Մայք Թայսոն

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Մայք Թայսոն
Boxbelt Heavychamp.png
Boxing pictogram.svg
Mike Tyson Portrait.jpg
Ընդհանուր տեղեկություններ
Քաղաքացիություն Flag of the United States.svg ԱՄՆ
Ծննդյան ամսաթիվ հունիսի 30, 1966(1966-06-30)[1][2][3][4] (52 տարեկան)
Ծննդավայր Բրուքլին, Նյու Յորք
Քաշային կարգ ծանր (90,892 կգ)
Դիրք Ձախից միակողմանի
Ոճ Պիկ-ա-բու
ռեյտինգи
Պրոֆեսիոնալ կարիերա
Վերջին մարտ 11.06.2005
Չեմպիոնական գոտի WBC, WBA, IBF, The Ring
Մարտերի թիվ 58
Հաղթանակների թիվ 50
Հաղթանակ նոկաուտով 44
Պարտություն 6
Տեղի չունեցած 2
Սիրողական կարիերա
Մարտերի թիվ 60
Հաղթանակների թիվ 54
Պարտությունների թիվ 6
miketyson.com
boxrec-ի ցանկ

Մայքլ Դժերարդ «Մայք» Թայսոն (անգլ.՝ Michael Gerard «Mike» Tyson; հունիսի 30, 1966(1966-06-30)[1][2][3][4], Բրուքլին, Նյու Յորք)՝ ամերիկացի բռնցքամարտիկ-պրոֆեսիոնալ, հանդես է գալիս ծանր քաշային կարգում, աշխարհի բռնցքամարտի պատմության ամենահայտնի և ճանաչելի բռնցքամարտիկներից մեկը: Առաջին ծանր քաշային կարգում ծանրամարտիկների օլիմպիական չեմպիոն (1982): Ծանր քաշային կարգում բացարձակ աշխհարի չեմպիոն պրոֆեսիոնալների շրջանում (1897-1990): Աշխարհի չեմպիոն ըստ WBC (1986-1990, 1996), WBA (1987-1990, 1996), IBF (1987-1990), The Ring (1988-1990): Չեմպիոն (1988-1990): «Առավել խոստումնալից բռնցքամարտիկ» 1985 թվականին ըստ ամսագիր «The Ring» (1986, 1988): Ամենալավ բռնցքամարտիկ անկախ նրա քաշային կարգի ըստ ամսագրի «The Ring» (1987-1989): «Տարվա բռնցքամարտիկ»ըստ «The Ring» ամսագրի։ «Տարվա բռնցքամարտիկ» ըստ BWAA (1986,1988): «Տարվա մարզական անձը» ըստ BBC (1989): Տարվա օտար մարզիկ ըստ BBC (1989): Լավագույն մարզիկ արտասահմանում (1987—1989) ըստ BBC: Ներառված է Միջազգային բռնցքամարտի Փառքի սրահում (2011), Նևադայի բռնցքամարտի փառքի սրահում (2013), WWE Փառքի սրահում (2012): WBC-ի Լաս Վեգաս քաղաքում կայացած 49-րդ ամենամյա կոնվենցիայում Մայք Թայսոնը գրանցվեց Գինեսի ռեկորդների գրքում և հանդիսավոր մթնոլորտում ստացավ երկու վկայագիր` ամենաշատ արագ նոկաուտների և աշխարհի ամենաերիտասարդ ծանրամարտի չեմպիոն դառնալու համար: Ռեկորդակիր մեծամասնության համար պարգևները, «միջոցառումն է «Տարվա ամսագրի կողմից «The Ring»: 4 անգամ արժանացել: 1995 - վերադարձը Թայսոնի, 1997 թվականին` բռնցքամարտի ժամանակ կծել է Էվանդեր Հոլֆիլդի ականջից, 1998 թվականին - Վերականգնում Թայսոնի 2002 - սկանդալային մամուլի ասուլիս Թայսոն - Lewis. «Առավել բռնի մարդը սպորտի պատմության մեջ » և «ամենաուժեղ նոկաուտյոռ պատմության մեջ», - ըստ ESPN հեռուստաալիքի։ Նա համաշխհարային ռեկորդակիր է հանդիսանում և նրա սահմանած ռեկորդը մինչև օրս ոչ ոք չի գերազանցել: Նա հանդիսանում է ամենաերիտասարդ աշխարհի չեմպիոն ծանր քաշային կարգում (20 տարեկան 144 օր), աշխարհի ամենաերիտասարդ անվիճելի ծանրքաշային չեմպիոնն է (21 տարեկան). բռնցքամարտիկ, ով անցկացրել է նվազագույն ժամանակ քանի, որ դեբյուտային կոչումը նվաճելու չեմպիոն և աշխարհի ծանրորդ բաժնի բացարձակ չեմպիոն (1 տարի 8.5 ամիս և 2 տարի 5 ամիս, համապատասխանաբար)։ Առաջին ու եզակի անվիճելի չեմպիոն, ով հաղթել է երեք խոշոր կոչումներ՝ մեկը մյուսի հետևից ամենաբարձր վարձատրվող, պատմության մեջ նոր քաշային կարգ ունեցող, բռնցքամարտի պատմության մեջ տասը ամենաթանկ մարտեր է ունեցել։ Մայք Թայսոնը մասնակցել է վեց մարտերի ու 6 անգամ անընդմեջ պաշտպանեց բացարձակ չեմպիոնի տիտղոսը (WBC, WBA, IBF)։ Ամենամեծ թվով ամենաարագ նոկաուտով (նոկաուտով 9-ին ավելի քիչ, քան 1 րոպե) ամենաարագ նոկաուտով Երիտասարդական օլիմպիական խաղերի (8 վայրկյան): Նա երեք դատավճիռ ունի: 1992 թվականին (բռնաբարության համար դատապարտվել է 6 տարվա ազատազրկման, բայց նա բանտում անց է կացրել ընդամենը 3 տարի), 1998 թվականին (ծեծելու համար այն մարդկանց, ովքեր բախվել էին իր մեքենային, դատապարտվել է 3,5 ամիս ազատազրկման) և 2008 թվականին (Մի օր ազատազրկման թմրանյութերի օգտագործման և շարժիչ մեքենան թմրամիջոցների թունավորման վիճակում): Երիտասարդ տարիքում նա նաև պատժում էր մանկական գաղութներում: Ամուսնացած է երեք անգամ: Թայսոնը ութ երեխայի հայր: 2009 թվականին իր չորս տարեկան դուստրը ողբերգական մահացավ: Ընդհունելով Մահմեդականությունը իր անունը փոխվել է Malik Աբդուլ Ազիզ (Անգ. Մալիկ Աբդուլ Ազիզ): Հանդես է գալիս վորպես բուսակեր։ Iron Mike Promotions- ի խթանման ընկերության հիմնադիրը: Բացի բռնցքամարտից, Մայք Թայսոնը նաև հայտնի է իր դերասանական կարիերայով: Մասնակցել է գրավոր սցենարին իր ինքնակենսագրական ֆիլմին «Թայսոն» (1994 թվականին), նա նկարահանվել է երկու վավերագրական ֆիլմերի «Փառքի մյուս կողմը» (2003 թվականին) և «Մայք Թայսոնը» (2009 թվականին): 2016 թվականին նկարահանվել է ֆիլմի գլխավոր դերերից մեկում Ip Man 3. մականունը` «Երկաթյա Մայք»:

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մայք Թայսոնը ծնվել է 1966 թվականին հունիսի 30-ին Նյու Յորքի Բրուքլին քաղաքում, Brownsville շրջանում: Նրա ծնողները Լորնան Սմիթն ու Ջիմի Քիրքպատրիկն է: Սակայն Մայքը ժառանգեց իր անունը իր մոր առաջին ամուսնուց: Նրա հայրը դուրս է եկել ընտանիքից մինչև Մայք ծնունդը: Մայքեն ունի ավագ եղբայր Ռոդնի և ավագ քույր Դենիզն: Նա շատ նուրբ էր և չգիտեր, թե ինչպես պաշտպանել ինքն իրեն: Մեծ եղբայր Ռոդնին և հարևան տղաները և դասընկերները մշտապես ծաղրում էին Մայքին: Մինչև 10 տարի նա պաթոլոգիականորեն անհնար էր պաշտպանել ինքն իրեն: Մի օր տեղական փողոցային խմբի անդամներից մեկը Մայքի ձեռքից խլեցին իր սիրելի աղավնուն և պոկեցին գլուխը: Մայքը զայրացել է և հարձակվել է վիրավորողի վրա և դաժանորեն ծեծել։ Այդ պահից Մայքը հարգվեց տեղացի անչափահասների ավազակների շրջանում, որոնք Մայքլին գցեցին իրենց շրջապատը։ Մայքլ Թայսնի այս գործողությունները տանում էին նրան որ պետք է ձերբակալել Թայսոնին։ Թայսոնին տարան անչափահասներ բատնտ այնտեղ նա ծանոթացավ Մուհամմեդ Ալիի հետ, որը խոսում էր վատ պահվածքով երեխաններհետ։ Ալիի հետ հանդիպումից հետո, նա առաջին անգամ մտածում էր բռնցքամարտի կարիերայի մասին:13 տարեկանում Թայսոնը ուղարկվել է Նյու Յորքի հյուսիսային մասում գտնվող անչափահաս իրավախախտների հատուկ դպրոց: Այս ժամանակահատվածում նա անառիկ էր և տարիքի համար մեծ ֆիզիկական ուժ էր ունեցել: Դպրոցում, որտեղ որոշել էր Թայսոնը, աշխատում էր նախկին բռնցքամարտիկ Բոբբի Ստյուարդը որպես ֆիզկուլտուրայի ուսուցիչ: Թայսոնը մի անգամ հայտնվելով պատժախուցում ասաց, որ ուզում է դառնալ բռնցքամարտիկ: Ստուարդը համաձայնել է պատրաստել նրան այն պայմանով, որ Մայքը չպիտի խախտի դպրոցի կանոնադրությունը: Մի որոշ ժամանակ անց Ստյուարդը կնքեց իր հետ մեկ այլ պայմանագիր. եթե Մայքը, գնում է դպրոց, ավելի շատ Ստուարդն զբաղվում է բռնցքամարտով: Թայսոնը, որը նախկինում մտավորապես հաշմանդամ դարձավ, կարողացավ զգալիորեն բարելավել իր ակադեմիական կատարումը: 13 տարեկան հասակում Մայքը կարող էր բարձրացնել 100 կիլոգրամ բարը սեղանի մամուլում: 1987 թվականին հունիսի 22-ին Թայսոնը ձերբակալվեց սպանությունների մեղադրանքով: Նա թալանեց վճարովի ավտոկայանատեղիի աշխատակցին, ապա հարվածեց իր գործընկերոջը, ով կանգնած էր նրա համար: Գործը փակվեց 105 հազար դոլար վճարելուց հետո: 1988 թվականը բեկումնային դարձավ Մայքի համար։ Նա հեռացրեց իր մարզիչ Քևին Ռունիին և հեռացրեց ողջ թիմին, որից հետո կարիերան սկսեց անկում ապրել: 1988 թվականին փետրվարի 9-ին Մայք Թայսոնը ամուսնացավ դերասանուհի Ռոբին Գիվենսի հետ: Հաջորդ տարի, փետրվարի 14-ին, նրանք բաժանվեցին Դոմինիկյան Հանրապետությունում: Մայք Թայսոնը երբեք չի ավարտել ավագ դպրոցը: 1990 թվականին Մայքը հրաժարվեց վերապատրաստումից և սկսեց ալկոհոլ օգտագործել: Հետևանքն էր այս է իր պարտությունը, «Buster» Douglas փետրվարի 11-ին, 1990 թվականին Ճապոնիայում, որը համարվում է մեծագույն սենսացիա է բռնցքամարտի պատմության մեջ․ բոլորը խաղադրույքէին կատարում Դուգլասի հաղթանակի վար։ ԱՄՆ կաբելային հեռուստաալիքը Yes Network հարցազրույցում Մայք Թայսոնի խոստովանել , որ իր 1990 թվականին Դուգլասի դեմ պայքարը համարում է իր կարիերայի լավագույն մենամարտը. «Ես միշտ ասում եմ, որ իմ կարծիքով դա իմ լավագույն պայքարն էր, ես միշտ առաջինն եմ դնում: Դա տարօրինակ է, բայց Կաս Դ'Ամատո միշտ ինձ ասաց. «Դուք պետք է հաղթել բոլորին, դուք ի վիճակի եք անել դա, բայց թե ինչ է տեղի ունենում, երբ ծեծում եք դուք, թե արդյոք դուք կարող եք գործածել այն» և այս պայքարը ցույց տվեց, որ ես կարող եմ այդպես վարվելով հաղթել»: Այս պայքարից հետո Թայսոնը վերադարձավ մարզումներին և ստորագրեց բուժման համար: 1991 թվականին հուլիսի 19-ին նրան մեղադրեցին 18-ամյա Desiree Washington-ին բռնաբարելու համար, որը ունեցել է «Ռոդ կղզի սև մեսիջ» կոչում: Թայսոնը դատապարտվել է 1992 թվականին փետրվարի 10-ին: 1998 թվականին մարտի 5-ին Թայսոնը դատի է տվել իր նախկին խթանողին, Դոն Քինգին, իրեն փոխհատուցելու համար 100 մլն դոլար փոխհատուցելու համար նյութական վնաս պատճառելու համար: Գործը չի հասել դատարան և մարվել է 14 մլն դոլարով:

Անձնական կյանք[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Նա ամուսնացած էր, երեք անգամ՝ առաջին կինը դերասանուհի Ռոբին Գիվնես, երկրորդ կինը՝ Մոնիկա Թորներ, իսկ երրորդ կինը՝ Լակկի Սպաերս։

Նա փոխեց իր կրոնը և դարձավ մահմեդական[5]։ Երբ կրոնը փոխվեց, նրա անունը փոխվեց Մալիկ Աբդուլ Ազիզ։

2009 թվականից ի վեր նա բուսակեր[6][7] է։

Սիրողական կարիերա[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1981 թվականին մայիսին 15 տարեկան հասակում ելութ է ունեցել Holyoke ակումբում, այնտեղ մի տղա նրան տվել է «տանկ» մականունը: Նույն տարվա ընթացքում նա մասնակցել է ընդամենը վեց մենամարտերում, որոնցից հինգը հաղթել է, իսկ վերջինը՝ պարտվել։

Թայսոնն իր ազատ ժամանակը նվիրում էր մարզումներին, ինչն անմիջապես հանգեցրեց լավ արդյունքների: Արդեն 1982 թվականին Մայքլը հանդես է գալիս երիտասարդական օլիմպիական խաղերում: Նա իր առաջին հակառակորդին ռինգում հաղթում է ընդամենը 8 վայրկյանում:

Եզրափակչում նա դուրս է եկել Ջո Կորտեսի դեմ: Թայսոնն անմիջապես հարձակվեց հակառակորդի վրա և նակաուտի ենթարկեց մի քանի վայրկյանում:

Հաջորդ տարի նա պարտվեց միայն Էլա Էվանսին, որը թույլ տվեց նրան մասնակցել 1983 թվականին «Ոսկե ձեռնոցներ» մրցույթին: Թայսոնը մրցույթում արժանացել է արծաթե մեդալի, որովհետև պարտվել է Կրայիգ Փեյնին: Թայսոնին որակազրկեցին Քիմմուել Օդումի դեմ մարտի ժամանակ, մինչև տարեվերջ մնաց Կոլորադո Սպրինգսում:

Տեսակավորման պայքարում Թայսոնը հանդիպեց Հենրի Թիլմանին, ով դարձավ օլիմպիական չեմպիոն: Առաջին ռաունդում Թայսոնը նոկդաունի ենթարկեց Թիլմանին այնպես, որ նա դուրս թռավ ռինգից: Երկրորդ ռաունդում Թիլմանը չէր մոտենում Թայսոնի: Թայսոնը դիպուկ հարվածններ է հասցնում Թիլմանին: Վերջին ռաունդում Թիլմանը փախչում էր Թայսոնից, բայց այնուամենայնիվ Թայսոնը կարողացավ մի քանի անգամ կոպիտ հարվածններ հասցնել Թիլմանին:

Տիտղոսներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • 1981 թ․ - Երիտասարդների օլիմպիական մրցաշարերի ոսկե չեմպիոն
  • 1982 թ․ - Երիտասարդների օլիմպիական մրցաշարերի ոսկե չեմպիոն
  • 1983 թ․ - «Ոսկե ձեռնոցներ» մրցաշարի արծաթե մեդալակիր:
  • 1983 թ․ - Ոսկե մեդալ 19-րդ ազգային առաջնության շրջանակներում
  • 1984 թ․ - Ոսկե մեդալ 20-րդ ազգային առաջնության շրջանակներում
  • 1984 թ․ - Ծանր քաշային կարգում «Ոսկե ձեռնոցներ» չեմպիոն ոսկե մեդալակիր
  • 1984 թ․ - «Չեմպիոնների մրցաշարի» ոսկե մեդալակիր

Դերասանական կարիերա[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Քիք-բռնցքամարտիկ: Հատուցում (2017)
  • Չինացի վաճառող (2017)
  • Անիվների վրա (2017)
  • 9 լեգենդներ (2016)
  • Իպ Ման 3 (2016)
  • Անջրանցիկ վերամշակում (2013)
  • Ինչպես հանդիպեցի ձեր մայրիկին (16 ութերորդ մրցաշրջանի դրվագը) (2013)
  • Շատ սարսափելի ֆիլմ 5 (2013)
  • Տղաներ 2: Վեգասից մինչև Բանգկոկ (2011)
  • Մարդիկ բնության դեմ: Թայսոն-ի նոր մարտահրավերը (2011)
  • Չարլի Շենի ծաղրանքը (2011)
  • Տղաներ Վեգասում (2009)
  • Թայսոն (վավերագրական ֆիլմ) (2008)
  • Ամբողջական ավարտը (2007)
  • Ռոքի Բալբո (2006)
  • Երբ են ինձ սիրելու (2004)
  • Կոկորդիլոս Դանդի Լոս Անջելեսում (2001)
  • Բոլիվիա (2001)
  • Սևը և սպիտակը (1999)
  • Խփիր ոսկորին (1999)
  • Խելակորույս հեռուստաընկերություն (1995—2009)
  • Ճեղքված չեմպիոն. Մայք Թայսոնի անհայտ պատմությունը (1993)

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 SNAC — 2010.
  2. 2,0 2,1 Internet Broadway Database — 2000.
  3. 3,0 3,1 Encyclopædia Britannica
  4. 4,0 4,1 Discogs — 2000.
  5. Anderson Dave (November 13, 1994)։ «The Tyson, Olajuwon Connection»։ Նյու Յորք Թայմս։ Վերցված է March 14, 2008 
  6. «Mike Tyson Talks Sobriety and Vegan Life with Ellen DeGeneres»։ UrbLife.com։ March 8, 2011 
  7. «Tyson: 'I Want to Be Bitter, But It's Not Who I am'»։ Fox News Channel։ Apr 13, 2011։ Վերցված է 2012-04-07 

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]