Ուղեծիր

Ուղեծիր, նյութական կետի շարժման հետագիծը նրա վրա ազդող ուժային դաշտերի ազդեցության տակ: Շատ դեպքերում, սա երկնային մարմնի շարժման հետագիծն է այլ մարմնի ձգողական դաշտի ներքո, որը ունի զգալիորեն ավելի մեծ զանգված (մոլորակները, գիսաստղերը, աստերոիդները աստղի ձգողության դաշտում): Ունենում է կոնի հատույթի ձև (շրջան, էլիպս, պարաբոլ կամ հիպերբոլ), որի կենտրոնը հանդիսանում է զանգվածային համակարգի կենտրոնը:

Կեպլերյան ուղեծրեր

Երկար ժամանակ համարվում էր, որ մոլորակները պետք է ունենան շրջանաձև ուղեծիր: Կեպլերը երկար ժամանակ փորձում էր հաշվարկել համապատասխան շրջանաձև ուղեծիր Մարսի համար, իվերջո նա հերքեց այս սահմանումը և օգտագործելով Տիխո Բրագեի կողմից կատարված չափումները, սահմանեց երեք օրենք (տես. Կեպլերի օրենքներ), որոնք նկարագրում են մարմինների ուղեծրային շարժումը:

Դասակարգում

Իրենց երկրաչափական ձևով ուղեծրերը լինում են շրջանաձև և էլիպսային, այս կամ այն էքսցենտրիսիտետով: Ինչպես նաև կա ուեծրերի բաժանում փակ կամ բաց ուղեծրերի, հատկապես, տիեզերական թռչող սարքերի համար:

Ուղեծրերը բաժանվում են ուղեծրի հարթության թեքման անկյունով մոլորակի հասարակածի նկատմամբ i — հասարակածային (i=0°), բևեռային (i=90°) և թեքված (i — ցանկացած, բացի 0° и 90°):

Ուղեծրերը դասակարգվում են նաև մոլորակի շուրջ պտույտի ժամանակով Т_ուղ — սինքրոն, քվազիսինքրոն, սինքրոն-օրային (գեոսինքրոն), արեգակնային-սինքրոն:

Տես նաև

• Ցածր հիմնական ուղեծիր
• Սինքրոն ուղեծիր
• Գեոհաստատուն ուղեծիր
• Գեոանցումային ուղեծիր
• Արեգակնային սինքրոն ուղեծիր
• Բևեռային ուղեծիր

Հղումներ

• http://center.fio.ru/som/RESOURCES/KIRICHENKOAV/2004/08/PEG/slovar02/slovar_I-O.htm
• http://dic.academic.ru/misc/enc3p.nsf/ByID/NT00036096