Անապատների ցանկ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search

Անապատ, բնական զոնա, որը ձևավորվում է շոգ (հիմնական կամ սեզոնային) և չոր կլիմայի պայմաններում, որտեղ տեղումների տարեկան քանակը չի անցնում 200-250 մմ, իսկ գոլորշիացումը գերազանցում է այդ ցուցանիշը 10-20 անգամ [1]:Լանդշաֆտի անապատային տիպին, որպես կանոն, բնորոշ է հարթավայրային մակերևույթը, նոսր բուսական ծածկով և յուրօրինակ ֆաունայով: ՅՈՒՆԵՍԿՕյի և ՄԱԿ-ի Պարենի եւ գյուղատնտեսության կազմակերպության տվյալներով այս տիպի անապատներին բաժին է ընկնում ցամաքի 23 %-ը: Սահարան ամենախոշոր անապատն է, որը զբաղեցնում է Հյուսիսային Աֆրիկայի մեծ մասը: Կիսաանապատներն ու անապատացված տափաստանները անցումային զոնա են անապատներին, ինչպես նաև պատկանում են էքստրեմալ լանդշաֆտներին: Առանձին են դիտվում Անտարկտիկայի և Արկտիկայի ցուրտ արկտիկական անապատները:

Ասիայում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Անվանումը Մակերեսը (կմ²) Երկրներ/ տարածաշրջաններ Ծանոթություն
Արաբական թերակղզու անապատներ 2 300 000 Արաբական թերակղզի: Հորդանան, Իրաք, Քուվեյթ, Օման, Քաթար, Սաուդյան Արաբիա, ՄԱԷ, Եմեն Ավազաքարային անապատ, տարածքով երկրորդն աշխարհում, նրա տարածքում առանձնացնում են՝ Ռուբ-էլ- Խալի, Մեծ Նեֆուդ, Դեհնու, Նեֆուդ-Դահի, Էլ-Հասա.
Գոբի 1 300 000 Մոնղոլիա, Չինաստան Ավազաքարային անապատ,նրա տարածքում տարբերում են Անդրալթայան Գոբի, Մոնղոլական Գոբի, Ալաշանյան Գոբի, Գաշունական Գոբի և Ջունգարական Գոբի.
Կարակում 350 000 Թուրքմենիա Ավազային անապատ
Կըզլկում 298 000 Ղազախստան, ուզբեկստան, ԹուրքմենիաТ Ավազային անապատ
Տակլա Մական 270 000 Չինաստան Ավազային անապատ
Թար 238 700 Հնդկաստան, Պակիստան Ավազային անապատ
Ցայդամ Չինաստան Ավազաաղային անապատ
Սիրիական անապատ 1 000 000 Սիրիա, Հորդանան, Իրաք Ավազաքարային անապատ
Դաշտի Մարգո 150 000 Աֆղանստան Քարակավային անապատ
Օրդոս 90 600 Չինաստան Ավազակավային անապատ
Բեպտակ Դալա 75 000 Ղազախստան Ավազաաղային անապատ
Ռեգիստան 40 000 Աֆղանստան Ավազային անապատ
Նեգև 13 000 Իսրայել Քարակավային անապատ
Մեծ Աղային անապատ 55 000 Իրան Աղուտային անապատ
Դեշտե Լութ 82500 Իրան Աղուտային անապատ
դաշտի Նաումիդ 150000 Իրան
Տհալ 24400 Հնդկաստան Ավազային անապատ
Մեծ և Փոքր Գորշուկների Ղազախստան Ավազային անապատ
Հուդայական անապատ 22 Իսրայել
Ռուբ-էլ-Խալի 650 000 Սաուդյան Արաբիա Ավազային անապատ
Մեծ Նեֆուդ 70 000 Սաուդյան Արաբիա Ավազային անապատ
Դեհնա 60000 Սաուդյան Արաբիա Ավազային անապատ
Նեֆուդ Դահի 70000 Սաուդյան Արաբիա Ավազային անապատ
Էլ Հասա Սաուդյան Արաբիա Ավազային անապատ

Աֆրիկայում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Անվանումը Տարածք (կմ²) Երկրներ / Տարածաշրջաններ Ծանոթություն
Սահարա 9 000 000 Եգիպտոս, Լիբիա, Թունիս,Ալժիր, Մարոկո,Արևմտյան Աֆրիկա, Մավրիտանիա, Մալի, Նիգեր,Չադ, Սուդան Ավազաքարային անապատ,նրա կազմում տարբերում են Տեներե, Մեծ Արևելյան Էրգ, Մեծ Արևմտյան Էրգ, Տանեզրուֆտ, Համադա-էլ-Համրա, Էրգ-Իգիդի, Էրգ-Շեշ, Ալժիրյան, Լիբիական, Նուբիական ամապատներ
Կալահարի 900 000 ՀԱՀ, Բոտսվանա Քարակավային անապատ
Նամիբ 100 000 Նամիբիա Ավազային անապատ
Կարի 120 000 ՀԱՀ Քարակավային անապատ,նրա կազմում տարբերում են Փոքր Կարու, Մեծ Կարու и Վերին Կարու
Դանակիլ 100 000 Եթովպիա Աղային անապատ

Եվրոպայում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Անվանումը Տարածք (կմ²) Երկրներ / տարածաշրջաններ Ծանոթություն
Ռին-Պեսկի 40 000 Մերձկասպյան ցածրավայր (Ղազախստան, ՌԴ) Ավազաաղային անապատ

.

Հյուսիսային Ամերիկայում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Անվանումը Տարածք (կմ²) Երկրներ / Տարածաշրջաններ Ծանոթություն
Սոնորա 311 000 ԱՄՆ, Մեքսիկա Ավազաքարային անապատб նրա կազմում տարբերում են Ալտար, Լեչուգիլյա , Յումա, Յուհա, Կոլորադո
Ստորինկալիֆորնիական անապատ 77 000 Կալիֆորնիական թերակղզի (Մեքսիկա) Ավազային անապատ
Օվայհի 36 000 ԱՄՆ նահանգներ Այդահո, Նևադա и Օրեգոն Քարային անապատ
Մոհավե 35 000 ԱՄՆ նահանգներ Կալիֆորնիա, Նևադա, Յուտա и Արիզոնա Քարային անապատ,նրա տարածքում տարբերում են Մահվան Հովիտ
Չիուաուա 362 000 Մեքսիկա, ԱՄՆ նահանգներ Նյու-Մեքսիկու и Տեխաս Ավազաաղային անապատ,նրա տարածքում տարբերում են Ուայթ-Սենդզ
Մեծ Աղի լճի անապատ 10 360 ԱՄՆ նահանգներ Յուտա Աղուտային անապատ

Հարավային Ամերիկայում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Անվանումը Տարածք (կմ²) Երկրներ / Տարածաշրջաններ Ծանոթություն
Ատակամա 90 000 Չիլի Քարաաղուտային անապատ
Սեչուրա 188 735 Պերու Ավազաքարային անապատ
Մոնտե 460 000 Արգենտինա Ավազաքարային անապատ
Պատագոնիա 400 000 Արգենտինա Ավազաքարային անապատ


Ավստրալիայում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Անվանումը Տարածքը (կմ²) Երկրներ / տարածաշրջաններ Ծանոթություն
Վիկտորիայի Մեծ անապատ 424 400 Հարավային Ավստրալիա Ավազաքարային անապատ
Մեծ Ավազային անապատ 360 000 Հյուսիս-արևմտյան Ավստրալիա Ավազային անապատ
Սիմպսոն 170 000 Կենտրոնական Ավստրալիա Ավազային անապատ
Գիբսոնի անապատ 155 000 Արևմտյան Ավստրալիա Ավազային անապատ
Փոքր Ավազային անապատ 101 000 Արևմտյան Ավստրալիա Ավազային անապատ
Տանամի 292 194 Հյուսիսային Ավստրալիա Քարային անապատ
Ստշելեցկու անապատ 80 250 Հարավային անապատ Քարային անապատ

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Бабаев А. Г., Зонн И. С., Дроздов Н. Н., Фрейкин З. Г. Пустыни. М.: Мысль, 1986. 319 с. (Сер. Природа мира)