Բերդաշեն (Մարտունու շրջան)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
HS Disambig.svg Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Բերդաշեն (այլ կիրառումներ)
Գյուղ
Բերդաշեն
ադրբ.՝ Qarakənd
Окрестный ландшафт деревни Бердашен.jpg
ԵրկիրԱրցախ Արցախ
ՇրջանՄարտունու
ԲԾՄ656 մետր
Բնակչություն1 480[1] մարդ (2005)
Ազգային կազմՀայեր
Կրոնական կազմՀայ Առաքելական եկեղեցի
Ժամային գոտիUTC+4
##Բերդաշեն (Մարտունու շրջան) (Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետություն)
Red pog.png

Բերդաշեն, գյուղ Արցախի Մարտունու շրջանում՝ 750 մետր բարձրության վրա։ Տարածքը՝ 4525 հեկտար։ Գտնվում է հանրապետության հարավ-արևելյան հատվածում, Մարտունի շրջկենտրոնից 22 կմ հյուսիս-արևմուտք, իսկ մայրաքաղաք Ստեփանակերտից` 48 կմ հեռավորության վրա։

Աշխարհագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Համայնքը լեռնային է, ունի 4579,11 հա տարածք, որից 3371,52 հա գյուղատնտեսական նշանակության, 1010,23 հա անտառային հողեր։ Համայնքի տարածքում առկա են թվով 7 աղբյուրներ` «Ջնիհալի», «Ներքին», «Ջուր», «Երե ջուր», «Մուղանլու», «Բլեն քյահրիզ» և «Գոմերի»։

Առկա են մարմարացած կրաքարի հանքային պաշարներ։

Բերդաշենը Արցախյան ազատամարտի ժամանակ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1988 թ.-ին Բերդաշենում կազմավորվել է կամավորական ջոկատ (հրամանատար՝ Ն. Սողոմոնյան), 1991 թ.-ին՝ կամավորական վաշտ (հրամանատար՝ Լ. Գևորգյան), 1992 թ.-ին՝ Բերդաշենի ձորակի միավորված ջոկատը (հրամանատար՝ Ն. Սողոմոնյան)։ Բերդաշենի և այլ ջոկատների հիմքի վրա 1992 թ.-ի սեպտեմբերին ստեղծվել է Մարտունիի պաշտպանական շրջանի առանձին մոտոհրաձգային գումարտակը։ Մասնակցել են Ավդալ-Վազգենաշեն ուղղության, Մարտակերտի, Քարվաճառի, Հորադիզի և ԼՂՀ այլ շրջանների ինքնապաշտպանական և ազատագրական մարտերին։ Ռազմական տարբեր գործողությունների ժամանակ Բերդաշենից հրամանատարներ են եղել Ն. Սողոմոնյանը, Է. Գևորգյանը, Լ. Գևորգյանը, Ա. Զարգարյանը, Կ. Զարգարյանը, Յու. Հովսեփյանը, Գ. Իսրայելյանը, Բ. Աբելյանը, Ա. Հարությունյանը, Կ. Պողոսյանը։ ԼՂՀ «Մարտական խաչ» 2-րդ աստիճանի շքանշանով պարգևատրվել են Է. Գևորգյանը, Կ. Զարգարյանը, Յու. Հովսեփյանը, Կ. Աղաջանյանը, Կ. Առստամյանը, Ա. Ավետիսյանը, Է. Աբրահամյանը։ «Մարտական խաչ» 1-ին աստիճանի շքանշանով պարգևատրվել է Կ.Առստամյանը ։ Բերդաշենից զոհվել է 24 ազատամարտիկ[2]։

Բնակչություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

2015 թվականին Բերդաշեն համայնքի բնակչության թվաքանակը կազմում է 1606 մարդ, կա 413 տնտեսություն։

Բնակավայրի ազգաբնակչության փոփոխությունը[3].

Տարի 2008 2009 2010
Բնակիչ 1530 1567 1558

Տնտեսություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Բնակչությունը հիմնականում զբաղվում է գյուղատնտեսությամբ`անասնապահությամբ և հողագործությամբ։

Պատմամշակութային հուշարձաններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Համայնքի պատմամշակութային հուշարձաններն են` Սբ. Աստվածածին եկեղեցի (XVII դ.), մատուռ «Մեծ նահատակ» (համանուն լեռան վրա, 1676 թ., վերականգնված), սրբատեղի «Պիծի նահատակ» (XVII-XVIII դդ.), խաչքար (XII-XII դդ.), «Կուսաբերդ» (Աղջկաբերդ) ամրոց (Ք.Ա. II հազ. XIII դ.), հաշվառված է 7 հուշարձան։

Հասարարակական կառույցներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

2015 թվականի դրությամբ համայնքում գործում էր գյուղապետարան, մշակույթի տուն, բուժկետ, միջնակարգ դպրոց, որտեղ սովորում էին 212 աշակերտներ, ուներ 1 պետական մանկապարտեզ, որտեղ հաճախում էին 51 երեխաներ[4]։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. http://census.stat-nkr.am/nkr/1-5.pdf ԼՂՀ մարդահաշիվ
  2. Ղարաբաղյան ազատագրական պատերազմ (1988-1994). հանրագիտարան, Ե., 2004, էջ 118։
  3. «Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետություն. Բնակչություն ըստ համայնքների»։ Վերցված է 2021 Մայիսի 1 
  4. Ղահրամանյան Հակոբ (2015)։ Տեղեկաատու Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության վարչատարածքային միավորների սոցիալ-տնտեսական բնութագրերի։ Երևան։ էջ 223