Ալի Խամենեի
| Ալի Խամենեի Ali Hoseini-Khamenei |
|
|---|---|
|
|
| Ծնվել է | հուլիսի 7, 1939 (76 տարեկան) |
| Ծննդավայր | |
| Քաղաքացիություն | |
| Ազգություն | Իրանցի |
| Կրոն | Իսլամ |
| Մասնագիտություն | Իրանի ՀոգևորԱռաջնորդ |
| Ծնողներ |
Ջավադ Խամենեի (Հայր) Խադջի Միրդամատի (Մայր) |
| Զբաղեցրած պաշտոններ | Q332486?, Իսլամական սահմանադրական խորհրդի անդամ, Q17575128? և Իրանի նախագահ |
| Քաղաքական կուսակցություն | Q1817687? |
| Երեխաներ |
Մուստաֆա, Մասուդ, Մոջտաբա, Մեյսամ, Բոշրա, Խոդա |
| Կայք | khamenei.ir |
| Ստորագրություն | |
| AliKhamenei Վիքիպահեստում | |
Սեյեդ Ալի Հոսեյնին Խամենեի (inf) (պարս․՝ سید علی حسینی خامنهای, հուլիսի 17, 1939, Mashhad) Իրանի հոգևոր առաջնորդ 1989 մինչև հիմա, Իրանի նախագահը (1981-1989թթ.`) Ըստ Ֆորբսի ամենաազդեցիկ մարդկանց ցուցակների Ալի Խամենեիին այժմ աշխարհի 19-րդ ազդեցիկ մարդն է[1]
Բովանդակություն
Կենսագրություն[խմբագրել]
Ալի Խամենեին ծնվել է 1939 թվականի հուլիսի 17-ին Իրանի Մաշհադ քաղաքում։ Նա եղել է ընտանիքի ութ երեխաներից երկրորդը։ Ալի Խամենեին Մաշհադում սովորել է Շիա հոգևոր ակադեմիայում։ 1957 թվականին Ալի Խամենեին տեղափոխվեց Նաջաֆ, իսկ հաջորդ տարի Քոմ։ Քոմ քաղաքում նա հանդիպել է Այաթոլլահ Հուսեյն Բուրոջերդի և Ռուհոլլա Խոմեինիի հետ։ Խոմեյնիի արմատական հայացքները շատ ուժեղ ազդեցություն ունեցան Ալի Խամենեի վրա՝ և նա սկսեց ակտիվ մասնակցություն ունենալ հակաշահական գործողություններին։ 1964 թվականին Իրանի շահի հրամանով Ռուհոլլա Խոմեինին վտարվեց երկրից, իսկ Ալի Խամենեին բանտարկվեց, սկայն շուտով ազատ արձակվեց և տեղափոխվեց Մաշհադ: 1963 թվականից մինչև 1975 թվականը Ալի Խամենեին ավելի քան 5 անգամ բանտարկվեց[2]:
Իսլամական Հեղափոխություն[խմբագրել]
Ալի Խամենեին եղել է Իսլամական Հեղափոխության առանցքային դեմքերից մեկը։ Իսլամական Հեղափոխությունից հետո Ալի Խամենեին հիմնադրել է Ջումհուրյիաթ թերթը՝ Իսլամական հանրապետության մասին[3]:
- Այաթոլլահ Մոնտեզերի հրաժարականից հետո Իմամ Խոմեյնին Ալի Խամենեին նշանակեց Թեհրանի ուրբաթօրյա աղոթքների ղեկավար։
Քաղաքական Գործունեություն[խմբագրել]
Որոշ ժամանակ անց Ալի Խամենեին զբաղեցրեց Պաշտպանության փոխնախարարի պաշտոնը։ Իրան-իրաքյան պատերազմի ժամանակ Ալի Խամենեին բազմիցս այցելել է ռազմաճակատներ, որպես Պաշտպանության խորհրդարանական կոմիտեի ներկայացուցիչ։
Իրանի Նախագահական Ընտրություններ[խմբագրել]
1981 թ. հունիսի 27-ին՝ Իրանում անցկացվեցին Նախագահական Ընտություններ։
Ընտրությունների Արդունքներ՝
| Թեկնածու | Ձայների Քանակ | % |
|---|---|---|
| Ալի Խամենեի | 16 003 242 | (95.02%) |
| Ալի Ակբար Պարվարեշ | 342 600 | (2.03%) |
| Հասան Հաֆուրիֆարդ | 78 559 | (0.47%) |
| Ռեզա Զավերեի | 62 133 | (0.37%) |
| Անվավեր Քվեաթերթիկներ | 356 266 | (2.12%) |
Հաջորդ նախագահական ընտրությունները Իրանում անցկացվեցին 1985 թվականի օգոստոսի 16-ին։ Այդ ժամանակ նույնպես Ալի Խամենեին ձայների ճնշող մեծամասնությամբ (85%) վեընտրվեց Իրանի Նախագահի պաշտոնում։
Ալի Խամենեին Իրանի Հոգևոր Առաջնորդ[խմբագրել]
1989 թվականի հունիսի 3-ին մահացավ Իրանի Հոգևոր Առաջնորդ Ռուհոլլա Խոմեինին։ Այնուհետև Իրանի 74 հոգևորականների քվեարկությամբ Ալի Խամենեին ստացավ 60 ձայն և դարձավ Իրանի Հոգևոր Առաջնորդ։ Ալի Խամենեին իրապես ընդլայնեց հոգևոր առաջնորդի լիազորությունները։ Այժմ Իրանի Հոգևոր Առաջնորդը ավելի ազդեցիկ է քան Իրանի Նախագահը։
Արտաքին Քաղաքականություն[խմբագրել]
Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ[խմբագրել]
Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների քննադատությունը Ալի Խամենեի ելույթի անբաժանելի մասն են կազմում։ Նա քննադատում է Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներին Մերձավոր Արևելքում իմպերիալիստական քաղաքականություն վարելու համար։ Քննադատում է նաև Իսրայելին աջակցելու և Իրաքի հանդեպ ագրեսիա առաջացնելու համար[4]:
Գրքեր[խմբագրել]
Ալի Խամենեին Գրել է 10-ից ավելի գրքեր՝
- Իսլամական Հուրանի Ընդհանուր Ծրագիրը
- Աղոտքի Խորությունը
- Համբերության Հարցը
- Չորս Խոշոր Գիտության Գործիչների Մասին
- Վիլայեթ
- Շիա Իմամների Կենսագրությունը
- Միասնություն և Նվիրվածություն
- Արվեստը Այաթոլլա Խամենեիի Տեսանկյունից
- Կրոնի Պատշաճ Ընբռնումը
- Գործոնն է Իմամների Կյանքի Պայքարը
- Անհրաժեշտ է Վերադառնալ Հուրանին
