Գուրգեն Չոլախյան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Գուրգեն Տիգրանի Չոլախյան
Գուրգեն Չոլախյան.JPG
Երևանի քաղխորհրդի նախագահ
1955-1957
Նախորդող Բաբկեն Աստվածատրյան
Հաջորդող Գուրգեն Փահլևանյան
 
Մասնագիտություն՝ քաղաքական գործիչ
Ազգություն հայ
Ծննդյան օր 1909 մայիսի 9
Ծննդավայր Ալեքսանդրապոլ
Վախճանի օր դեկտեմբերի 26, 1992(1992-12-26) (տարիքը 83)
Վախճանի վայր Երևան
Քաղաքացիություն Flag of Armenia.svg Հայաստան և Flag of the Soviet Union.svg ԽՍՀՄ
Զավակներ Իզա Չոլախյան
 
Պարգևներ

Լենինի շքանշան և Հոկտեմբերյան հեղափոխության շքանշան

Գուրգեն Տիգրանի Չոլախյան (1909, մայիսի 9, Ալեքսանդրապոլ - 1992, դեկտեմբերի 26 Երևան), ճարտարագետ, արդյունաբերության կազմակերպիչ, պետական գործիչ։ ՀԽՍՀ վաստակավոր ճարտարագետ (1964)։ Ճարտարապետ Իզա Չոլախյանի հայրն է։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գուրգեն Չոլախյանի հուշատախտակը Երևանում

1928 թվականին ավարտել է Երևանի ինդուստրիալ տեխնիկումը, 1947 թվականին՝ Մոսկվայի համամիութենական հեռակա պոլիտեխնիկական ինստիտուտը։ Ուսմանը զուգահեռ աշխատել է ավտոտրակտորային ԳՀԻ-ում՝ որպես կոնստրուկտոր։ Վերադառնալով Երևան` աշխատել է Ձերժինսկու անվան հաստոցաշինական գործարանում: 1939-1941 թվականներին եղել է ՀԽՍՀ տեղական արդյունաբերության, 1941-1945 թվականներին` Ժողկոմխորհրդի նախագահ, 1945-1947 թվականներին՝ Մոսկվայում ԽՍՀՄ Նախարարների խորհրդին կից ՀԽՍՀ նախարարների խորհրդի մշտական ներկայացուցիչ, 1948-1955 թվականներին՝ Երևանի էլեկտրամեքենաշին (№ 447) գործարանի տնօրեն, 1955-1957 թվականներին՝ Երևանի քաղխորհրդի նախագահ[1], 1961-1963 թվականներին՝ ՀԽՍՀ Ժողտնտխորհրդի փոխնախագահ, 1963-1966 թվականներին՝ նախագահ, 1966-1974 թվականներին՝ Միկրոէլեկտրոնիկայի ԳՀ տեխնոլոգիական ինստիտուտի ( 1971 թվականից՝ ՀԽՍՀ առաջին ԳԱՄ-ը) հիմնադիր տնօրեն։ Ժողտնտխորհում աշխատած տարիներին Հայաստանում կառուցվել է 215 գործարան։ Բազմիցս եղել է ՀԽՍՀ ԳԽ պատգամավոր[2][3]։

Գործունեություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1948 թվականից հայկական էլեկտրատեխնիկական արդյունաբերության բնագավառում հսկայական ներդրում ունեցած Գուրգեն Չոլախյանին վստահվել է հայկական միկրոէլեկտրոնային արտադրությանը թափ հաղորդելու պատասխանատու գործը:

Aquote1.png Ինչո՞ւ մեր գիտական ձեռքբերումները Հայաստանից դուրս կյանքի կոչվեն, եկեք հենց մեր երկրում գործարաններ հիմնենք ու արտադրանքի վերածենք հայ գիտական մտքի ձեռքբերումները: Aquote2.png


1966 թվականի դեկտեմբերի 29-ին Չոլախյանը հրավիրվում է Հայաստանի Կոմկուսի առաջին քարտուղար Անտոն Քոչինյանի մոտ: Վերջինս և Արզումանյանը (Հայաստանի Կոմկուսի քարտուղարներից) տեղեկացնում են Երևանում Միկրոէլեկտրոնիկայի գիտահետազոտական տեխնոլոգիական ինստիտուտի ստեղծման վերաբերյալ 28.12.1966-ին Ա.Ի.Շոկինի ստորագրած հրամանի մասին, ջերմորեն շնորհավորում են Չոլախյանին` տնօրենի պաշտոնում նշանակման առթիվ: Նորաստեղծ ինստիտուտի գլխավոր ճարտարագետը և տնօրենի գիտական գծով տեղակալը լինելու էր Բ.Բ.Մելիք-Շահնազարովը, ում անունը կապված էր Երևանի Մաթեմատիկական մեքենաների գիտահետազոտական ինստիտուտի (ավելի հայտնի որպես «Մերգելյան ինստիտուտ»)՝ մասնավորապես «Հրազդան» (Կիսահաղորդիչ տարրերով աշխատող «Հրազդան» երկրորդ սերնդի համակարգիչ, 1961թ.) էլեկտրոնային հաշվիչ մեքենաների (ԷՀՄ) ստեղծման հետ: 1968 թվականի ապրիլի վերջին Չոլախյանն այցելեց մերձմոսկովյան նորաստեղծ Զելինոգրադ քաղաքի Միկրոէլեկտրոնիկայի գիտական կենտրոնի (ՄԳԿ) փորձարարական գործարաններ ունեցող յոթ ԳՀԻ-ներ: Այստեղ էր, որ սահմանվում էր ԽՍՀՄ միկրոէլեկտրոնային արդյունաբերության զարգացման ուղին: Մանրամասն ծանոթանալով տեղի ինստիտուտների գործունեությանը՝ եզրակացությունը մեկն էր. ԽՍՀՄ միկրոէլեկտրոնային արդյունաբերության համար գերխնդիր էր ունենալ բարձր արտադրողականությամբ ստուգիչ-չափիչ ավտոմատացված համակարգեր, որոնք կկիրառվեին միկրոսխեմաների թեստավորման նպատակով՝ ապահովելով դրանց արտադրման գործընթացի արագ և ճշգրիտ վերահսկողությունը:

«ԱՆԱՀԻՏ-1»[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1968 թվականի կեսերին ծրագրվել է Երևանի Միկրոէլեկտրոնիկայի ինստիտուտի երեք գիտաշխատողների գործուղել Ֆրանսիա, ԳՖՀ և Անգլիա, ինչպես նաև ձեռք բերել միկրոսխեմաների ստուգիչ-չափիչ ճապոնական համասարք՝ որպես նմուշ-օրինակ ինստիտուտի հետագա արտադրանքների համար:

Չոլախյանն իր օրագրում գրում է, որ 1968 թվականի օգոստոսի սկզբին պատրաստ էր «ԱՆԱՀԻՏ-1» համասարքի փորձանմուշը, իսկ 1969 թվականի ապրիլի սկզբին Մոսկվայից ստացվում է «ԱՆԱՀԻՏ-1» համասարքի ընդունման մասին լուրը: Մոսկվայում «ԱՆԱՀԻՏ-1»-ը համարվել էր որպես “Тропа-1” տիպի ինտեգրալ սխեմաների բնութագրերի վերջնական ստուգման համար նախատեսված խորհրդային արտադրության առաջին ավտոմատացված համասարք:

Նախորդող
Բաբկեն Աստվածատրյան
Երևանի քաղաքային խորհրդի նախագահ
Գուրգեն Չոլախյան

06.04.1955-01.06.1957
Հաջորդող
Գուրգեն Փահլևանյան

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. «Երևանի նախկին քաղաքապետները, Համառոտ կենսագրություններ և պաշտոնավարման տարեթվեր»։ www.yerevan.am։ Վերցված է 2019-01-29 
  2. Ով ով է. Հայեր. Կենսագրական հանրագիտարան, հատոր առաջին, Երևան, 2005 
  3. Գուրգեն Չոլախյան

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]