Էրատո (մուսա)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
HS Disambig.svg Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Էրատո (այլ կիրառումներ)
Էրատոյի արձանը

Էրատո (հին հուն․՝ Ἐρατώ՝ «սիրելի»), հունական դիցաբանության մեջ սիրո և կրքահարույց քերթության մուսան, կայծակի և ամպրոպի աստված Զևսի և Մնեմոսինեի դուստրը[1], ինը քույր մուսաներից մեկը, գիտության և արվեստի աստվածուհին։

Պատկերվում էր քնարը ձեռքին երիտասարդ կնոջ կերպարանքով։ Վերածննդի շրջանում նրան հիմնականում պատկերել են մրտենու և վարդի պսակով, ձեռքին՝ քնար կամ փոքրիկ կիֆարա՝ երաժշտական գործիք, որը հիմնականում զուգորդվում է Ապոլլոնի հետ[2]։ Էրատոն հաճախ պատկերվել է ձեքին ոսկե նետով, որը հիշեցնում է Էրոս աստծո նետը․ երբեմն նրան ուղեկցել է հենց ջահը ձեռքին Էրոսը։ Էրոսը մարմնավորել է սիրո զգացումը, որով Էրատոն ոգեշնչել է բոլորին։ Ըստ Դիոդորոս Սիկիլիացու՝ անունն ստացել է «ուսման ճարտարությունից դառնում է ցանկալի կրքի և սիրո համար (ἐπεράστους[3]։

Էրատոյի կերպարը հաճախ է հանդիպում պոեզիայում (Էրատոյի քնքուշ բարեկամ... Ալեքսանդր Պուշկին, «Փոքր քաղաք. Վոլտերի մասին»)[4]։

Մուսայի անունով են կոչված Էրատո (62) աստերոիդը՝ հայտնաբերված 1860 թվականին և դասական ու ակադեմիական երաժշտության ձայնագրման լեյբլը։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Псевдо-Аполлодор. Мифологическая библиотека I 3, 1
  2. Cartwright M. (24 June 2012)։ «Kithara»։ Վերցված է 15 April 2016 
  3. Диодор Сицилийский. Историческая библиотека. IV 7, 4
  4. Մ. Բոտվիննիկ, Մ. Կոգան, Մ. Ռաբինովիչ, Բ. Սելեցկի. «Դիցաբանական բառարան», Երևան, 1985, էջ 88։