Ֆեոդոր Դոստոևսկի

Ֆեոդոր Դոստոևսկի
ռուս գրող
ԱԱՀ՝	Ֆյոդոր Դոստոևսկի
Ծննդյան օր՝	հոկտեմբեր 30 (նոյեմբեր 11), 1821
Ծննդավայր՝	Մոսկվա, Ռուսական կայսրություն
Վախճանի օր՝	հունվար 28 (փետրվար 9), 1881
Վախճանի վայր՝	Սանկտ Պետերբուրգ, Ռուսական կայսրություն

Ֆյոդոր Միխայլովիչ Դոստոևսկի (ռուս.՝ Фёдор Михайлович Достоевский, 1821թ. հոկտեմբերի 30 (նոյեմբերի 11),Մոսկվա, Ռուսական կայսրություն - 1881թ. հունվարի 28 (փետրվարի 9), Սանկտ Պետերբուրգ, Ռուսական կայսրություն), ռուս մեծ գրող, գրականագետ, փիլիսոփա։

Կյանքը

Ֆյոդոր Միխայլովիչ Դոստոևսկին ծնվել է 1821 թվականի նոյեմբերի 11-ին Մոսկվայում: 1837 թվականին ընդունվել է զինվորական ուսումնական հաստատություն: 1843 թվականին նրան ընդունում են Ինժեներական կորպուս, որտեղ ծառայում է մեկ տարի, այնուհետև հրաժարվում զինվորական կարիերայից և իրեն նվիրում գրականությանը:

Ապրելով Սանկտ Պետերբուրգում` Դոստոևսկին ճանաչում է աղքատ և նվաստացուցիչ կյանքի բոլոր դառնությունները:

1849 թվականին Դոստոևսկին հեղափոխական Պետրաշևսկու գործով ձերբակալվում է և տարվում Պետրոպավլովյան ամրոց` դատապարտվելով մահապատժի, որը վերջին պահին Նիկոլայ I կայսեր հրամանով փոխարինվում է տաժանակիր աշխատանքներով և աքսորով:

1859 թվականին գրողն իրավունք է ստանում վերադառնալ Տվեր, այնուհետև Պետերբուրգ: Աքսորից հետո Դոստոևսկին գրում է «Նոթեր մեռյալ տնից»: 1860-70-ական թվականներին գրական հանճարի ամենաբեղուն շրջանն էր, նա գրում է այսպես կոչված «մեծ վեպերը»` «Ոճիր և պատիժ» (1866), «Ապուշը» (1868), «Դևեր» (1871 - 1872) և «Կարամազով եղբայրներ» (1879 - 1880):

1881 թվականի սկզբներին Դոստոևսկու մոտ սրանում է թոքերի բորբոքումը:

Մահից առաջ նա կնոջը խնդրում է իր համար Աստվածաշունչ կարդալ: «Հիսուսը պատասխանեց նրան: Մի' պահիր ինձ, քանզի այսպես է վերապահված մեզ իրագործել մեծ ճշմարտությունը…»: «Լսում ես, մի' պահիր ինձ: Ես կմեռնեմ։ Հիշի'ր, Անյա, ես միշտ ջերմագին սիրել եմ քեզ և երբեք չեմ դավաճանել քեզ` նույնիսկ մտովի»,- վերջին բառերն է կնոջն ասում Դոստոևսկին:

Ստեղծագործությունները

Վեպեր

• 1845 — Խեղճ մարդիկ (Бедные люди)
• 1861 — Նվաստացվածներն ու անարգվածները (Униженные и оскорблённые)
• 1866 — Ոճիր և պատիժ (Преступление и наказание), թարգմանվել է հայերեն
• 1866 — Խաղամոլը (Игрок)
• 1868 — Ապուշը (Идиот), թարգմանվել է հայերեն
• 1871 — Դևեր (Бесы)
• 1875 — Դեռահասը (Подросток)
• 1879 — Կարամազով եղբայրներ (Братья Карамазовы), թարգմանվել է հայերեն

Վիպակներ և պատմվածքներ

• 1846 — Երկվորյակը (Двойник)
• 1846 — Ինչքան վտանգովոր է տրվել փառասիրական երազներին (Как опасно предаваться честолюбивым снам)
• 1846 — Պարոն Պրոխարչինը (Господин Прохарчин)
• 1847 — Տանտիրուհին (Хозяйка)
• 1848 — Պոլզունկովը (Ползунков)
• 1848 — Թույլ սիրտը (Слабое сердце)
• 1848 — Նետոչկա Նեզվանովա (Неточка Незванова)
• 1848 — Սպիտակ գիշերներ (Белые ночи)
• 1849 — Փոքրիկ հերոսը (Маленький герой)
• 1859 — Քեռու երազը (Дядюшкин сон)
• 1859 — Ստեպանչիկովո գյուղը և նրա բնակիչները (Село Степанчиково и его обитатели)
• 1860 — Ուրիշի կինը ու ամուսինը մահճակալի տակ (Чужая жена и муж под кроватью)
• 1860 — Նոթեր Մեռյալ տնից (Записки из Мёртвого дома)
• 1862 — Ձմեռային ակնարկներ ամառային տպավորությունների մասին (Зимние заметки о летних впечатлениях)
• 1864 — Նոթեր ընդհատակից (Записки из подполья)
• 1864 — Տհաճ անեկդոտ (Скверный анекдот)
• 1865 — Կոկորդիլոս (Крокодил)
• 1869 — Հավերժ ամուսին (Вечный муж)
• 1876 — Հեզաբարո կինը (Кроткая)
• 1877 — Ծիծաղելի մարդու երազը (Сон смешного человека)
• 1848 — Ազնիվ գողը (Честный вор)
• 1848 — Տոնածառն ու հարսանիքը (Ёлка и свадьба)

Արտաքին հղումներ

Վիքիքաղվածքն ունի քաղվածքների հավաքածու, որոնք վերաբերում են՝

Ֆեոդոր Դոստոևսկիին

• 2&hId= 1126 Դոստոևսկու մասին հոդվածը «Հայկական հանրագիտարանի» կայքում