Սուլուխ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Գյուղ
Սուլուխ
Սուլուխ կամուրջ-1.JPG
Սուլուխի կամուրջը
Կոորդինատներ: 38°51′0″ հս․ լ. 41°31′59″ ավ. ե. / 38.85000° հս․. լ. 41.53306° ավ. ե. / 38.85000; 41.53306
Վարչական տարածքԱրևմտյան Հայաստան
ՎիլայեթԲիթլիսի վիլայեթ
ԳավառՄշո գավառ
Այլ անվանումներՍոլուխ. Սուլախ, Սուլուփ
Պաշտոնական լեզուՀայերեն
Բնակչություն1000 մարդ (XX դարասկիզբ)
Ազգային կազմՀայեր (մինչև Մեծ եղեռնը)
Կրոնական կազմՔրիստոնյա (մինչև Մեծ եղեռնը)
Ժամային գոտիUTC+3
##Սուլուխ (Աշխարհ)
Red pog.png

Սուլուխ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Մշո գավառում[1]։ Գտնվում էր Մուշ քաղաքից 12 կմ հյուսիս-արևելք՝ Մուշ-Խնուս ճանապարհի վրա՝ Արածանի գետի ձախ ափին։

Եղել է նշանավոր հայաբնակ գյուղ։

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1907 թվականի մայիսի 27-ին թուրքերը շրջափակում են Սուլուխ գյուղը և սկսվում է անհավասար կռիվ թուրքերի և հայ ֆիդայիների միջև։ Ֆիդայիներին գլխավորում էր Գևորգ Չաուշը։

Թուրքերը այդ օրը 150 սպանված և 250 վիրավոր տվեցին։ Նրանք Մուշից թնդանոթ ուզեցին։ Հայերը հեռացան Սուլուխից։ Կռվում մահացել էին Գևորգի երկու զինակիցները՝ Հագեն և Գալեն։ Գալեի և Հագոյի դիակներն իջեցրեցին Մուրադ գետի մեջ։ Իսկ Գևորգին թողեցին Արածանիի ափին՝ կամրջի մոտ և երկու սուլուխցու կարգադրեցին հսկել։ Հաջորդ օրը՝ մայիսի 28-ին Գևորգին մահամերձ վիճակում գտնում է քուրդ ցեղապետ Զայնալ բեյը։ Գևորգը ջուր է խնդրում և ջուր խմելուց հետո մահանում է բեկի ձեռքերի վրա[2]։

Գյուղն ավերվել է, իսկ բնակիչները կոտորվել կամ բռնությամբ տեղահանվել են 1915-1916 թվականներին։

Բնակչություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

XX դարի սկզբներին ուներ 160 տուն՝ 1000 հայ բնակչով։

Տնտեսություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սուլուխն հայտնի էր իր բարձրորակ հացահատիկներով։

Պատմամշակութային կառույցներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սուլուխում է գտնվում գյուղի նշանավոր կամուրջը, որը պահպանվում է մինչև այժմ։ Գյուղի մոտակայքում կար Ս. Գևորգ անունով մատուռ[3]։

Աղբյուրներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Տես նաև[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. «Բաղեշի նահանգի Մուշի գավառ»։ Վերցված է 2015 ապրիլի 14 
  2. Ս. Կ. Պողոսյան, Կ. Ս. Պողոսյան «Ինձ բահ տվեք...», էջ 426-431
  3. «Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան», հտ 4, էջ 705