Վարդենիս

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Քաղաք
Վարդենիս
Vardenis 012.jpg
Վարդենիսի թաղամասերից մեկը
40°10′48″ հս. լ. 45°43′12″ ավ. ե. / 40.18° հս. լ. 45.72° աե. ե.
Երկիր Հայաստան Հայաստան
Մարզ Գեղարքունիքի
Այլ անվանումներ Վասակաշեն
Բարձրություն ծովի մակարդակից 1940—2000 մ
Խոսվող լեզուներ հայերեն
Բնակչություն 14 500 մարդ (2012)
Ազգային կազմ հայեր
Կրոնական կազմ Հայ Առաքելական եկեղեցի
Տեղաբնականուն վարդենիսցի
Ժամային գոտի UTC+4
Հեռախոսային կոդ +374 (269)
Փոստային ինդեքսներ 1601—1603
##Վարդենիս (Հայաստան)
Red pog.png

Վարդենիս (Վասակաշեն, Ոսկեշեն, Բասարգեչար), քաղաք Հայաստանի Գեղարքունիքի մարզում, Սևանա լճից մոտ 7 կմ հարավ-արևելք, Երևանից 170 կմ, իսկ մարզկենտրոն Գավառից՝ 75 կմ՝ Մեծ Հայքի Սյունիք նահանգի Սոդք գավառում։ Բնակչությունը 12753 մարդ (2001 թ. մարդահամարով)։ Գտնվում է ծովի մակարդակից 2003 մ բարձրության վրա։ Ըստ ավանդության՝ բնակավայրը հիմնել է Հայկ նահապետի թոռ Գեղամը և կոչել Գեղամաբակ։ Այդ մասին անուղղակի կարող են վկայել բնակավայրի տարածքում պահպանված մ. թ. ա III-I հազարամյակների դամբարանները։

Հուլիս և օգոստոս ամիսներին օդի ջերմաստիճանը տատանվում է 16°C-20°C, մաքսիմալ ջերմաստիճանը 31°C է։ Ձմեռները խստաշունչ են, հունվարի միջին ջերմաստիճանը -6°C, ձմռան տևողությունը 6 ամիս է։ Չնայած խիստ ձմռանը՝ քաղաքն օղակող ձյունառատ լեռները դահուկային սպորտով զբաղվելու լավ հնարավորություն են ընձեռում։ [1]

Պատմական ակնարկ[խմբագրել]

Նախկին անվանումները[խմբագրել]

IX-րդ դարում Սյունյաց Գաբուռն Վասակ իշխանը նորոգել է գյուղը և վերանվանել Վասակաշեն։ Սյունյաց իշխանի կառուցած եկեղեցու տեղում XX-րդ դարի սկզբին կառուցվել է նոր եկեղեցի՝ Սուրբ Աստվածածին։ XVI - XVIII-րդ դարերում բնակավայրն անվանել են Ոսկեշեն։ XIX-րդ դարի սկզբին բնակչությունը գաղթել է Վրաստան։ 1829-1830 թվականներին բնակավայրում բնակություն են հաստատել Արևմտյան Հայաստանի Դիադին (հնում՝ Տատեոն) գյուղաքաղաքից գաղթած հայրեը։ Բնակավայրը մինչև 1969 թ. կոչվել է Բասարգեչար, այնուհետև՝ Վարդենիս։ Բնակավայրի տարածքում պահպանվել են նաև միջնադարյան խաչքարեր (XV-XVIII-րդ դարեր)։ Սուրբ Աստվածածին վանքում ստեղծագործել է Հովհաննես Ծարեցին։ Վարդենիսում է ծնվել ակադեմիկոս Համազասպ Համբարձումյանը՝ Վիկտոր Համբարձումյանի հայրը։ Վարդենիսում է գտնվում վերջինիս տուն-թանգարանը և կիսանդրին։ Քաղաքի երբեմնի զարգացած արդյունաբերական ձեռնարկություններից մնացել և գործում են միայն սննդի (կաթնամթերք, հացամթերք) ձեռնարկությունները։ Բնակչությունը հիմնականում զբաղվում է գյուղատնտեսությամբ և սպասարկմամբ։

Տես նաև[խմբագրել]


Օգտագործված աղբյուրներ


Ծանոթագրություններ և նշումներ

  1. Գեղարքունիքի մարզի ուղեցույց, 2012թ

Արտաքին հղումներ[խմբագրել]