Օրհան Փամուկ
Ֆերիտ Օրհան Փամուկ (թուրք.՝ Ferit Orhan Pamuk; 1952թ. հունիսի 7, Ստամբուլ, Թուրքիա) — չերքեզական ծագում ունեցող թուրք գրող, մի շարք ազգային և միջազգային մրցանակների դափնեկիր: 2006թ. արժանացել է գրականության Նոբելյան մրցանակին, Նոբելյան հանձնախմբի հետևյալ ձեւակերպմամբ. «Նրան, որն իր քաղաքի մելանխոլիկ հոգու որոնումներում հայտնագործել է մշակույթների բախման եւ խաչաձեւման նոր խորհրդանիշեր»: Գրողի ստեղծագործությունները թարգմանվել են աշխարհի ավելի քան 50 լեզուների, այդ թվում նաև հայերենի: Հայտնի է Հայոց ցեղասպանության և Քրդական հարցի վերաբերյալ իր քաղաքացիական դիրքորոշմամբ, որը հակասում է թուրքական պաշտոնական դիրքորոշմանը: Փամուկն այն սակավաթիվ թուրքերից մեկն է, որը 1915թ. դեպքերի առնչությամբ կիրառել է «ցեղասպանություն» բառը[1]:
Իր հայացքների պատճառով Փամուկը ենթարկվել է հալածանքների, տարագրվել, վերադարձել: Ներկայումս բնակվում է ԱՄՆ-ում:
Փամուկի գրականության հիմնական թեման Թուրքիայի ներքին կյանքն է, թուրք ժողովուրդը եւ թուրք մարդը, Արեւելքի եւ Արեւմուտքի, իսլամի եւ քրիստոնեության, ավանդապահության, հետամնացության եւ առաջադիմության հակամարտությունը: Իր ստեղծագործություններում հանդես է բերում հարգանք հարուցող վարպետություն, գեղագետի խորաթափանց եւ նրբին զգացողություն, օգտագործում արեւմտյան գեղագիտական ու փիլիսոփայական կոնցեպցիաներ, արեւելյան գեղարվեստական սկզբունքներ, դիմում սուֆի միստիկների, այլաբանությունների, համեմատում, հակադրում եւ փորձում ընդհանրացնել իսլամի եւ քրիստոնեության, Արեւմուտքի եւ Արեւելքի կրոնափիլիսոփայական, գեղագիտական եւ կենսահայեցողական մոտեցումներն ու սկզբունքները [2]:
[խմբագրել] Հիմնական ստեղծագործությունները
- Ջևդեթ բեյը և նրա որդիները / Cevdet Bey ve Oğulları (1979)
- Լռության տուն / Sessiz Ev (1983)
- Սպիտակ ամրոց / Beyaz Kale (1985)
- Սև գիրք / Kara Kitap (1990)
- Նոր կյանք / Yeni Hayat (1994)
- Իմ անունն է Կարմիր / Benim adım Kırmızı (1998)
- Ուրիշ գույներ / Öteki Renkler (1999)
- Ձյունը / Kar (2002, հիմնական գործողությունները տեղի են ունենում Կարսում և բազմաթիվ են հիշատակումները հայերի մասին, կա նաև անդրադարձ Ցեղասպանությանը, թարգմանվել է հայերեն [3])
- Սթամբուլ. հիշողությունների քաղաք / İstanbul: Hatıralar ve Şehir (2003)
- Անմեղության թանգարան / Masumiyet Müzesi, 2008)
[խմբագրել] Ծանոթագրություններ
- ↑ http://www.armtown.com/news/am/zam/20061014/4458/
- ↑ http://www.armtown.com/news/am/has/20071208/211769209
- ↑ http://granish.org/?p=149 Վեպի թարգմանությունը նախաձեռնել եւ հրատարակությունը իրականացրել է Համազգային հայ կրթական եւ մշակութային միությունը: Թարգմանությունը ռուսերենից կատարել է Հակոբ Սողոմոնյանը. խմբագիրը Ֆելիքս Մելոյանն է
[խմբագրել] Արտաքին հղումներ
 |
Սա անձի մասին անավարտ հոդված է։ Դուք կարող եք օգնել Վիքիպեդիային՝ ուղղելով և լրացնելով այն։ |
