Հեռահաղորդակցությունը Հայաստանում

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Հեռահաղորդակցությունը
Հայաստանի Հանրապետությունում
Flag of Armenia.svg
LocationArmenia.svg
Exquisite-Modem.png Հեռախոսացանց (2008)։ 650,000[1]
Phone-motorola-v3i.svg Բջջային ցանց (2009)։ 2.8 միլիոն[2]
Ազգային դոմեն։ .am
Հեռախոսային կոդ։ +374

Հոդվածը Հայաստանի Հանրապետության հեռահաղորդակցությունների համակարգի մասին է։

Հեռախոս[խմբագրել]

Հայաստանում գործում են երեք հեռախոսային ընկերություններ` «ԱրմենՏել» (Բիլայն ապրանքանիշ), որը ապահովում է Հայաստանի հիմնական ֆիքսված հեռախոսակապի և բջջային հեռախոսակապի 30%-ը, «ՎիվաՍել-ՄՏՍ», որին պատկանում է բջջային հեռախոսակապի 70%-ը, և «Օրանժ Արմենիան», որը հանդիսանում է ֆրանսիական «Ֆրանս Տելեկոմ» ընկերության դուստր ընկերությունը։ Բիլայնը ունի մոտ 550 000 բջջային կապի բաժանորդ, ՎիվաՍել-ՄՏՍ-ը մոտ 1,8 միլիոն և Օրանժ Արմենիան` մոտ 300 000 բաժանորդներ։ Տվյալ պահին բոլոր ընկերությունները գտնվում են մոդեռնիզացիայի պրոցեսում, լայնացնելով սպասարկման տարածքները։ ՎիվաՍելն ու Բիլայնը Ռուսաստանյան հսկա ընկերություններին են պատկանում (համապատասխանաբար` ՄՏՍ և Վիմպելկոմ)։ Օրանժ Արմանիան նորեկ է Հայաստանյան շուկայում, դեռևս ամենափոքրը երկրում, սակայն ներդրվում են զգալի ֆինանսական միջոցներ։ 3G համակարգի ծառայություններ մատուցումը Հայաստանում առաջինը հայտարարել է ԱրմենՏել ընկերությունը 2008 թվականի ամռանը, իսկ հետո ՎիվաՍելլ ՄՏՍ-ը` նույն թվականի հոկտեմբերին։ Երկու ընկերությունների ծառայությունները հասանելի են Հայաստանի բնակչության 90%-ի համար։ Օրանժը դեռևս ունի ամենափոքր 3G ծածկույթը, սակայն աճում է արագ տեմպերով։ 4G համակարգը առաջինը Հայաստանում ներկայացրել է ՎիվաՍել-ՄՏՍ ընկերությունը։

Համար Օպերատոր Տեխնոլոգիա Բաժանորդներ
Սեփականատեր
1 ՎիվաՍել-ՄՏՍ GSM, GPRS, EDGE, UMTS, HSDPA, LTE 1,750,000 (2011, հունիս) 1,800,000 (2012, մարտ) MTS (100%)
2 Բիլայն GSM, GPRS, EDGE, UMTS, HSDPA 550,000[3] (2011, հունիս)

600,000 (2012, մարտ)

ԱրմենՏել (Վիմպելկոմ (90%), Հայաստանի Հանրապետություն (10%))
3 Օրանժ GSM, GPRS, EDGE, UMTS, HSDPA 330,000[4] (2011, հունիս)

400,000 (2012, մարտ)

Պատկանում է France Télécom (100%)
ՎիվաՍել-ՄՏՍ ընկերության կենտրոնական գրասենյակը
Օրանժ ընկերության սպասարկման կենտրոնը Երևանի Հյուսային պողոտայում
Բիլայն ընկերության սպասարկման կենտրոնը Երևանի Ամիրյան փողոցում

Ռադիո[խմբագրել]

2012 թվականի դրությամբ Հայաստանում գործում են 9 AM և 18 FM ռադիոկայաններ։ Ռադիոկայաններին ցանցը տրամադրվում է Հայաստանի Հեռուստատեսության և ռադիոյի ազգային կոմիտեի կողմից։

Հեռուստատեսություն[խմբագրել]

Հիմնական հոդվածը` Հեռուստատեսությունը Հայաստանում:

Հայաստանում գործում են 1 պետական և 48 մասնավոր հեռուստաալիքներ։ 2015 թվականից Հայաստանի հեռուստատեսությունը անալոգային համակարգից լիովին անցում կկատարի թվային հեռարձակում։[5][6][7]

Համացանց[խմբագրել]

Հայաստանում ինտերնետից օգտագործողների թիվը հասնում է մոտ 1,5 միլիոնի, և մոտ 65,279 ինտերնետի հասցեներ։[1] Հայաստանի վերին մակարդակի ազգային դոմենն է .am, որը նախկինում օգտագործվում եր AM-ռադիոկայանների կայքէջերի համար։[8] Հայաստանին է տրվել 1994 թվականի օգոստոսի 26-ին։

«ԱրմենՏել» ազգային կապի ընկերությունը միայն օպտիկամալուխային միացումով միանում է համացանցին Վրաստանից (Մարնեուլի քաղաքից),[9] այնուհետև միանում է ինտերնետին Սև ծովի միջով անցնող ներգետնյա մալուխով։[10] Հայաստանը միացված է Ասիա-Եվրոպական օպտիկական մալուխային համակարգին Վրաստանի տարածքով, որն անցնում է Փոթիից դեպի Թբիլիսի երկաթգծի շուրջ։[11]

Dial-up[խմբագրել]

Լայնաշերտ ինտերնետ[խմբագրել]

2010 թվականի մարտին Հայաստանում հաշվում էր շուրջ 100,000 լայնաշերտ ինտերնետի բաժանորդ։[12]

ADSL[խմբագրել]

WiMAX[խմբագրել]

FTTH[խմբագրել]

«Յուքոմ» ընկերությունը առաջինն է Հայաստանում ներկայացրել FTTH (Fiber to the home) ցանցը։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել]