Ալի Խամենեի

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Ալի Խամենեի
Ali Hoseini-Khamenei
Ilham Aliyev meet Ali Khamenei - March 5, 2017 (4) (Cropped).jpg
Ծնվել է հուլիսի 7, 1939 (79 տարեկան)
Ծննդավայր Իրան Մաշհադ Իրան
Քաղաքացիություն Իրան
Ազգություն Իրանցի
Մայրենի լեզու ադրբեջաներեն
Կրոն Իսլամ
Կրթություն Qom Hawza
Մասնագիտություն պետության գլուխ, ֆաքիհ, marja', Commander-in-Chief of the Iranian Armed Forces, քաղաքական գործիչ, թարգմանիչ և գրող
Աշխատանք Իրանի Հոգևոր Առաջնորդ
Ամուսին Khojaste Bagherzadeh
Ծնողներ

Ջավադ Խամենեի (Հայր)

Խադջի Միրդամատի (Մայր)
Զբաղեցրած պաշտոններ Իրանի բարձրագույն ղեկավար, Իսլամական սահմանադրական խորհրդի անդամ և Իրանի նախագահ
Քաղաքական կուսակցություն Combatant Clergy Association և Իսլամական հանրապետական կուսակցություն
Երեխաներ

Մուստաֆա, Մասուդ, Մոջտաբա,

Մեյսամ, Բոշրա, Խոդա
Կայք khamenei.ir
Ստորագրություն
Khamenei signature.png
Ali Khamenei Վիքիպահեստում

Սեյեդ Ալի Հոսեյնին Խամենեի (պարս․՝ سید علی حسینی خامنه‌ای, հուլիսի 17, 1939, Mashhad), Իրանի հոգևոր առաջնորդ 1989 մինչև հիմա, Իրանի նախագահը (1981-1989 թթ.): Ըստ Ֆորբսի՝ ամենաազդեցիկ մարդկանց ցուցակների Ալի Խամենեիին այժմ աշխարհի 19-րդ ազդեցիկ մարդն է[1]:

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ալի Խամենեին ծնվել է 1939 թվականի հուլիսի 17-ին Իրանի Մաշհադ քաղաքում։ Նա եղել է ընտանիքի ութ երեխաներից երկրորդը։ Ալի Խամենեին Մաշհադում սովորել է Շիա հոգևոր ակադեմիայում։ 1957 թվականին Ալի Խամենեին տեղափոխվեց Նաջաֆ, իսկ հաջորդ տարի Քոմ։ Քոմ քաղաքում նա հանդիպել է Այաթոլլահ Հուսեյն Բուրոջերդի և Ռուհոլլա Խոմեինիի հետ։ Խոմեյնիի արմատական հայացքները շատ ուժեղ ազդեցություն ունեցան Ալի Խամենեի վրա՝ և նա սկսեց ակտիվ մասնակցություն ունենալ հակաշահական գործողություններին։ 1964 թվականին Իրանի շահի հրամանով Ռուհոլլա Խոմեինին վտարվեց երկրից, իսկ Ալի Խամենեին բանտարկվեց, սակայն շուտով ազատ արձակվեց և տեղափոխվեց Մաշհադ: 1963 թվականից մինչև 1975 թվականը Ալի Խամենեին ավելի քան 5 անգամ բանտարկվեց[2]:

Իսլամական հեղափոխություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ալի Խամենեին եղել է Իսլամական Հեղափոխության առանցքային դեմքերից մեկը։ Իսլամական Հեղափոխությունից հետո Ալի Խամենեին հիմնադրել է Ջումհուրյիաթ թերթը՝ Իսլամական հանրապետության մասին[3]: Այաթոլլահ Մոնտեզերի հրաժարականից հետո Իմամ Խոմեյնին Ալի Խամենեին նշանակեց Թեհրանի ուրբաթօրյա աղոթքների ղեկավար։

Քաղաքական գործունեություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Որոշ ժամանակ անց Ալի Խամենեին զբաղեցրեց Պաշտպանության փոխնախարարի պաշտոնը։ Իրան-իրաքյան պատերազմի ժամանակ Ալի Խամենեին բազմիցս այցելել է ռազմաճակատներ, որպես Պաշտպանության խորհրդարանական կոմիտեի ներկայացուցիչ։

Իրանի նախագահական ընտրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Իրանի Նախագահական Ընտրություններում՝ Ալի Խամենեիի հանրահավաքը

1981 թ. հունիսի 27-ին՝ Իրանում անցկացվեցին Նախագահական Ընտություններ։

Ընտրությունների արդունքներ՝

Թեկնածու Ձայների Քանակ %
Ալի Խամենեի 16 003 242 (95.02%)
Ալի Ակբար Պարվարեշ 342 600 (2.03%)
Հասան Հաֆուրիֆարդ 78 559 (0.47%)
Ռեզա Զավերեի 62 133 (0.37%)
Անվավեր Քվեաթերթիկներ 356 266 (2.12%)

Հաջորդ նախագահական ընտրությունները Իրանում անցկացվեցին 1985 թվականի օգոստոսի 16-ին։ Այդ ժամանակ նույնպես Ալի Խամենեին ձայների ճնշող մեծամասնությամբ (85%) վեընտրվեց Իրանի Նախագահի պաշտոնում։

Ալի Խամենեին Իրանի հոգևոր առաջնորդ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1989 թվականի հունիսի 3-ին մահացավ Իրանի հոգևոր առաջնորդ Ռուհոլլա Խոմեինին։ Այնուհետև Իրանի 74 հոգևորականների քվեարկությամբ Ալի Խամենեին ստացավ 60 ձայն և դարձավ Իրանի հոգևոր առաջնորդ։ Ալի Խամենեին իրապես ընդլայնեց հոգևոր առաջնորդի լիազորությունները։ Այժմ Իրանի հոգևոր առաջնորդը ավելի ազդեցիկ է, քան Իրանի Նախագահը։

Ալի Խամենեի

Արտաքին քաղաքականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների քննադատությունը Ալի Խամենեի ելույթի անբաժանելի մասն են կազմում։ Նա քննադատում է Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներին Մերձավոր Արևելքում իմպերիալիստական քաղաքականություն վարելու համար։ Քննադատում է նաև Իսրայելին աջակցելու և Իրաքի հանդեպ ագրեսիա առաջացնելու համար[4]:

Գրքեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ալի Խամենեին Գրել է 10-ից ավելի գրքեր՝

  1. Իսլամական Հուրանի ընդհանուր ծրագիրը
  2. Աղոթքի խորությունը
  3. Համբերության հարցը
  4. Չորս խոշոր գիտության գործիչների մասին
  5. Վիլայեթ
  6. Շիա Իմամների կենսագրությունը
  7. Միասնություն և Նվիրվածություն
  8. Արվեստը Այաթոլլա Խամենեիի տեսանկյունից
  9. Կրոնի պատշաճ ընբռնումը
  10. Գործոնն է Իմամների կյանքի պայքարը
  11. Անհրաժեշտ է վերադառնալ Հուրանին

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Աղբյուրներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]