Գուննար Մյուրդալ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Գուննար Մյուրդալ
շվեդերեն՝ Gunnar Myrdal
Gunnar Myrdal - Sveriges styresmän.jpg
Ծնվել էդեկտեմբերի 6, 1898(1898-12-06)[1][2][3][…]
Skattunge Parish, Շվեդիա
Մահացել էմայիսի 17, 1987(1987-05-17)[1][2][3][…] (88 տարեկան)
Դանդերյուդ, Դանդերյուդ, Ստոկհոլմի լեն, Շվեդիա
ԳերեզմանGarden of Remembrance, Norra Begravningsplatsen[4][5]
ՔաղաքացիությունFlag of Sweden.svg Շվեդիա
Մասնագիտությունտնտեսագետ, համալսարանի դասախոս, քաղաքական գործիչ և սոցիոլոգ
Հաստատություն(ներ)Ստոկհոլմի համալսարան
Գործունեության ոլորտտնտեսագիտություն
Պաշտոն(ներ)Member of the First Chamber?, Member of the First Chamber?, Minister of Trade?, պրոֆեսոր, գերագույն քարտուղար և պրոֆեսոր
ԱնդամակցությունՇվեդիայի թագավորական գիտությունների ակադեմիա, Հունգարիայի գիտությունների ակադեմիա և Արվեստների և գիտությունների ամերիկյան ակադեմիա
Ալմա մատերՍտոկհոլմի համալսարան
Գիտական աստիճանCandidate of Law? (1923)
Տիրապետում է լեզուներինշվեդերեն և անգլերեն[1]
Գիտական ղեկավարԳուստավ Կասել
Եղել է գիտական ղեկավարRudolf Meidner?[6]
Ինչով է հայտնիԴրամական հավասարակշռվածություն
Ազդվել էԿնուտ Վիքսել
Ջոն Քոմոնս[7]
ՊարգևներՏնտեսագիտության բնագավառում Նոբելյան մրցանակ[8] Գերմանական գրավաճառների խաղաղության պարգև[9] Bronislaw Malinowski Award? Անիսֆիլդ Վուլֆ գրքային մրցանակ Էկոնոմետրիկ միության անդամ և Ջավահարլալ Ներույի պարգև
ԿուսակցությունՇվեդիայի սոցիալ-դեմոկրատական կուսակցություն
Ամուսին(ներ)Ալվա Մյուրդալ
Երեխա(ներ)Յան Մյուրդալ, Սիսելա Բոկ և Գյունար Մյուրդալ
Gunnar Myrdal Վիքիպահեստում

Գուննար Մյուրդալ (շվեդերեն՝ Gunnar Myrdal դեկտեմբերի 6, 1898(1898-12-06)[1][2][3][…], Skattunge Parish, Շվեդիա - մայիսի 17, 1987(1987-05-17)[1][2][3][…], Դանդերյուդ, Դանդերյուդ, Ստոկհոլմի լեն, Շվեդիա), շվեդ ականավոր տնտեսագետ, Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր՝ փողի տեսության և տնտեսական տատանումների վերաբերյալ աշխատությունների և տնտեսական, սոցիալական և ինստիտուցիոնալ երևույթների փոխկախվածությունների վերլուծությունների համար (1974Ալվա Մյուրդալի ամուսինն է, Յան Մյուրդալի հայրը։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ավարտել է իրավաբանական դպրոց Ստոկհոլմ քաղաքում։Որոշ ժամանակ նա զբաղվել է փաստաբանական պրակտիկայով, բայց նրան գրավել է տնտեսությունը։ 1927 թվականին Գուստավ Կասելի ղեկավարությամբ Ստոկհոլմի համալսարանում պաշտպանել է տնտեսագիտության դոկտորական դիսերտացիան (դոկտորական դիսերտացիան դրամավարկային հավասարակշռության խնդիրների վերլուծության վերաբերյալ՝ «գինը փոփոխության գործոն է») համարվում է Ստոկհոլմի քաղաքատնտեսական դպրոցի ձևավորման հիմնադիրը։ Այնուհետև ուսումը շարունակում է Անգլիայում, Գերմանիայում, ԱՄՆ-ում, Ֆրանսիայում։ Նրա վաղ աշխատությունը՝ «Քաղաքական տարրը տնտեսական տեսության զարգացման մեջ», լույս է տեսել 1929 թվականին։ Ռոկֆելլերի մրցանակի շրջանակներում նա սովորել է ԱՄՆ-ում՝ 1929-1930 թվականներին։ Նրա «Դրամական հավասարակշռություն» գիրքը լույս է տեսել շվեդերեն (1931), գերմաներեն (1933), անգլերեն (1939)։ 1930-ին Միրդալը տեղափոխվել է Ժնև, որտեղ 1930-1931 թվականներին աշխատոել է որպես միջազգային հարաբերությունների ինստիտուտի պրոֆեսոր, բայց մեկ տարի անց վերադարձել է Ստոկհոլմ։ Երկար ժամանակ տեղի համալսարանում նա դասավանդել է, իսկ 1933 թվականից դարձել քաղաքական տնտեսության և ֆինանսների ամբիոնի վարիչ։ Իսկ 1933-1947 թվականներին Ստոկհոլմի տնտեսագիտական ​​դպրոցի պրոֆեսոր, նա ընկերանում է Բերտիլ Օլինի հետ, ով 1929-1965 թվականներին այնտեղ զբաղեցրել է պրոֆեսորի պաշտոնը։

1938 թվականին նրան հրավիրում են Միացյալ Նահանգներ, որտեղ չորս տարի ղեկավարում է Քարնեգի ինստիտուտի ամերիկացի սևամորթերի ուսումնասիրության կենտրոնը և գրում «Ամերիկյան երկընտրանք, սևամորթերի խնդիրները և ժամանակակից ժողովրդավարությունը» (1944) գիրքը։

1945-1947 թվականներին՝ Շվեդիայի առևտրի նախարար։ 1947-1957 թվականներին աշխատել է որպես ՄԱԿ-ի Եվրոպական տնտեսական հանձնաժողովի գործադիր քարտուղար։

1960-1967 թվականներին Ստոկհոլմի համալսարանի համաշխարհային տնտեսության պրոֆեսոր։

Նա Ստոկհոլմի խաղաղության հետազոտությունների ինստիտուտի համահիմնադիր և նախագահ էր և դեմ էր հանդես գալիս Վիետնամի պատերազմին։

1974 թվականին Ֆրիդրիխ Հայեկի հետ համատեղ արժանացել է տնտեսագիտության Նոբելյան մրցանակի։ Միևնույն ժամանակ, Միրդալն ինքը հավատում էր, որ եթե մրցանակը հանձնվի «Հայեքի և Միլթոն Ֆրիդմանի նման ռեակցիոններին», ապա այն պետք է վերացվի։

Նա Ամերիկայի Արվեստների և Գիտությունների Ակադեմիայի (1958), Բրիտանական Ակադեմիայի (1974) և Շվեդական Գիտությունների Թագավորական Ակադեմիայի անդամ էր, եվրոպական և ամերիկյան համալսարաններից շնորհվել է ավելի քան երեսուն պատվավոր աստիճան[1]։

Նա մահացել է Ստոկհոլմում մայիսի 17-ին 1987 թվականին։

Ընտանիք[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Կինը՝ Ալվա Մյուրդալը, դիվանագետ է, քաղաքագետ և գրող, խաղաղության Նոբելյան մրցանակակիր (1982), որդին՝ Յան Մյուրդալը (ծն․ 1927), հայտնի գրող է և լրագրող, դուստրերը՝ Սիսելա Մյուրդալ-Բոկը՝ փիլիսոփա, Հարվարդի համալսարանի պրոֆեսոր, իսկ Կայ Ֆելստերը՝ սոցիոլոգ։г.

Ներդրում գիտության մեջ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Միրդալը շեշտում է, որ գործազուրկների մեծ մասը պատրաստ չէ աշխատել ժամանակակից արդյունաբերության մեջ և չի կազմում երկրի տնտեսության աշխատանքային պահուստ:Տնտեսության թերզարգացման հիմնական պատճառը ոչ թե կապիտալի պակասն է, այլ այդ աշխատանքային ռեսուրսների թերօգտագործումը։ Անհատները՝ վատ սննդի, վատ առողջության, ցածր կենսամակարդակի և ինստիտուցիոնալ ցածր աշխատանքային պայմանների պատճառով, հետաքրքրված չեն իրենց աշխատանքով, վատ և քիչ են աշխատում, ֆիզիկական աշխատանքի նկատմամբ վերաբերմունքը արհամարհական է։ Տնտեսության զարգացման համար անհրաժեշտ է նվազեցնել անհավասարությունը, փոխել աշխատուժի ծախսերի փոխհատուցման համակարգը։ Առաջին հերթին, եկամուտների աճի հետ մեկտեղ, աշխատուժի աշխատունակությունն ու արդյունավետությունը պետք է աճեն։ Կարևոր է ոչ թե կապիտալի վերադարձի տեմպը, այլ ավելի արտադրական աշխատուժի խթանումը, որն ընդհանուր առմամբ կհանգեցնի տնտեսական զարգացման մակարդակի բարձրացմանը ,հասարակության բոլոր անդամներ հիմնական կարիքների բավարարման աստիճանի բարձրացմանը։ Առանց բնակչության մեծամասնության վիճակը բարելավելու տնտեսական աճը գերակա խնդիր չէ[10]։

Մրցանակներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գիտության մեջ ունեցած նվաճումների համար նա բազմիցս պարգևատրվել է՝

  • 1970 թվական՝ Գերմանիայի Դաշնային կառավարության կողմից Ալվա Միրդալի հետ համատեղ ստացել է միջազգային խաղաղության մրցանակ
  • 1974 թվական՝ Ֆրենկ Սեյդմանի մրցանակ
  • 1974 թվական՝ տնտեսագիտության Նոբելյան մրցանակ
  • 1975 թվական՝ Բրոնիսլավ Մալինովսկու անվան մրցանակ

Աշխատություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Միջազգային էկոնոմիկա․ պրոբլեմներ և հեռանկարներ (1956)
  • Ասիական դրամա․ ժողովուրդների աղքատության ուսումնասիրությունը (1968)
  • Հոսանքին հակառակ․ տնտեսագիտության քննադատական ուրվագծեր (1973)

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Աղբյուրներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Блауг М. Мюрдаль, Гюннар // Великие экономисты после Кейнса = Great Economists since Keynes: An introduction to the lives & works of one handred great economists of the past. — СПб.: Экономикус, 2009. — С. 210-214. — 384 с. — (Библиотека «Экономической школы», вып. 42). — 1 500 экз. — ISBN 978-5-903816-03-3
  • Карлсон А. Шведский эксперимент в демографической политике։ Гуннар и Альва Мюрдали и межвоенный кризис народонаселения / пер. с англ. — М.։ ИРИСЭН, Мысль, 2009. — 312 с. — Серия «Социология». — ISBN 978-5-91066-030-8, ISBN 978-5-244-01120-3.

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]