Նաուրու

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Նաուրուերեն՝Ripublik Naoero
անգլ.՝ Republic of Nauru
Նաուրույի հանրապետություն
Նաուրու դրոշ
Դրոշ
Նաուրու զինանշանը
Զինանշան
Նշանաբան՝
"Աստուծո կամքը առաջինն է"
Ազգային օրհներգ՝
Նաուրու Բվիեմա
Նաուրու դիրքը
ՄայրաքաղաքՅարեն
Պետական լեզուներ անգլերեն, նաուրուերեն
Կառավարում
 -  Նախագահ Մարկս Ստիվն
Անկախ պետություն
 -  Ավստրալիական, Նոր զելանդիական և բրիտանական կառավարված ՄԱԿ խնամակալությունից։ հունվարի 31, 1968 
 -  Ջրային (%) 0.01
Բնակչություն
 -  մարտի 2009 նախահաշիվը 11.320  (216-րդ)
 -  դեկտեմբերի 2006 մարդահամարը 9.275 
ՀՆԱ (ԳՀ) 2006 գնահատում
 -  Ընդհանուր $36.9 միլիոն (192-րդ)
 -  Մեկ շնչի հաշվով $2.500 ('06 գնահատում) - $5000 ('05 գնահատում)[1] (135-րդ - 141-րդ)
ՄԶՀ (2003) n/a (չդասված) (n/a)
Արժույթ Ավստրալիական դոլար (AUD)
Ժամային գոտի (UTC+12)
Ազգային դոմեն .nr
Հեռախոսային կոդ +674

Նաուրուն (նաուրուերեն՝ Naoero), պաշտոնապես Նաուրուի Հանրապետություն և նախկինում ճանաչված որպես Հաճելի կղզի, կղզի պետություն է Միկրոնեզիայում՝ Խաղաղ օվկիանոսում։ Նրա ամենամոտ հարևանը Բանաբա կղզին է Կիրիբատիում 300 կմ արևելքում։ Նաուրուն աշխարհի ամենափոքր կղզի պետությունն է՝ ունենալով 21 կմ2 մակերես[1]:

Բրիտանական համագործակցության «հատուկ անդամ» է (չի մասնակցում Համագործակցության երկրների կառավարությունների ղեկավարների մակարդակով անցկացվող խորհրդակցություններին)։

Դեկտեմբերի 15 և 16, 2009 թվականներին, Նաուրուն դարձել է չորրորդ երկիրը, որ ճանաչել է Աբխազիան[2] և Հարավային Օսիան[3]՝ որպես Վրաստանից անկախ պետություններ։

Կղզին հայտնաբերել են անգլիացիները 1798 թ.-ին։ XIX դարում այստեղ բնակություն են հաստատել առևտրականներ, մարգարիտ որոնողներ։ Կղզին բազմիցս նվաճել են Գերմանիան, Ավստրալիան, Մեծ Բրիտանիան, Ճապոնիան: Հանուն անկախության շարժումն սկսվել է 1950-ական թվականներին։ Անկախություն է ձեռք բերել 1968 թ.-ի հունվարի 31-ին։

Բնակչության կեսից ավելին նաուրուցիներն են, բնակվում են նաև չինացիներ, Եվրոպայից և Խաղաղօվկիանոսյան կղզիներից ներգաղթածներ։

Մակերևույթը[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մակերևույթը մինչև 65մ բարձրության սարահարթ է, ափերը շրջապատված են բուստային խութերով: Հարավ-արևմուտքում Բուադա լճակն է։ Կլիման հասարակածային է։ Խմելու ջուրը ներմուծվում է։ Ծովափնյա ցածրադիր դարավանդները պատված են կոկոսյան արմավենու տնկարկներով։ Շատ են ծովային թռչունները։ Նաուրուի հարստությունը ֆոսֆորիտների հանքավայրերն են, որոնց անխնա շահագործման հետևանքով երկրի տարածքի 1/3-ը վերածվել է համատարած բացահանքի։

Տնտեսություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Տնտեսության հիմքը ֆոսֆորիտների հանույթն է։ Մշակում են կղզու հողատարածքի միայն 1%-ը (արևադարձային մշակաբույսեր, հիմնականում` կոկոսյան արմավենի

Զարգացած են նաև ձկնորսությունը և տնայնագործությունը։

Աղբյուրներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]