Ֆանտան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Գյուղ
Ֆանտան
Fantan Kotayk.jpg
Ֆանտանը Գութանասարի լանջից
Կոորդինատներ: 40°23′39″ հս․ լ. 44°41′06″ ավ. ե. / 40.39417° հս․. լ. 44.68500° ավ. ե. / 40.39417; 44.68500
Երկիր Հայաստան Հայաստան
Մարզ Կոտայքի
ԲԾՄ 1800 մ
Պաշտոնական լեզու Հայերեն
Բնակչություն 1077 մարդ (2012[1])
Ազգային կազմ Հայեր
Կրոնական կազմ Հայ Առաքելական եկեղեցի
Ժամային գոտի UTC+4
##Ֆանտան (Հայաստան)
Red pog.png
##Ֆանտան (Կոտայքի մարզ)
Red pog.png

Ֆանտան, գյուղ Հայաստանի Հանրապետության Կոտայքի մարզում։ Հեռավորությունը Երևանից կազմում է 30 կմ, մարզկենտրոնից՝ 14 կմ հարավ, Գութանասար լեռան հյուսիսային ստորոտին։

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Որպես բնակավայր հիմնադրվել է 1828-1830 թթ.: Բնակչության հիմնական մասը լքված Թեզխարաբ գյուղի բնակիչներն են, մի մասն էլ Արևելյան Հայաստանից գաղթածներ։ Գյուղն սահմանակից է Ալափարս, Բջնի, Կապուտան, Կարենիս, Ջրաբեր, Հատիս գյուղերին։

Բնակչություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ֆանտանի ազգաբնակչության փոփոխությունը.[2]

Տարի 1873 1897 1926 1939 1959 1970 1979 1989 2001 2004
Բնակիչ 143 183 341 1070 1082 1009 996 1020 1079 1051

Տնտեսություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Բնակչությունը զբաղվում է անասնապահությամբ, հացահատիկի և կերային կուլտուրաների մշակությամբ։ Գյուղում գործում էր ձիթհանք։ Գյուղատնտեսական նշանակության հողերը՝ 42 հա։

Օգտակար հանածոներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Տարածքում կան հրաբխային ավազահանքի պաշարներ։

Պատմամշակութային կառույցներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ֆանտանում կա քարե դարի կայան (աշելյան ժամանակաշրջան)։

Հասարակական կառույցներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ֆանտանում գործում են՝ միջնակարգ դպրոց, բուժկետ, հեռախոսակայան։ Ըստ ՀՍՍՀ պատմության պետական կենտրոնական արխիվի տվյալների Սուխոյ Ֆանտան գյուղը մտել է Բայազետի գավառի մեջ և 1903-1904 ուստարում ունեցել է տարրական դպրոց։ Դպրոցի հիմնադրման տարին համարվում է 1921 թվականը։ Այն ունեցել է 26 աշակերտ։ 1935 թվականից մինչև 1943 թվականը գյուղն ունեցել է յոթամյա դպրոց, 1943-1953 թվականներին՝ ութամյա, իսկ 1953 թվականից դպրոցը դարձել է միջնակարգ։ 1956-1957 ուսումնական տարում դպրոցն ունեցել է 12 շրջանավարտ, որից 8-ը ստացել է բարձրագույն կրթություն։ Դպրոցի շրջանավարտների մեջ քիչ չեն եղել մանկավարժներ, որոնք դասավանդել են ոչ միայն հարազատ գյուղում, այլ նաև հանրապետության այլ շրջաններում։ Նրանցից են՝

  1. Աբրահամյան Արտաշես
  2. Գասպարյան Զավեն
  3. Բաղդասարյան Գառնիկ
  4. Հայրապետյան Լյուդվիգ
  5. Վասակյան Հասմիկ
  6. Վասակյան Մայրանուշ և այլք։

Դպրոց գործուղված շատ ուսուցիչներ հիմնական բնակություն են հաստատել գյուղում և դարձել գյուղի բնակիչներ։ Նրանցից են՝

  1. Բոյախչյան Լենա
  2. Ադամյան Աիդա
  3. Բաբաջանյան Անուշ
  4. Գրիգորյան Անահիտ
  5. Էլիզբարյան Նվեր
  6. Նավասարդյան Գայանե
  7. Սարգսյան Գալինա
  8. Դալլաքյան Շուշանիկ

Դպրոցի շրջանավարտների մեջ քիչ չեն եղել են նաև գիտության և արվեստի գործիչներ`

  1. Կոստյան Հրաչիկ` Խ. Աբովյանի անվան պետական մանկավարժական ինստիտուտի դոկտոր, պրոֆեսոր
  2. Հակոբյան Արշալույս՝ Պետական համալսարանի փիլիսոփայության ամբիոնի վարիչ, պրոֆեսոր
  3. Հակոբյան Մուկուչ՝ Կուլտուրայի մինիստոր
  4. Միսակ Հովենց՝ բանաստեղծ, Գրողների միության անդամ
  5. Գևորգյան Գեորգի՝ ՀՀ գյուղատնտեսության զարգացման միջազգային հիմնադրամի գյուղատնտեսական ծրագրերի գլխավոր մասնագետ
  6. Աշուղ Կարոն, ով ճանաչված է եղել ողջ հանրապետությունում։

Դպրոցի սաներն ակտիվ մասնակցել են Հայրենական Մեծ պատերազմին և դարձել հերոսներ։ Նրանց թվում են՝

  1. Գինևան Ոպանյան՝ Խորհրդային Միության հերոս, Փառքի ասպետ
  2. Խաչիկ Գևորգյան՝ երկաստիճանի շքանշանակիր
  3. Վիրաբ Ադամյան
  4. Վաղինակ Խաչատրյան և ուրիշներ։

Գյուղն ունի նաև Արցախյան ազատամարտի հերոսներ-զոհվածներ՝

  1. Կարախանյան Համլետ
  2. Մխիթարյան Ատոմ
  3. Խաչատրյան Սուրեն
  4. Սարգսյան Շահեն, ինչպես նաև անհետ կորած՝ Սուքիաս Աբրահամյան։

Տես նաև[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]