Լոուրենս Օլիվիե

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Լոուրենս Օլիվիե
անգլ.՝ Laurence Olivier
Laurence Olivier - portrait.JPG
Ծնվել էմայիսի 22, 1907(1907-05-22)[1][2][3][4][4][5][6][7][8]
ԾննդավայրԴորկինգ[9]
Մահացել էհուլիսի 11, 1989(1989-07-11)[1][2][3][4][4][5][6][7][8] (82 տարեկանում)
Մահվան վայրԷշհըրստ, Արևմտյան Սասեքս, Horsham District, Արևմտյան Սասեքս, Անգլիա, Միացյալ Թագավորություն
ԿրթությունԽոսքի և դրամայի կենտրոնական դպրոց[10]
ՔաղաքացիությունFlag of the United Kingdom.svg Միացյալ Թագավորություն
Մասնագիտությունկինոդերասան, թատերական ռեժիսոր, կինոռեժիսոր, քաղաքական գործիչ, կինոպրոդյուսեր, սցենարիստ, բնավորության դերասան, թատրոնի դերասան և հեռուստատեսային դերասան
ԺանրերՇեքսպիրի կատակերգություն
ԸնտրանիMarathon Man? և Wuthering Heights?
Ամուսին(ներ)Ջիլ Էսմոնդ, Վիվիեն Լի և Ջոան Պլաուրայթ
Երեխա(ներ)Tamsin Olivier?
Պարգևներ և մրցանակներBAFTA Academy Fellowship Award, Օսկար լավագույն դերասանի համար, Ալբերտի մեդալ, Օսկար մրցանակ կինոարվեստում բացառիկ նվաճումների համար, Ոսկե գլոբուս, BAFTA, Ֆելտրինելի մրցանակ և Սոնինգի մրցանակ
laurenceolivier.com

Լոուրենս Քերր Օլիվիե, բարոն Օլիվիե (անգլ.՝ Laurence Kerr Olivier, Baron Olivier [ˈlɒrəns ɵˈlɪvi.eɪ], մայիսի 22, 1907(1907-05-22)[1][2][3][4][4][5][6][7][8], Դորկինգ[9] - հուլիսի 11, 1989(1989-07-11)[1][2][3][4][4][5][6][7][8], Էշհըրստ, Արևմտյան Սասեքս, Horsham District, Արևմտյան Սասեքս, Անգլիա, Միացյալ Թագավորություն), թատրոնի և կինոյի բրիտանացի դերասան, ռեժիսոր և պրոդյուսեր։

Նրան համարում են 20-րդ դարի մեծագույն դերասաններից մեկը[11], հատկապես փայլել է շեքսպիրյան տարբեր երկերի լավագույն դերակատարումներով[12][13]։ Հանդես է եկել անտիկ դրամատուրգիական բեմադրություններում և ամերիկյան ու բրիտանական պիեսների ժամանակակից բեմականացումների մեջ։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծնվել է 1907 թվականի մայիսի 22-ին Անգլիայի Սուրրեյ կոմսության Դորկինգ քաղաքում, գյուղական հոգևորական Ջերարդ Օլիվիեի ընտանիքում։ Հատկապես ուժեղ կապվածություն է ունեցել վաղամեռիկ մոր` Ագնեսա Լուիսի հետ, որը մահացել է 43 տարեկան հասակում, երբ Օլիվիեն ընդամենը 12 տարեկան էր։ Նա շատ ծանր է տարել մոր անսպասելի վախճանը։ Ավարտել է Օքսֆորդի Ս. Էդվարդի դպրոցը։ 3 անգամ ամուսնացած է եղել։ Առաջին կնոջ անունը Ջիլլ Էսմոնդ էր, ում հետ ապրել է 1930-1940 թվականներին։ Այնուհետև ամուսնացել է հայտնի դերասանուհի Վիվիեն Լիի (1940 - 1960), իսկ 1960 թվականին՝ բրիտանացի դերասանուհի Ջոան Պլաուռայթի հետ, ում հետ ապրել է մինչև կյանքի ավարտը:

Մահացել է 1989 թվականին, երիկամային անբավարությունից[14]։

Կարիերա, մրցանակներ, ֆիլմեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Դերասանական կարիերան սկսել է 1930 թվականին՝ խաղալով Լոնդոնի Վեստ-էնդ թատրոնում։ Իր շուրջ 60 տարվա դերասանական կարիերայի ընթացքում խաղացել է թատրոնում մոտ 135, կինոյում մոտ 65 և 26 հեռուստատեսային դերեր։

Ամերիկյան կինոակադեմիան իր հրապարակած Ամերիկյան բոլոր ժամանակների ֆիլմերի 100 մեծագույն աստղերի ցանկում նրան ընդգրկել է 14-րդ տեղում։

Ստացել է 36 և ներկայացված է եղել 26 տարբեր մրցանակների, այդ թվում՝

Արժանացել է նաև Վենետիկի կինոփառատոնի Ոսկե առյուծ և Բեռլինի կինոփառատոնի Արծաթե արջ մրցանակների։ Լոնդոնի թատրոնի մրցանակը 1984 թվականին վերանվանվել է նրա անվամբ։ 1960 թվականին ստացել է Հոլիվուդյան փառքի ծառուղու աստղ։ 1970 թվականին Էլիզաբեթ թագուհին նրան շնորհել է բարոնի պատվավոր կոչում[15]։ Նրա անունով է կոչվում Մեծ Բրիտանիայի ամենամեծ թատրոններից մեկը[16], Լոուրենս Օլիվիեն դարձել է ամենաերիտասարդ դերասանը, որ ստացել է բակալավր-ասպետի կոչում[17]։

Դերասան Սփենսեր Թրեյսին մի առիթով նրան անվանել է «մեծագույն անգլալեզու դերասանը աշխարհում»[18], այլ նշանավոր կինոգործիչներ ևս նրան անվանել են մեծագույն դերասաններից մեկը[19][20][21][22][23][24]։

Առավել նշանավոր ֆիլմերն են՝

  • «Մոլեգին հողմերի դարավանդ» - 1939
  • «Ռեբեկա» - 1940
  • «Հպարտություն և նախապաշարմունք» - 1940
  • «Լեդի Համիլթոն» - 1941
  • «Հենրիխ 5-րդ թագավոր» - 1944
  • «Համլետ» - 1948
  • «Սպարտակ» - 1960
  • «Խարտում» - 1960
  • «Ռոմեո և Ջուլիետ» - 1968
  • «Նիկոլայը և Ալեքսանդրան» - 1971
  • «Խաղ դուրս թռչելու վրա» - 1972
  • «Մարաթոնի մասնակիցը» - 1976
  • «Տղաները Բրազիլիայից» - 1978
  • «Ինչհոն» - 1982

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 German National Library, Berlin State Library, Bavarian State Library et al. Record #118736299 // Laurence Olivier — 2012—2016.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 data.bnf.fr: տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 SNAC — 2010.
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 4,5 4,6 4,7 4,8 4,9 Internet Broadway Database — 2000.
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 Find A Grave — 1995. — ed. size: 165000000
  6. 6,0 6,1 6,2 6,3 6,4 Discogs — 2000.
  7. 7,0 7,1 7,2 7,3 7,4 The Peerage — ed. size: 717826
  8. 8,0 8,1 8,2 8,3 8,4 filmportal.de — 2005.
  9. 9,0 9,1 9,2 Оливье Лоренс // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохоров — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
  10. http://www.cssd.ac.uk/content/high-profile-alumni
  11. Brunskill, Ian (ed.) (2007) Great Lives: A Century in Obituaries, Times Books, p. 435.
  12. Frank Miller "Henry V (1944)", Turner Classic Movies
  13. Coleman, pp. 266–267.
  14. Coleman, Olivier, 468.
  15. Coleman Terry (2005)։ Olivier։ New York: Henry Holt and Co։ ISBN 0-8050-7536-4 
  16. «Olivier Theatre»։ National Theatre։ Վերցված է 25 սեպտեմբեր 2013 
  17. «Picks and Pans: Pages; Midnight Sweets»։ People Magazine։ Վերցված է 25 ապրիլ 2012 
  18. Tracy quoted in By Myself and Then Some by Lauren Bacall. Harper Paperbacks: 2006. pp. 214–15.
  19. Gottfried Martin (2003)։ Arthur Miller: His Life and Work։ South Boston, MA: DaCapo Press։ էջ 275։ ISBN 978-0-306-81214-9 
  20. Kustow Michael (2005)։ Peter Brook: A Biography։ New York, NY: St, Martin's Press։ էջ 74։ ISBN 978-0-312-34034-6 
  21. Vermilye Jerry (2000)։ The Complete Films of Laurence Olivier։ New York, NY: Citadel։ էջ 271։ ISBN 978-0-8065-1302-7 
  22. Drayton Joanne (2008)։ Ngaio Marsh Her Life in Crime։ Harper։ ISBN 978-0-00-732868-0 
  23. Roy Plomley (25 Օգոստոս 1979)։ «Desert Island Discs»։ BBC։ Վերցված է 1 Հուլիս 2013 
  24. Walker Andrew (22 մայիս 2007)։ «The great pretender»։ BBC։ Վերցված է 21 հունվար 2011 

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]