Հայ Ավետարանական Եկեղեցի

Հայ ավետարանական եկեղեցու տաճարը Բեյրութում

Հայ Ավետարանական Եկեղեցի (Հայաստանեայց Աւետարանական Եկեղեցի) պատկանում է բողոքական ավետարանական եկեղեցիների շարքին։ Հայ Ավետարանական Եկեղեցին պաշտոնապես սկիզբ է առել որպես ինքնավար հոգևորական հանրություն 1 հուլիս 1846 թվին Կոստանդնուպոլսում։

19-րդ դ. կեսից Հայ ավետարանական շարժումը տարածվել է Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայում, Օսմանյան կայսրության մյուս հայաշատ շրջաններում։ 1860-ական թվականներից Թուրքիայի տարբեր շրջաններում հայ ավետարանական եկեղեցիները կազմակերպվեցին։ 1918-1930թթ. հայ ավետարանականների թիվը Հայաստանում եղել է 3000, իսկ ողջ Անդրկովկասում` մոտ 4000:

1991 թվականից Հայաստանում սկսել է գործել Ամերիկայի Հայ ավետարանչական ընկերակցության երևանյան գրասենյակը: 1994թ. հուլիսի 1-ից Հայ Ավետարանական եկեղեցին ստացել է ՀՀ-ում պաշտոնապես գործելու իրավունք: Հայաստանում կան Հայաստանյայց ավետարանական 50 եկեղեցի և աղոթատեղի:

Սփյուռքում գործում է 3 հայ ավետարանական միություն.

• Մերձավոր Արևելքի հայ ավետարանական միություն (ստեղծվել է 1924թ., կենտրոնը՝ Բեյրութ, ընդգրկում է Սիրիայի, Լիբանանի, Իրանի, Թուրքիայի, Հունաստանի, Եգիպտոսի եկեղեցիները):
• Ֆրանսիայի հայ ավետարանական միություն (ստեղծվել է 1927թ., կառավարությունը ճանաչել է 1946թ., կենտրոնը՝ Փարիզ):
• Հյուսիսային Ամերիկայի (ստեղծվել է 1971թ., կենտրոնը՝ Նյու Ջերսի, ընդգրկում է ԱՄՆ և Կանադայի հայ ավետարանական եկեղեցիները)։

Հղումներ աղբյուրներին

Տիգրան Ղանալանյան, Հայ բողոքականներ, noravank.am, 2010 թ., ապրիլի 1։

Արտաքին Հղումներ

• Union of Armenian Evangelical Churches in the Near East (UAECNE)
• Armenian Evangelical Union of North America (AEUNA)
• Union des Eglises Evangeliques Arméniennes de France (UEEAF)