Ալի Խամենեի

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Ալի Խամենեի
Ali Hoseini-Khamenei
Դիմանկար
Ծնվել էհուլիսի 7, 1939 (81 տարեկան)
ԾննդավայրԻրան Մաշհադ Իրան
ՔաղաքացիությունԻրան
ԱզգությունԻրանցի
Մայրենի լեզուադրբեջաներեն
ԿրոնԻսլամ
ԿրթությունQom Hawza?
Մասնագիտությունպետության գլուխ, ֆաքիհ, marji', Commander-in-Chief of the Iranian Armed Forces, քաղաքական գործիչ, թարգմանիչ, գրող և բանաստեղծ
ԱշխատանքԻրանի Հոգևոր Առաջնորդ
ԱմուսինKhojaste Bagherzadeh?
ԾնողներՋավադ Խամենեի (Հայր) Խադջի Միրդամատի (Մայր)
Զբաղեցրած պաշտոններԻրանի բարձրագույն ղեկավար, Իսլամական սահմանադրական խորհրդի անդամ և Իրանի նախագահ
ԿուսակցությունCombatant Clergy Association? և Իսլամական հանրապետական կուսակցություն
Երեխաներ

Մուստաֆա, Մասուդ, Մոջտաբա,

Մեյսամ, Բոշրա, Խոդա
Կայքkhamenei.ir
Ստորագրություն
Khamenei signature.png
Ali Khamenei Վիքիպահեստում

Սեյեդ Ալի Հոսեյնին Խամենեի (պարսկերեն՝ سید علی حسینی خامنه‌ای, ապրիլի 19, 1939(1939-04-19), Մաշհադ, Իրան), Իրանի հոգևոր առաջնորդ 1989 մինչև հիմա, Իրանի նախագահը (1981-1989 թթ.): Ըստ Ֆորբսի՝ ամենաազդեցիկ մարդկանց ցուցակների Ալի Խամենեիին այժմ աշխարհի 19-րդ ազդեցիկ մարդն է[1]։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ալի Խամենեին ծնվել է 1939 թվականի հուլիսի 17-ին Իրանի Մաշհադ քաղաքում։ Նա եղել է ընտանիքի ութ երեխաներից երկրորդը։ Ալի Խամենեին Մաշհադում սովորել է Շիա հոգևոր ակադեմիայում։ 1957 թվականին Ալի Խամենեին տեղափոխվեց Նաջաֆ, իսկ հաջորդ տարի Քոմ։ Քոմ քաղաքում նա հանդիպել է Այաթոլլահ Հուսեյն Բուրոջերդի և Ռուհոլլա Խոմեինիի հետ։ Խոմեյնիի արմատական հայացքները շատ ուժեղ ազդեցություն ունեցան Ալի Խամենեի վրա՝ և նա սկսեց ակտիվ մասնակցություն ունենալ հակաշահական գործողություններին։ 1964 թվականին Իրանի շահի հրամանով Ռուհոլլա Խոմեինին վտարվեց երկրից, իսկ Ալի Խամենեին բանտարկվեց, սակայն շուտով ազատ արձակվեց և տեղափոխվեց Մաշհադ։ 1963 թվականից մինչև 1975 թվականը Ալի Խամենեին ավելի քան 5 անգամ բանտարկվեց[2]։

Իսլամական հեղափոխություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ալի Խամենեին եղել է Իսլամական Հեղափոխության առանցքային դեմքերից մեկը։ Իսլամական Հեղափոխությունից հետո Ալի Խամենեին հիմնադրել է Ջումհուրյիաթ թերթը՝ Իսլամական հանրապետության մասին[3]։ Այաթոլլահ Մոնտեզերի հրաժարականից հետո Իմամ Խոմեյնին Ալի Խամենեին նշանակեց Թեհրանի ուրբաթօրյա աղոթքների ղեկավար։

Քաղաքական գործունեություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Որոշ ժամանակ անց Ալի Խամենեին զբաղեցրեց Պաշտպանության փոխնախարարի պաշտոնը։ Իրան-իրաքյան պատերազմի ժամանակ Ալի Խամենեին բազմիցս այցելել է ռազմաճակատներ, որպես Պաշտպանության խորհրդարանական կոմիտեի ներկայացուցիչ։

Իրանի նախագահական ընտրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Իրանի Նախագահական Ընտրություններում՝ Ալի Խամենեիի հանրահավաքը

1981 թ. հունիսի 27-ին՝ Իրանում անցկացվեցին Նախագահական Ընտություններ։

Ընտրությունների արդունքներ՝

Թեկնածու Ձայների Քանակ %
Ալի Խամենեի 16 003 242 (95.02%)
Ալի Ակբար Պարվարեշ 342 600 (2.03%)
Հասան Հաֆուրիֆարդ 78 559 (0.47%)
Ռեզա Զավերեի 62 133 (0.37%)
Անվավեր Քվեաթերթիկներ 356 266 (2.12%)

Հաջորդ նախագահական ընտրությունները Իրանում անցկացվեցին 1985 թվականի օգոստոսի 16-ին։ Այդ ժամանակ նույնպես Ալի Խամենեին ձայների ճնշող մեծամասնությամբ (85%) վերընտրվեց Իրանի Նախագահի պաշտոնում։

Ալի Խամենեին Իրանի հոգևոր առաջնորդ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1989 թվականի հունիսի 3-ին մահացավ Իրանի հոգևոր առաջնորդ Ռուհոլլա Խոմեինին։ Այնուհետև Իրանի 74 հոգևորականների քվեարկությամբ Ալի Խամենեին ստացավ 60 ձայն և դարձավ Իրանի հոգևոր առաջնորդ։ Ալի Խամենեին իրապես ընդլայնեց հոգևոր առաջնորդի լիազորությունները։ Այժմ Իրանի հոգևոր առաջնորդը ավելի ազդեցիկ է, քան Իրանի Նախագահը։

Ալի Խամենեի

Արտաքին քաղաքականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների քննադատությունը Ալի Խամենեի ելույթի անբաժանելի մասն են կազմում։ Նա քննադատում է Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներին Միջին Արևելքում իմպերիալիստական քաղաքականություն վարելու համար։ Քննադատում է նաև Իսրայելին աջակցելու և Իրաքի հանդեպ ագրեսիա առաջացնելու համար[4]։

Գրքեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ալի Խամենեին Գրել է 10-ից ավելի գրքեր՝

  1. Իսլամական Հուրանի ընդհանուր ծրագիրը
  2. Աղոթքի խորությունը
  3. Համբերության հարցը
  4. Չորս խոշոր գիտության գործիչների մասին
  5. Վիլայեթ
  6. Շիա Իմամների կենսագրությունը
  7. Միասնություն և Նվիրվածություն
  8. Արվեստը Այաթոլլա Խամենեիի տեսանկյունից
  9. Կրոնի պատշաճ ըմբռնումը
  10. Գործոնն է Իմամների կյանքի պայքարը
  11. Անհրաժեշտ է վերադառնալ Հուրանին

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Աղբյուրներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]