Աստվածային կատակերգություն

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Picto infobox book.png
Աստվածային կատակերգություն
Divina Commedia
Michelino DanteAndHisPoem.jpg
Հեղինակ Դանթե Ալիգիերի
Տեսակ էպոս
Ժանր բանաստեղծություն և պոեմ
Կազմված է Դժոխք, Քավարան և Դրախտ
Բնօրինակ լեզու իտալերեն
Կերպար(ներ) Օգոստինոս Երանելի, Ագամեմնոն, Ադամ, Հադես, Ալբերտ Մեծ, Q330584?, Ամֆիսբենա, Անաքսագորաս, Անաստաս II, Անսելմ Քենթրբերցի, Q272006?, Q571969?, Արիստոտել, Q4344?, Աթթիլա, Աքիլլես, Բեդա Պատվելի, Q44265?, Q188411?, Մարիամ Աստվածածին, Q43746?, Q426862?, Q134646?, Բոետիոս, Q2264428?, Q172248?, Վերգիլիոս, Q367387?, Q207370?, Q451516?, Գալեն Կլավդիոս, Հարպիաներ, Q2755054?, Q366270?, Հեկտոր, Q152717?, Հերակլիտ, Q86805?, Հիպոկրատես, Հոմերոս, Հորացիուս, Q76721?, Q549041?, Q317554?, Դավիթ, Դանթե Ալիգիերի, Q431387?, Դեմոկրիտես, Դիդոնե, Դիոգենես Սինոպացի, Q208256?, Դիոնիսիոս Արիոպագացի, Q332750?, Դիոսկորիդես, Q448586?, Էվկլիդես, Եվրիպիդես, Q244912?, Հեղինե, Իբն Ռուշդ, Ավիցեննա, Q1133523?, Q7734?, Հիսուս, Q172916?, Հովհան Ոսկեբերան, Հովհաննես Մկրտիչ, Q199991?, Իսիդոր Սևիլյացի, Հուդա Իսկարիովտացի, Q111559?, Q192673?, Q316876?, Կայափա, Կայեն, Q754686?, Q725527?, Q833806?, Q359237?, Կերբերոս, Կլեոպատրա, Q131463?, Q170335?, Q234533?, Q2254800?, Q779406?, Q647496?, Լուկանոս, Լուցիոս Յունիոս Բրուտոս, Լյուցիֆեր, Ալեքսանդր Մակեդոնացի, Կիկերոն, Մինոս, Մինոտավրոս, Q771366?, Մովսես մարգարե, Մուհամմադ մարգարե, Q466866?, Q170859?, Պուբլիուս Օվիդիուս Նասո, Ոդիսևս, Պաուլուս Օրոսիուս, Q174353?, Պարիս, Պենթիսլեյա, Q258369?, Q785250?, Q315347?, Պետրոս առաքյալ, Պյուռոս, Պլատոն, Պլուտոս, Q334817?, Բեատրիչե, Պտղոմեոս Կլավդիոս, Q1135632?, Q160441?, Ռոբերտ Գվիսկար, Q207535?, Սալահ ադ Դին, Շամիրամ, Լուցիուս Աննեուս Սենեկա, Q355903?, Q663792?, Սոկրատես, Q665165?, Ստացիուս, Q267733?, Q250506?, Տրայանոս, Q335367?, Q2521377?, Q1093574?, Q2721219?, Q706003?, Թալես Միլեթացի, Q1334087?, Q831583?, Q5254?, Թովմա Աքվինացի, Ֆրանցիսկ Ասիզացի, Ֆրանչեսկա դա Ռիմինի, Ֆրիդրիխ II Հոհենշտաուֆեն, Քարոն (դիցաբանություն), Q183417?, Հուլիոս Կեսար, Կելեստինուս V, Q652232?, Q131651?, Q247137?, Էմպեդոկլես, Q82732?, Q180262?, Q506550?, Հուստինիանոս Ա, Q8347121? և Յասոն
Ստեղծման տարեթիվ 14-րդ դար
The Divine Comedy Վիքիպահեստում

Աստվածային կատակերգություն, Դանթեի գլուխգործոցը։ Գրել սկսել է 1308 թվականին, ավարտել՝ 1321 թվականին։

Կառուցվածք[խմբագրել]

Վերնագիրը եղել է «Կատակերգություն»։ Աստվածային մակդիրն ավելացրել են հետո։ Դրանով նկատի չեն ունեցել, որ պոեմի գործողությունը կատարվում է երկնային ոլորտում, այլ արտահայտել են գեղարվեստական վեհությունը՝ աստվածային գործ։ Ժամանակակից ընբռնումներից ելնելով «Աստվածային կատագերկությունը» նման չէ ժամանակակից կատակերգության։ Այն անվանել են այլ ըմբռնումներից ելնելով։ 14 դարում իտալական ամբողջ գրականությությունը բաժանված էր երկու հստակ մասերից։ Ողբերգությունը համարվում էր բարձր աստիճանի գրականություն, որը այն ժամանակ գրվում էր «գրական» իտալերենով, իսկ կատակերգությունը վերաբերում էր «ցածր»դասի գրականությանը, որը գրվում էր խոսակցական լեզվով, որպեսզի հասարաակ ժողովրդի համար հասկանալի լիներ։

Բովանդակություն[խմբագրել]

Պոեմը բաղկացած է երեք մասից.

  • «Դժոխք»
  • «Քավարան»
  • «Դրախտ»

Սրանք իրենց հերթին բաժանվում են առանձին մասերի. «Դժոխքը» բաղկացած է ինը պարունակից, «Քավարանը» յոթ բոլորակից, «Դրախտը» երկնային ինը ոլորտներից։ Մասերից յուրաքանչյուրը բաղկացած է 33 երգից։ Նախերգանքի հետ միասին բոլորը 100 երգ։ Պոեմը գրված է տերցիններով՝ հանգավոր եռատողերով։

Պոեմի գործողությունները կատարվում են հանդերձյալ աշխարհում, գործող անձինք մարդկանց հոգիներն են։ Գործող անձերի մեծագույն մասը պատմական ծանոթ, իրական մարդիկ են։ Բանաստեղծը պատմում է նրանց հոգիների և երկրային գործերի, կենդանի ժամանակ կատարած արարմունքնների մասին։ Պոեմը պատմողական ձև ունի։ Սյուժետային հենքը բանաստեղծի երևակայական ճանապարհորդությունն է անդրշիրիմյան աշխարհ՝ դժոխքում, քավարանում, դրախտում։ Այս առանցքի վրա է հյուսված պոեմիա կոմպոզիցիան։։[1]

Տես նաև[խմբագրել]

Աղբյուրներ[խմբագրել]

  1. Ս.Սողոմոնյան (1981)։ Արտասահմանյան գրականության պատմություն։ Երևանի համալսարանի հրատարակչություն, 39-41։