Ռոբերտ Ֆոգել

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Ռոբերտ Ֆոգել
անգլ.՝ Robert Fogel
Robert William Fogel.jpg
Ծնվել էհուլիսի 1, 1926(1926-07-01)[1][2][3]
Նյու Յորք, Նյու Յորք, ԱՄՆ[4][5][6]
Մահացել էհունիսի 11, 2013(2013-06-11)[1][2] (86 տարեկանում)
Օուկ Լոուն, Կուկ շրջան, Իլինոյս, ԱՄՆ[7][8][9]
ՔաղաքացիությունFlag of the United States.svg ԱՄՆ[10][11]
Մասնագիտությունտնտեսագետ, տնտեսության պատմաբան, պատմաբան, գրող և համալսարանի պրոֆեսոր
Հաստատություն(ներ)Չիկագոյի համալսարան, Հարվարդի համալսարան, Ռոչեստերի համալսարան, Ջոն Հոփկինսի համալսարան և Քեմբրիջի համալսարան
Պաշտոն(ներ)համալսարանի պրոֆեսոր
ԱնդամակցությունԱՄՆ-ի Գիտությունների ազգային ակադեմիա և Արվեստների և գիտությունների ամերիկյան ակադեմիա
Ալմա մատերԿոլումբիայի համալսարան, Ջոն Հոփկինսի համալսարան, Կորնելի համալսարան և Սթայվեսանթի անվան ավագ դպրոց
Տիրապետում է լեզուներինանգլերեն[12]
Գիտական ղեկավարՍայմոն Կուզնեց
Եղել է գիտական ղեկավարRobert Margo, John Komlos, Joseph D. Reid, Kenneth Sokoloff, Richard H. Steckel և Dora L. Costa
Ազդվել էEvsey Domar և Սայմոն Կուզնեց
ՊարգևներՏնտեսագիտության բնագավառում Նոբելյան մրցանակ[13] Bancroft Prize Distinguished Fellow of the American Economic Association և Էկոնոմետրիկ միության անդամ
Robert Fogel Վիքիպահեստում

Ռոբերտ Ֆոգել (անգլ.՝ Robert William Fogel, հուլիսի 1, 1926(1926-07-01)[1][2][3], Նյու Յորք, Նյու Յորք, ԱՄՆ[4][5][6] - հունիսի 11, 2013(2013-06-11)[1][2], Օուկ Լոուն, Կուկ շրջան, Իլինոյս, ԱՄՆ[7][8][9]), ամերիկացի ականավոր տնտեսագետ, Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր՝ տնտեսության պատմության ուսումնասիրության նոր ուղղության ստեղծման համար («Կլիոմետրիա»), որը ենթադրում է տնտեսական վիճակագրության կիրառում տնտեսական զարգացման պատմության ուսումնասիրության ժամանակ (1993)։ Համարվում է կլիոմետրիայի համահիմնադիրներից մեկը։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծնվել է հրեա ընտանիքում, ովքեր 1922 թվականին Կոստանդնուպոլսով ներգաղթել են ԱՄՆ խորհրդային Օդեսայից[14][15]։ Ծնվելուց մեկ տարի անց հայրը (նախկինում Խարկովի տեխնոլոգիական ինստիտուտի ուսանող) սկսեց զբաղվել բիզնեսով՝ 1933 թվականին եղբոր հետ բացելով մսի արտադրության ընկերություն, որտեղ 1940 թվականին արդեն աշխատում էր ավելի քան 100 աշխատող[16][17]։

Մեծացել է Ստորին Մանհեթենի Իսթ Սայդում։ 1944 թվականին ավարտել է Ստայվեսանտի անվան շնորհալի երեխաների ավագ դպրոցը։ Սովորել է Կորնելի (1944-1948, բակալավրիատ) և Կոլումբիայի համալսարաններում (1956-1960, մագիստրատուրա)։ Ջոն Հոփկինսի անվան համալսարանում 1963 թվականին Ս․ Կուզնեցի ղեկավարությամբ ստացել է դոկտորի աստիճան։ Երիտասարդ տարիքում մասնակցել է կոմունիստամետ ծրագրերի[18]։ 1948-1956 թվականներին աշխատել է հոր մսապատրաստման և մսավերամշակման ընկերությունում, մասնակցել է Գ․ Ուոլեսի նախընտրական արշավին, որտեղ 1948 թվականին ծանոթացավ իր ապագա կնոջ՝ Էնիդ Մորգանի հետ։ Դասավանդել է Հարվարդի և Չիկագոյի համալսարաններում։

1998 թվականին եղել է Ամերիկայի տնտեսագիտական ասոցիացիայի նախագահը։

Ըստ նրա՝ արդյունաբերության մեջ ոչ մեծ նորամուծությունները ավելի շատ են նպաստում վերջինիս էվոլյուցիային, քան տեխնոլոգիական խոշոր հայտնագործությունները։ Հիմնովին ուսումնասիրել է հետևյալ թեման․ «ի՞նչ կլիներ ԱՄՆ տրանսպորտային համակարգի հետ, եթե երկաթգծերը չհայտնաբերվեին»։

Ընտանիք[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Եղբայրը՝ Եֆիմ Ֆոգել (անգլ.՝ Ephim Gregory Fogel նոյեմբերի 15, 1920, Օդեսա - հունիսի 13, 1992, Իթակա), պոետ, լեզվաբան և գրականագետ, թարգմանիչ, ով անգլերեն է թարգմանել Օսիպ Մանդելշտամի ստեղծագործությունները, Կորնելի համալսարանի անգլերեն լեզվի և գրականության ամբիոնի վարիչ, պրոֆեսոր[19][20][21][22][23]։
  • Կինը՝ Էնիդ Ֆոգել (1948 թվականից) (բնածին անուն՝ Էնիդ Կասանդրա Մորգան, անգլ.՝ Enid Cassandra Fogel, 1923-2007) 2 որդի՝ Մայքլ (անգլ.՝ Michael P. Fogel) և Ստիվեն (անգլ.՝ Steven D. Fogel)[24]։

Աշխատություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Railroads and American Economic Growth։ Essays in Econometric History (1964)
  • Time on the Cross։ The Economics of American Negro Slavery (1974)
  • Scientific History and Traditional History (1982)

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Блауг М. Фогель, Роберт У. // Великие экономисты после Кейнса = Great Economists since Keynes: An introduction to the lives & works of one handred great economists of the past. — СПб.: Экономикус, 2009. — С. 313-315. — 384 с. — (Библиотека «Экономической школы», вып. 42). — 1 500 экз. — ISBN 978-5-903816-03-3

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 German National Library, Berlin State Library, Bavarian State Library et al. Record #119044978 // Gemeinsame Normdatei — 2012—2016.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 SNAC — 2010.
  3. 3,0 3,1 Robert W Fogel
  4. 4,0 4,1 4,2 http://www.washingtonpost.com/business/robert-w-fogel-an-innovative-and-nobel-prize-winning-economic-historian-dies-at-86/2013/06/13/9b32543e-d43c-11e2-b05f-3ea3f0e7bb5a_story.html
  5. 5,0 5,1 5,2 http://www.bloomberg.com/news/articles/2013-06-12/robert-fogel-nobel-laureate-for-economic-history-dies-at-86
  6. 6,0 6,1 6,2 http://articles.latimes.com/2013/jun/12/local/la-me-robert-fogel-20130613
  7. 7,0 7,1 7,2 http://www.bostonglobe.com/metro/obituaries/2013/06/12/robert-fogel-nobel-laureate-economist-dies/dGmQmgLgaZOCGDO17g9kZN/story.html
  8. 8,0 8,1 8,2 http://mag.uchicago.edu/university-news/university-obituaries-9
  9. 9,0 9,1 9,2 http://alumniandfriends.uchicago.edu/site/c.mjJXJ7MLIsE/b.8864655/k.9005/In_memoriam.htm
  10. http://www.nytimes.com/1987/07/14/business/careers-studying-business-history.html
  11. http://www.britannica.com/EBchecked/topic/1336704/Railroads-and-American-Economic-Growth-Essays-in-Economic-History
  12. data.bnf.fr: տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  13. http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/economic-sciences/laureates/1993/
  14. Автобиография на сайте Нобелевского комитета
  15. Ephim Fogel, 71, Poet And English Professor
  16. Интервью с Робертом Фогелем
  17. A Life of Learning
  18. Robert Fogel Interview
  19. Ephim Fogel, 71, Poet And English Professor (некролог в The New York Times)
  20. Осип Мандельштам в переводах Ефима Фогеля
  21. Integrating Delaware: The Reddings of Wilmington
  22. Brian Boyd «Vladimir Nabokov: The American Years»
  23. The Fogel Era Begins
  24. Enid M. Fogel, 1923-2007 (The University of Chicago)

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]