավոր եկեղեցին է՝ կառուցված 1212-1217 թթ.: Ունի ներքուստ խաչաձև, 4 անկյուններ ու մեկհարկ ավանդատներով, գմբեթավոր հորինվածք: Աչքի է ընկնում ներքին և արտաքին պարզ ճարտարապետությամբ:

Պողոս-Պետրոս եկեղեցի[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Պողոս-Պետրոս եկեղեցու քանդակազար մուտքը

համալիրի առավել ուշագրավ հուշարձաններից է: Կից է Ս. Ստեփանոս եկեղեցուն հյուսիսային կողմից: Արևմտյան դռան ճակատակալ քարի վրա պահպանվել է 1270 թ. եղծված շինարարական արձանագրությունը: Պարզ հատակագծով, արևելյան կողմից կիսաշրջան ավագ խորանով, երկու կողմերից ավանդատներ ունեցող թաղածածկ կառույց է: Եկեղեցին ուշագրավ է արևմտյան մուտքի երկու կողմերում արված՝Ս. Պողոս և Ս. Պետրոս առաքյալների բարձրաքանդակներով, որոնք միջնադարյան Հայաստանի քանդակագործական արվեստի բացառիկ նմուշներից են:

Գավիթ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գավիթը կից է գլխավոր եկեղեցուն արևմտյան կողմից: Կառուցվել է 1217-1234 թթ.: Պատկանում է քառասյուն գավիթների տիպին, որի ծածկը իրականացված է եղել երկու զույգ փոխհատվող կամարներով: Պահպանվել է միայն արևելյան պատերի մի մասը:

Վանքային համալիրի ներկա վիճակը[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Վանքային համալիրը ներկայուս ՀՀ Մշակույթի նախարարության կողմից պահպանվող հուշարձանների ցանկում է ընդգրկված, սակայն գտնվում է բարձիթողի վիճակում և փոքր ցնցումից կարող է հիմնահատակ փլուզվել։ Այն երբեմն ենթարկվում է վանդալների հարձակումների։ Պատերի բազմաթիվ անկյուններում հանդիպում են մերօրյա գրություններ, որոնք աստիճանաբար ծածկում են բազմադարյա արձանագրությունները։ Խաչքարերի մեծ մասը վառված են և պատված մրի ու հալված մոմի հաստ շերտով։ Սուրբ Ստեփանոս եկեղեցում և հարակից տարածքում երբեմն հանդիպում են խորովածի համար նախատեսված խարույկի հետքեր։ Վանքի միակ պահապանը հարակից բնակատեղիի միակ բնակիչն է, ով ուժերի ներածին չափով կատարում է այդ գործը հասարակական հիմունքներով։

Վանական համալիրի շրջակայքում խաչքարերով հարուստ ընդարձակ գերեզմանոցն է:

Հարակից բուսական և կենդանական աշխարհը[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

ԽՍՀՄ տարիներին այստեղ են փախել հետազոտությունների համար նախատեսված ձևափոխված սև գույնի թունավոր օձեր, որոնք այժմ պարբերաբար նկատվում են վանքի այցելուների կողմից։

Գիշերային ժամերին հանդիպում են գայլեր և փոքրամարմին բորենիներ։

Պատկերասրահ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Տես նաև[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]