Իո (արբանյակ)
Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Տես նաև Իո (այլ կիրառումներ)
| Իո Իոյի լուսանկար: Կենտրոնում մուգ կետը` ժայթքող Պրոմեթևս հրաբուխն է, նրա երկու կողքերում սպիտակավուն հարթավայրեր, ծածկված ծծումբի օքսիդով, դեղնավուն գույնի տարածքները վկայում են ծծումբի բարձր պարունակության մասին: |
|
|---|---|
| Այլ անվանումներ | Յուպիտեր I |
| Հայտնաբերումը | |
| Հայտնաբերել է | Գալիլեո Գալիլեյ |
| Հայտնաբերման ամսաթիվը | 8 հունվար 1610 |
| Ուղեծրի տվյալները | |
| Պերիզինը | 420 000 կմ |
| Ապոզինը | 423 400 կմ |
| Ուղեծրի միջին շառավիղը | 421 700 կմ |
| Էքսցենտրիսիտետը | 0,0041 |
| Սիդերիկ պարբերությունը | 1,769 137 786 Երկրային օր |
| Ուղեծրային արագությունը | 17,334 կմ/վ |
| Թեքվածությունը | 2,21° (խավարածրի նկատմամբ) 0,05° (Յուպիտերի հասարակածի նկատմամբ) |
| Արբանյակը | Յուպիտերի |
| Ֆիզիկական տվյալները | |
| Միջին շառավիղը | 1 821,3 կմ |
| Մակերևույթի մակերեսը | 41 910 000 կմ2 |
| Ծավալը | 2,53 × 1010 կմ3 |
| Զանգվածը | 8,9319 × 1022 կգ |
| Միջին խտությունը | 3,528 գ/սմ3 |
| Հասարակածային մակերևութային ձգողությունը | 1,796 մ/վ2 |
| 2-րդ տիեզերական արագությունը | 2,558 կմ/վ |
| Պտույտի պարբերությունը | Սինքրոն |
| Առանցքի թեքումը | անհայտ է |
| Մակերևույթի միջին ջերմաստիճանը | -163oC (110 K) |
| Ալբեդոն | 0,63 ± 0,02 |
| Աստղային մեծությունը | 5,02 (հակադիր դիրքում) |
| Մթնոլորտը | |
| Մթնոլորտային ճնշումը | կան հետքեր |
| Բաղադրությունը | 90% ծծումբի երկօքսիդ |
Իո (հին հուն.՝ Ἰώ), Յուպիտերի արբանյակն է, Գալիլեյան արբանյակներից ամենամոտն է Յուպիտերին։ Հայտնաբերվել է Գալիլեո Գալիլեյի կողմից 1610 թվականին։ Նրա տրամագիծը կազմում է 3 642 կիլոմետր, և այն հանդիսանում է Արեգակնային համակարգի արբանյակներից մեծությամբ չորրորդը. Այն անվանվել է հին հունական առսպելներից մեկի գործող անձ՝ Իոյի անունով, որը հանդիսանում էր Զևսի սիրուհին և հետապնդվել է Հերայի կողմից:
Իոյի վրա գոյություն ունեն ավելին քան 400 գործող հրաբուխներ, և այդ պատճառով այս արբանյակը համարվում է Արեգակնային համակարգի երկրաբանորեն ամենաակտիվ մարմինը:
|
||||||||||||||||||||||||||||||