Բանականության խաղեր

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Picto infobox cinema.png
Բանականության խաղեր
A Beautiful Mind
Բանականության խաղեր.jpg
Երկիր Flag of the United States.svg Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ
Ժանր կենսագրական ֆիլմ, դրամա[1][2][3][4][5][6] և ադապտացիա
Հիմք Բանականության խաղեր[7]
Թվական 2001
Լեզու անգլերեն
Ռեժիսոր Ռոն Հովարդ[8][1][2][4][9][10][5][6]
Պրոդյուսեր Բրայան Գրեյզեր[10] և Ռոն Հովարդ[10]
Սցենարի հեղինակ Ակիվա Գոլդսման
Դերակատարներ Ռասսել Քրոու[8][2][3][11][9][6], Էդ Հարիս[8][3][11][9], Ջենիֆեր Քոնելի[8][11][9], Պոլ Բեթանի[11], Վիվյեն Կարդոն[11], Քրիստոֆեր Պլամմեր[11], Ադամ Գոլդբերգ[11], Ջոշ Լուկաս[11], Էնթոնի Ռեփ[11], Ջադ Հիրշ[11], Օսթին Պենդլթոն[11] և Ռոյ Թինես[11]
Օպերատոր Ռոջեր Դիկինս
Երաժշտություն Ջեյմս Հորներ
Մոնտաժ Մայք Հիլ
Պատմվածքի վայր Նյու Ջերսի
Նկարահանման վայր Նյու Ջերսի
Կինոընկերություն Universal Studios[8], DreamWorks և Իմեջին էնթերթայմենտ
Տևողություն 135 min
Պաշտոնական կայքէջ

Բանականության խաղեր (անգլ.՝ A Beautiful Mind - «Հիանալի խելք» (բանականություն)[12]), Սիլվիա Նազարի համանուն գրքի հիման վրա Ռոն Հովարդի կողմից նկարահանված կենսագրական դրաման տնտեսագիտության բնագավառում նոբելյան մրցանակակիր Ջոն Նեշի մասին[13]: Գիրքը 1998 թվականին ներկայացվել է Պուլիտցերյան մրցանակի: Ֆիլմի սցենարը գրել է Ակիվա Գոլդսմանը։ Գլխավոր դերերում հանդես է գալիս Ռասել Քրոուն: Ֆիլմում նկարահանվել են նաև Ջենիֆեր Քոնելին, Էդ Հարիսը, Քրիստոֆեր Պլամմերը և Պոլ Բետանին: Ֆիլմն արժանացել է չորս Օսկարի (լավագույն ֆիլմ, լավագույն ադապտացված սցենար, լավագույն ռեժիսոր, երկրորդ պլանի լավագույն դերասանուհի՝ Ջենիֆեր Քոնելի), մեկ «Ոսկե գլոբուս» (մրցանակն ստացել է Ռասել Քրոուն տղամարդու լավագույն դերակատարման համար) և մի քանի BAFTA մրցանակների։ Ֆիլմի պրեմիերան կայացել է 2001 թվականի դեկտեմբերի 21-ին ԱՄՆ-ում[14]: Ֆիլմն արժանացել է քննադատների դրական գնահատականին և ունեցել ավելի քան 300 մլն դոլարի շահույթ ամբողջ աշխարհում։

Երիտասարդ հանճար Ջոն Նեշի մոտ դեռ վաղ տարիքում սկսում է զարգանալ պարանոիկ շիզոֆրենիա, որն ուղեկցվում էր հալյուցինացիաներով: Հիվանդությունը զարգանում է և սկսում վտանգ ներկայացնել նրա աշխատանքի և կնոջ ու ընկերների հետ հարաբերությունների համար։

Ֆիլմը քննադատվել է էկրանին Նեշի կյանքի որոշ բնագավառների ոչ ճիշտ ներկայացման համար։ Ֆիլմում ցուցադրվում են Նեշի ինչպես լսողական, այնպես էլ տեսողական հալյուցինացիաները, այնինչ իրականում դրանք եղել են բացառապես լսողական[15]:

Սյուժե[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1947 թվականին Ջոն Նեշը ժամանում է Փրինսթոնի համալսարան և այնտեղ նա հանդիպում է իր նման մի խումբ խոստումնալից մաթեմատիկոս ուսանողների՝ Ռիչարդ Սոլին, Էյնսլիին, Բենդերին և իր սենյակում բնակվող Շառլ Հերմանին, ով գրականություն էր սովորում։ Նեշը մշակում և հրապարակում է գիտական հոդված, որի շնորհիվ նա հրավեր է ստանում Մասսաչուսեթսի համալսարանից աշխատելու համար, որտեղ նրան են միանում Սոլը և Բենդերը։

Մի քանի տարի անց Նեշը Պենտագոնի կողմից հրավիրվում է աշխատանքի՝ թշնամու ծածկագրերը վերծանելու համար։ Որոշ ժամանակ անց նա նոր առաջադրանքներ է ստանում խորհրդավոր ղեկավարի՝ Վիլիամ Փարչերի կողմից, ով ներկայանում է որպես Ամերիկայի Միացյան Նահագների պաշտպանության դեպարտամենտի անդամ։ Աշխատանքը գնալով ավելի է գրավում Նեշին, իսկ այդ ընթացքում նա ամուսնանում է համալսարանում ուսանող Ալիսիա Լարդի հետ։ Ալիսիան ժամանակի ընթացքում նկատում է ամուսնու տարօրինակ պահվածքը, իսկ որոշ ժամանակ անց նրան հայտնում են, որ Նեշը տառապում է պարանոիկ շիզոֆրենիա կոչվող հիվանդությամբ։

Դերասանական կազմ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ռասսել Քրոու - Ջոն Ֆորբս Նեշ

Էդ Հարրիս - Վիլիամ Փարչեր

Ջենիֆեր Քոննելի - Ալիսիա Նեշ

Փոլ Բեթանի - Չարլզ Հերման

Քրիստոֆեր Պլամմեր - Ռուոզեն

Ադամ Գոլդբերգ - Սոլ

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 http://www.imdb.com/title/tt0268978/?ref_=sr_1
  2. 2,0 2,1 2,2 http://www.filmaffinity.com/es/film326587.html
  3. 3,0 3,1 3,2 http://www.metacritic.com/movie/a-beautiful-mind
  4. 4,0 4,1 http://www.filmstarts.de/kritiken/36168-A-Beautiful-Mind.html
  5. 5,0 5,1 http://www.imdb.com/title/tt0268978/
  6. 6,0 6,1 6,2 https://www.filmaffinity.com/en/film326587.html
  7. Ֆիլմերի շվեդական շտեմարան
  8. 8,0 8,1 8,2 8,3 8,4 http://stopklatka.pl/film/piekny-umysl
  9. 9,0 9,1 9,2 9,3 http://www.allocine.fr/film/fichefilm_gen_cfilm=28384.html
  10. 10,0 10,1 10,2 http://www.sinemalar.com/film/999/akil-oyunlari
  11. 11,00 11,01 11,02 11,03 11,04 11,05 11,06 11,07 11,08 11,09 11,10 11,11 http://www.imdb.com/title/tt0268978/fullcredits
  12. Назар, Сильвия. Прекрасный ум: жизнь математического гения и нобелевского лауреата Джона Нэша = Beautiful Mind: The Life of Mathematical Genius and Nobel Laureate John Nash. — Simon and Schuster Inc., 1999. — 464 с. — ISBN 0-7432-2457-4
  13. «John Nash» (անգլերեն)։ Официальный сайт Принстонского университета։ Վերցված է 2011-01-30 
  14. «Box Office Film Search Results» (անգլերեն)։ Variety։ Արխիվացված օրիգինալից-ից 2012-01-25-ին։ Վերցված է 2011-01-30 
  15. Robert Whitaker. (03.03.2002)։ «Mind drugs may hinder recovery» (անգլերեն)։ USA Today։ Արխիվացված օրիգինալից-ից 2012-01-25-ին։ Վերցված է 2011-01-30 

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Nasar, S. A Beautiful Mind: The Life of Mathematical Genius and Nobel Laureate John Nash. Simon and Schuster Inc. 1999. ISBN 0-7432-2457-4
  • Akiva Goldsman. A Beautiful Mind: Screenplay and Introduction. New York, New York: Newmarket Press, 2002. ISBN 1-55704-526-7

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]