Խասինտո Բենավենտե

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Խասինտո Բենավենտե
իսպ.՝ Jacinto Benavente
Jacinto Benavente y Martinez.jpg
Ծնվել է օգոստոսի 12, 1866(1866-08-12)[1][2][3][4]
Ծննդավայր Մադրիդ, Իսպանիա[5]
Վախճանվել է հուլիսի 14, 1954(1954-07-14)[6][1][2][7][7][3][4] (87 տարեկանում)
Վախճանի վայր Մադրիդ, Իսպանիա[5] կամ Գալապագար, Մադրիդ, Իսպանիա
Մասնագիտություն դրամատուրգ, լրագրող, գրող և քաղաքական գործիչ
Լեզու իսպաներեն[6]
Ազգություն Իսպանացի
Քաղաքացիություն Իսպանիա[8]
Կրթություն Մադրիդի Կոմպլուտենսե համալսարան
Ժանրեր Դրամատուրգիա և թատրոն
Անդամակցություն Իսպանիայի արքայական ակադեմիա
Պարգևներ Գրականության Նոբելյան մրցանակ[9][10] Mariano de Cavia Award Hijo Predilecto de Madrid[11] և Q37719162?
Jacinto Benavente Վիքիպահեստում

Խասինտո Բենավենտե ի Մարտինես (իսպ.՝ Jacinto Benavente y Martínez,օգոստոսի 12, 1866(1866-08-12)[1][2][3][4], Մադրիդ, Իսպանիա[5] - հուլիսի 14, 1954(1954-07-14)[6][1][2][7][7][3][4], Մադրիդ, Իսպանիա[5] և Գալապագար, Մադրիդ, Իսպանիա), իսպանացի դրամատուրգ «98 թվականի սերունդ», 1922 թվականի Գրականության Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր, «փայլուն վարպետության համար, որով նա շարունակում է իսպանական դրամայի մեծանուն ավանդույթները»[12]:

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծնվել է 1866 թվականի օգոստոսի 12-ին Մադրիդում, բժշկի ընտանիքում: Ընտանիքը շատ կրթված էր և բավականին ունևոր: Նրա հայրը սիրում էր թատրոնը և ուներ լավ տնային գրադարան, բուժել է այդ ժամանակի շատ հայտնի մարդկանց: Մինչև 16 տարեկանը Խասինտոն արդեն գիտեր մի քանի լեզուներ և զբաղվում էր ինքնագործունեությամբ: 1882 թվականին նա ընդունվեց Մադրիդի համալսարան` սովորելու իրավաբանություն: Հոր մահից երկու տարի անց թողեց համալսարանը: Նա բարեկեցիկ կյանք էր վարում և եղել էր այն բուրժուական կազմակերպության անդամը, որը նկարագրում էր իր պիեսների մեծ մասում: Ճանապարհորդություններ է կատարել Անգլիայում, Ֆրանսիայում և Ռուսաստանում: Վերադառնալով Իսպանիա` կրկեսի կազմակերպմամբ է զբաղվել, բայց հետո նվիրվեց թատրոնին:

Բենավենտեի առաջին պիեսների հավաքածուն թողարկվել է 1892 թվականին, առաջին ներկայացումը երկու տարի անց է կայացել: 1899 թվականին դրամատուրգի գլխավորությամբ Մադրիդում բացվեց Գեղարվեստական թատրոն: Այդ թվականին էլ «Գրական կյանք» թերթի խմբագիր դարձավ, որը «1898 թվականի սերունդ»-ի գաղափարներն էր հրապարակում:

1908-1912 թվականներին «Անկողմնապահ» թերթում բաժին էր վարում և զբաղվում գրականության քննադատությամբ:

1912 թվականին դրամատուրգը ընտրվել է իսպանական լեզվի Թագավորական ակադեմիա, իսկ վեց տարի անց` խորհրդարան: Նա պարգևատրվել է Նոբելյան մրցանակով այն ժամանակ, երբ գտնվում էր Միացյալ Նահանգներում, որտեղ դասախոսություններ էր կարդում:

1920 թվականին դարձավ «Էսպանյոլ» մադրիդյան թատրոնի ռեժիսոր և առաջադրվել է Խորհրդարանի պատգամավորական ընտրություններին, բայց պարտություն է կրում:

1924 թվականին պարգևատրվել է ավելի հեղինակավոր Իսպանիայի Ալֆոնս Իմաստունի Մեծ խաչ մրցանակով և դարձել Մադրիդի պատվավոր քաղաքացի:

1933 թվականին Բենավենտեն մասնակցել է ԽՍՀՄ Ընկերների Միության ստեղծմանը և նույնիսկ ռուս հեղափոխականների կյանքի մասին պիես է գրել: Քաղաքացիական պատերազմի ժամանակ նա մնացել է հանրապետականների կողմում, հաղթանակից հետո Ֆրանկոն Արգենտինա գնաց, բայց մի քանի տարուց վերադարձել է և սկսել պաշտպանել նոր իշխանությունը[13]:

Բենավենտեն ամուսնացած չի եղել: Բայց խոսակցություններ կային, որ նա երիտասարդ տարիքում սիրավեպ է ունեցել մի մարմնամարզուհու հետ[14], ժամանակակից հետազոտողները հակված են այն կարծիքին, որ գրողը համասեռամոլ է եղել[13]:

Բենավենտեն մահացել է Մադրիդում 1954 թվականի հուլիսի 14-ին 88 տարեկանում` գրելով և բեմադրելով 172 պիեսներ:

Հիմնական աշխատանքներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Rosas de otoño (1905).
  • Los Intereses creados (1907).
  • Señora ama (1908).
  • El Nietecito (1910).
  • La malquerida (1913).
  • La ciudad alegre y confiada (1916).
  • Campo de armiño (1916).
  • Lecciones de buen amor (1924).
  • La mariposa que voló sobre el mar (1926).
  • Pepa Doncel (1928).
  • Vidas cruzadas (1929).
  • Aves y pájaros (1940).
  • La honradez de la cerradura (1942).
  • La infanzona (1945).
  • Titania (1946).
  • La infanzona (1947).
  • Abdicación (1948).
  • Ha llegado Don Juan (1952).
  • El alfiler en la boca (1954).

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Малиновская Н. Р. У истоков «мыльной оперы» // Драматурги — лауреаты Нобелевской премии. — М., 1998. — C. 193—197.

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Encyclopædia Britannica
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 SNAC — 2010.
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 Spanish Biographical DictionaryReal Academia de la Historia.
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 Discogs — 2000.
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 5,5 German National Library, Berlin State Library, Bavarian State Library et al. Record #118655280 // Gemeinsame Normdatei — 2012—2016.
  6. 6,0 6,1 6,2 6,3 data.bnf.fr: տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  7. 7,0 7,1 7,2 7,3 7,4 7,5 Internet Broadway Database — 2000.
  8. LIBRIS — 2012.
  9. https://www.nobelprize.org/nobel_prizes/literature/laureates/1922/
  10. https://www.nobelprize.org/nobel_prizes/about/amounts/
  11. http://hemerotecadigital.bne.es/issue.vm?id=0003249123&page=5
  12. «1922 թվականի գրականության Նոբելյան մրցանակ» (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Վերցված է 2008-10-17 
  13. 13,0 13,1 García Garzón J. I. La paradoja del comediógrafo // ABC
  14. Nebot V. Teatro fantástico de Jacinto Benavente en la dramaturgia modernista