Հռոմի կայսրերի ցանկ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Հռոմի առաջին կայսր Օգոստոսը

Բովանդակություն

Պրինցիպատ [խմբագրել]

Անուն Ամբողջական կայսերական անուն Դիմանկար Իշխանության տարիները Իշխանության գլուխ անցնելը
Օկտավիանոս Օգոստոս
Gaius Octavius Thurinus;
Gaius Julius Caesar Octavianus
Գայոս Օկտավիոս Ֆուրինոս
որդեգրումից հետո — Գայոս Հուլիոս Կեսար Օկտավիանոս
Augustus Bevilacqua Glyptothek Munich 317.jpg մ.թ.ա. 27թ. հունվարի 16 — մ.թ.14թ. օգոստոսի 19 Որպես Գայոս Հուլիոս Կեսարի որդեգրած զավակ (նրա քրոջորդին էր), քաղաքացիական պատերազմից հետո
Տիբերիոս
Tiberius Claudius Nero;
Tiberius Iulius Caesar
Տիբերիոս Կլավդիոս Ներոն
որդեգրումից հետո — Տիբերիոս Հուլիոս Կեսար
Tiberius NyCarlsberg01.jpg 14թ. օգոստոսի 1937թ. մարտի 16,
Խեղդվել է բարձով պրետորյան (թիկնապահ) Մակրոնի կողմից
Որպես նախորդ կայսրի որդեգրած զավակ
Կալիգուլա
Gaius Iulius Caesar Caligula
Գայոս Հուլիոս Կեսար Կալիգուլա Caligula 01.JPG 37 մարտի 1841թ. հունվարի 24 ,
սրախողխող է արվել դավադիրների կողմից Կասսիուս Խերեայի գլխավորությամբ
Որպես Տիբերիոսի եղբոր թոռ և մոր կողմից Կեսարի ծոռ
Կլավդիոս
Tiberius Claudius Drusus Nero Germanicus
Տիբերիոս Կլավդիոս Դրուզ Ներոն Գերմանիկ Claudius Ny Carlsberg02.jpg 41թ. հունվար 2454թ. հոկտեմբերի 13,
թունավորվել է իր չորրորդ կնոջ (Ագրիպինա Կրտսեր) կողմից
Որպես Տիբերիոսի զարմիկ
Ներոն
Lucius Domitius Ahenobarbus;
Nero Claudius Caesar Augustus Germanicus
Լուցիոս Դոմիցիոս Ագենոբարբ
որդեգրումից հետո — Կլավդիոս Դրուզ Ներոն Գերմանիկ Կեսար
Nero pushkin.jpg 54թ. հոկտեմբերի 1368թ. հունիսի 9,
ինքնասպանություն է գործել իշխանությունը Հալբային անցնելուց հետո
Որպես նախորդ կայսրի որդեգրած (խորթ) զավակ

Առաջին միջթագավորություն [խմբագրել]

Անուն Ամբողջական կայսերական անուն Դիմանկար Իշխանության տարիները Իշխանության գլուխ անցնելը
Գալբա
Servius Sulpicius Galba;
Servius Galba Imperator Caesar Augustus
Սերվիոս Սուլպիցիոս Գալբա Stockholm - Antikengalerie 4 - Büste Kaiser Galba.jpg 68 հունիսի 669թ. հունվարի 15,
սպանվել է Օտոնի կողմնակից զինվորների կողմից
Կայսր հռչակված զորավար
Օտոն
Marcus Salvius Otho;
Imperator Marcus Otho Caesar Augustus
Մարկոս Սալվիոս Օտոն OthoDen.jpg հունվար 15ապրիլ 16 69,
ինքնասպանություն գործեց Վիտելլիոսի զորքերից պարտություն կրելուց հետո
Կայսր հռչակված զորավար
Վիտելլիոս
Aulus Vitellius;
Aulus Vitellius Germanicus Imperator Augustus
Ավլոս Վիտելլիոս Գերմանիկոս Aulus Vitellius (MRABASF Matritum) 01.jpg ապրիլ 17դեկտեմբերի 20 69,
սպանվել է զինվորների կողմից Վեսպասիանոսի զորքերից պարտություն կրելուց հետո
Կայսր հռչակված զորավար

Փլավիոսներ [խմբագրել]

Անուն Ամբողջական կայսերական անուն Դիմանկար Իշխանության տարիները Իշխանության գլուխ անցնելը
Վեսպասիանոս
Titus Flavius Vespasianus;
Caesar Vespasianus Augustus
Տիտոս Փլավիոս Վեսպասիանոս Vespasianus02 pushkin.jpg 69թ. հուլիսի 179թ. հունիսի 24 Կայսր հռչակված զորավար
Տիտոս
Titus Flavius Vespasianus;
Titus Caesar Vespasianus Augustus
Տիտոս Փլավիոս Վեսպասիանոս Head Titus Glyptothek Munich 338.jpg 79թ. հունիսի 2481թ. սեպտեմբերի 13 Վեսպասիանոսի ավագ որդի
Դոմիցիանոս (հայկական աղբյուրներում հայտնի է որպես Դոմետիանոս (Դոմետ)[1])
Titus Flavius Domitianus;
Caesar Domitianus Augustus
Տիտոս Փլավիոս Դոմիցիանոս Bust Domitian Musei Capitolini MC1156.jpg 81թ. սեպտեմբերի 1496թ. սեպտեմբերի 18,
սպանվել է դավադրության արդյունքում իր կնոջ Փլավիա Դոմիցիլայի սպասավոր՝ Ստեփանոսի կողմից
Վեսպասիանոսի կրտսեր որդին

Անտոնինոսներ [խմբագրել]

Անուն Ամբողջական կայսերական անուն Դիմանկար Իշխանության տարիները Իշխանության գլուխ անցնելը Գահակիցներ
Ներվա
Marcus Cocceius Nerva
Մարկուս Կոկցեուս Ներվա Nerva Tivoli Massimo.jpg սեպտեմբերի 18 96հունվարի 27 98 Կայսր է հռչակվել սենատի կողմից Տրայանոս
Տրայանոս
Marcus Ulpius Traianus
Մարկոս Ուլպիոս Տրայնոս Traianus Glyptothek Munich 336.jpg հունվարի 28 988/օգոստոսի 9 117 Զորավար` որդեգրվել է Ներվայի կողմից
Հադրիանոս
Publius Aelius Hadrianus
Պուբլիոս Էլիոս Հադրիանոս Bust Hadrian Musei Capitolini MC817.jpg օգոստոսի 11 117հուլիսի 10 138 Տրայանոսի հորեղբոր տղան և նրա զարմուհու ամուսինը
Անտոնինոս Պիոս
Titus Aurelius Fulvus Boionius Arrius Antoninus
Տիտոս Ավրելիոս Ֆուլվիոս Բոիոնիոս Արրիոս Անտոնինոս
որդեգրումից հետո — Տիտոս Էլիոս Կեսար Անտոնինոս
Antoninus Pius Glyptothek Munich 337.jpg հուլիսի 10 138մարտի 7 161 Որդեգրվել է Հադրիանոսի կողմից, ամուսնացած էր նրա կնոջ զարմուհու հետ
Լուցիոս Վերոս Լուկիոս Կեյոնիոս Կոմմոդոս Վերոս Lucius Verus BM Sc1911.jpg մարտի 7 161մարտ 169,
'մահացել է հիվանդությունից, միանձնյա չի գահակալել
Հադրիանոսի որդեգրած զավակ` Լուցիոս Վերոսի որդի, որդեգրվել է Անտոնինոս Պիոսի կողմից, ամուսնացել է Մարկոս Ավրելիոսի դստեր հետ Մարկոս Ավրելիոս
Մարկոս Ավրելիոս
Marcus Aurelius Antoninus
Մարկոս Աննիոս Վերոս
որդեգրումից հետո — Մարկոս Էլիոս Ավրելիոս Վերոս
Marcus Aurelius Glyptothek Munich.jpg մարտի 7 161մարտի 17 180 Որդեգրվել է Անտոնինոս Պիոսի կողմից, ամուսնացել է նրա դստեր հետ Լուցիոս Վերոս
Ավիդիոս Կասսիոս Գայոս Ավիդիոս Կասսիոս 175 (Ասորիքում և Եգիպտոսում),
սպանվել է իր զինվորների կողմից
Ապստամբություն բարձրացրած և իրեն կայսր հռչակած զորավար Ապստամբել է Մարկոս Ավրելիոսի գահակալության տարիներին
Կոմմոդոս
Lucius Aelius Aurelius Commodus;
Marcus Aurelius Commodus Antoninus Augustus
Լուկիոս Էլիոս Ավրելիոս Կոմմոդոս Անտոնինոս Commodus Musei Capitolini MC1120.jpg մարտի 17 180դեկտեմբերի 31 192,
խեղդվել է դավադրության արդյունքում իր ստրուկ` Նարկիսոսի կողմից
Որպես Մարկոս Ավրելիոսի որդի

Երկրորդ միջթագավորություն [խմբագրել]

Անուն Ամբողջական կայսերական անուն Դիմանկար Իշխանության տարիները Իշխանության գլուխ անցնելը Այլ տեղեկություններ
Պերտինաքս
Publius Helvius Pertinax
Պուբլիուս Հելվիուս Պերտինաքս Bust of the consul Gaius Fulvius Plautianus at Museo Pio-Clementino.jpg հունվարի 1մարտի 28 193
սպանվել է պրետորիական գվարդիայի կողմից
Կոմոդոսի դեմ դավադրության մասնակից, հռչակվել է կայսր նրա մահից հետո
Դիդիուս Հուլիանուս
Marcus Didius Severus Julianus
Մարկուս Դիդիուս Սևերուս Հուլիանուս DidiusJulianusSest.jpg մարտի 28հունիսի 1 193,
այն բանից հետո, երբ Սեպտիմիուս Սևերոսի զորքերը մոտեցան Հռոմին նա գահընկեց արվեց և սպանվեց զինվորների կողմից
Կայսր է հռչակվել պրետորիականների կողմից կաշառքի դիմաց Պայքարել է իշխանության համար Սեպտիմիուս Սևերոսի դեմ, կայսր է հռչակվել նույն ժամանակաշրջանում
Պեսցենիուս Նիգեր
Gaius Pescennius Niger
Գայուս Պեսցենիուս Նիգեր Հուստոս B werdeg28.jpg 193—194 (Ասորիքում)
սպանվել է
Հրամանատար, կայսր է հռչակվել զորքի կողմից Պայքարել է իշխանության համար Սեպտիմիուս Սևերոսի դեմ, կայսր է հռչակվել նույն ժամանակաշրջանում
Կլոդիուս Ալբինուս
Decimus Clodius Septimius Albinus
Դեցիմուս Կլոդիուս Ալբինուս Clodius01 pushkin.jpg 196—197 (Բրիտանիայում),
Սեպտիմիուս Սևերոսից պարտվելուց հետո ինքնասպան է եղել
Հրամանատար, կայսր է հռչակվել զորքի կողմից Պայքարել է իշխանության համար Սեպտիմիուս Սևերոսի դեմ, կայսր է հռչակվել նույն ժամանակաշրջանում

Սևերոսներ [խմբագրել]

Անուն Ամբողջական կայսերական անուն Դիմանկար Իշխանության տարիները Իշխանության գլուխ անցնելը Գահակիցներ
Սեպտիմիուս Սևերոս
Lucius Septimius Severus
Լուցիուս Սեպտիմիուս Սևերոս Պերտինաքս Septimius Severus Glyptothek Munich 357.jpg 193թ. ապրիլի 9211թ. փետրվարի 4 Կայսր է հռչակվել զորքերի կողմից
Գետա
Publius Septimius Geta
Լուցիուս Պուբլիուս Սեպտիմիուս Գետա Geta.jpg 211 փետրվարի 4 —212 դեկտեմբեր,
սպանվել է իր եղբոր՝ Կարակալլայի կողմից
Կարակալլայի կրտսեր եղբայրը Կարակալլա
Կարակալլա
Septimius Bassianus Caracalla
Լուցիուս Սեպտիմիուս Բասիանուս Կարակալա
193 թ. ստացել է Մարրկ Ավրելիուս Սևերուս Անտոնինուս անունը
Caracalla03 pushkin.jpg փետրվարի 4 211ապրիլի 4 217,
Սպանվել է պրետորիայի պրեֆեկտ Մակրինուսի դավադրության արդյունքում
Սեպտիմիուս Սևերոսի ավագ որդին Գետա
Մակրինուս
Marcus Opellius Macrinus
Մարկուս Օպելիուս Մակրինուս MacrinusAE.jpg ապրիլի 11 217հունիս 218
սպանվել է Էլագաբալուսի զորքերից պարտություն կրելուց հետո
Իշխանության է եկել Կարակալային սպանելուց հետո Դիադումենիանուս
Դիադումենիանուս
Marcus Opellius Antoninus Diadumenianus
Մարկուս Օպելիուս Դիադումենիանուս 055 Diadumenianus.jpg մայիս 217հունիս 218,
Հելիոգաբալուսի զորքերից պարտություն կրելուց հետո փախել է, ավելի ուշ՝ սպանվել
Որպես մակրինուսի որդի Մակրինուս
Հելիոգաբալուս
Marcus Aurelius Antoninus Heliogabalus
Վարիուս Ավիտուս Բասիանուս
զինվորնրից ստացել է Մարկուս Ավրիլիուս Անտոնինուս անունը
Elagabalo (203 o 204-222 d.C) - Musei capitolini - Foto Giovanni Dall'Orto - 15-08-2000 .jpg 218—222
սպանվել է պրետորիանականների կողմից
Սեպտիմիուս Սևերոսի քենու թոռը, հայտարարվել է Կարակալլայի որդի Ալեքսանդր Սևերոս
Գելիոս Մաքսիմուս
լատ.՝ Gellius Maximus
(լրիվ անունն անհայտ է)
Գելիոս Մաքսիմուս
(լրիվ անունն անհայտ է)
219
(Սիրիայում)
մահապատժի է ենթարկվել Հելիոգաբալոսի հրամանով
Հռչակվել է զորքերի կողմից, հակառակորդ` Հելիոգաբալոս
Վերոս
լատ.՝ Verus
(լրիվ անունն անհայտ է)
Վերոս
(լրիվ անունն անհայտ է)
պատկերը չի պահպանվել 219
(Սիրիայում)
մահաժատժի է ենթարկվել Հելիոգաբալոսի հրամանով
Հռչակվել է զորքերի կողմից հակառակորդ` Հելիոգաբալոս
Սելևկոս
լատ.՝ Sеleucus
(լրիվ անունն անհայտ է)
Սելևկոս
(լրիվ անունն անհայտ է)
պատկերը չի պահպանվել 218-ի և 222-ի միջև
(ուզուրպացիայի վայրը անորոշ է)
Հռչակվել է զորքերի կողմից հակառակորդ` Հելիոգաբալոս
Ալեքսանդր Սևերոս
Marcus Aurelius Severus Alexandrus
Ալեքսիանուս Բասիանուս Bust Alexander Severus Louvre Ma1051 n1.jpg մարտի 13 222մարտ 235
սպանվել է զինվորների կողմից Մաքսիմինուսի կայսր հռչակվելուց հետո
Հելիոգաբալուսի մորաքրոջ տղան, Սեպտիմիուս Սևերոսի քենու երկրորդ թոռը, նույնպես հայտարարվել է Կարակալլայի որդի, որդեգրվել է Հելիոգաբալուսի կողմից Հելիոգաբալուս

III դարի ճգնաժամ [խմբագրել]

Զինվորական կայսրեր [խմբագրել]

Անունը Ամբողջական անունը Պատկերը Իշխանության տարիները Իշխանության գալը Գահակիցները Կյանքի տարիները
Մակսիմինոս Թրակիացի
լատ.՝ Gaius Julius Verus Maximinus
Գայոս Հուլիոս Վերոս Մակսիմինոս Max thrax.jpg մարտի 20 235մայիսի 10, 238
գահընկեց է արվել սենատի կողմից
մարտի 22 238

սպանվել է ընդվզած զորքի կողմից
Հռչակվել է կայսր զորքի կողմից 173, Թրակիամայիսի 10 238, Աքվիլեա
Գորդիանոս I (Աֆրիկացի)
լատ.՝ Marcus Antonius Gordianus Sempronianus Romanus Africanus
լատ.՝ Caesar Marcus Antonius Gordianus Sempronianus Romanus Africanus Augustus
Մարկոս Անտոնիոս Սեմպրոնիանոս Ռոմանոս Ափրիկանոս
որպես կայսր — Կեսար Մարկոս Անտոնիոս Գորդիանոս Սեմպրոնիանոս Ռոմանոս Ափրիկանոս Օգոստոս
Gordianus elder pushkin.jpg մարտի 22ապրիլի 12 238
ինքնասպան է եղել Գորդիանոս II-ի պարտության մասին լուրը ստանալուց հետո
Հռչակվել է կայսր սենատի կողմից Գորդիանոս II շուրջ 164, Փռյուգիաապրիլի 12 238, Կարթագեն
Գորդիանոս II
լատ.՝ Marcus Antonius Gordianus Sempronianus Romanus Africanus
լատ.՝ Caesar Marcus Antonius Gordianus Sempronianus Romanus Africanus Augustus
Մարկոս Անտոնիոս Գորդիանոս Սեմպրոնիանոս Ռոմանոս Ափրիկանոս
որպես կայսր — Կեսար Մարկոս Անտոնիոս Գորդիանոս Սեմպրոնիանոս Ռոմանոս Ափրիկանոս Օգոստոս
Sestertius Gordian II-RIC 0008.jpg մարտի 22ապրիլի 12 238
սպանվել է Մաքսիմինոս Թրակիացու կողմնակից` Կապելիանոսի հետ ճակատամարտում
Գորդիանոս I որդին և գահակիցը Գորդիանոս I 192, Փռյուգիաապրիլի 12 238, Կարթագեն
Պուպիենոս
լատ.՝ Marcus Clodius Pupienus Maximus
լատ.՝ Caesar Marcus Clodius Pupienus Maximus Augustus
Մարկոս Կլոդիոս Պիպիենոս Մաքսիմոս
որպես կայսր — Կեսար Մարկոս Կլոդիոս Պիպիենոս Մաքսիմոս Օգոստոս
Pupienus Musei Capitolini MC477.jpg ապրիլի 22հուլիսի 29 238
սպանվել է պրետորիանականների կողմից
Հռչակվել է կայսր սենատի կողմից որպես գահակից Բալբինոսին Բալբինոս, Հորդիանոս III 164հուլիսի 29 238, Հռոմ
Բալբինոս
լատ.՝ Decimus Caelius Calvinus Balbinus Pius
լատ.՝ Caesar Decimus Caelius Calvinus Balbinus Pius Augustus
Դեցիմոս Ցելիոս Կալվինոս Բալբինոս Պիոս
որպես կայսր — Կեսար Դեցիմոս Ցելիոս Կալվինոս Բալբինոս Պիոս Օգոստոս
Balbinus Hermitage.jpg ապրիլի 22հուլիսի 29 238
սպանվել է պրետորիանականների կողմից
Հռչակվել է կայսր սենատի կողմից որպես Պուպիենոսին գահակից Պուպիենոս, Հորդիանոս III 178հուլիսի 29 238, Հռոմ
Գորդիանոս III
լատ.՝ Marcus Antonius Gordianus Pius
Մարկոս Անտոնիոս Գորդիանոս Պիոս Bust Gordianus III Louvre Ma1063.jpg հուլիսի 29 238փետրվարի 11 244
մինչև 238թ. հուլիսի 29 Պուպիենոսի և Բալբինոսի գահակից,
սպանվել է զինվորների կողմից
Գորդիանոս II-ի կամ նրա քրոջ որդին;
հռչակվել է կայսր սենատի կողմից որպես Պուպիենոսի և Բալբինոսի գահակից
Պուպիենոս, Բալբինոս հունվարի 20 225փետրվարի 11 244, Ֆալուջա
Սաբինիանոս
լատ.՝ Sabinianus
Պատկերը չի պահպանվել 240
(Աֆրիկա)
մահապատժի է ենթարկվել Կարթագենում
Հռչակվել է զորքի կողմից հակառակորդ - Հորդիանոս III մահ. 240
Փիլիպոս Արաբ
լատ.՝ Marcus Julius Philippus
լատ.՝ Caesar Marcus Julius Philippus Augustus
Մարկոս Հուլիոս Փիլիպոս
որպես կայսր — Կեսար Մարկոս Հուլիոս Փիլիպոս Օգոստոս
Bust of emperor Philippus Arabus - Hermitage Museum.jpg փետրվարի 2 244 — սեպտեմբեր/հոկտեմբեր 249
սպանվել է ճակատամարտում
Հռչակվել է զորքի կողմից Փիլիպոս Կրտսեր շուրջ 204 — սեպտեմբեր/հոկտեմբեր 249, Վերոնա
Փիլիպոս Կրտսեր
լատ.՝ Marcus Julius Severus Philippus
Մարկոս հուլիոս Սևերոս Փիլիպոս Philippus II.jpg 247 — սեպտեմբեր/հոկտեմբեր 249
սպանվել է պրետորիանականների կողմից
Փիլիպոս Արաբի որդին և գահակիցը Փիլիպոս Արաբ 237 — սեպտեմբեր/հոկտեմբեր 249, Վերոնա
Պակացիանոս
լատ.՝ Tiberius Claudius Marinus Pacatianus
Տիբերիոս Կլավդիոս Մարինոս Պակացիանոս Antoninianus-Pacatianus-1001-RIC 0006cf.jpg 248
(Մյոզիայում)
սպանվել է զինվորների կողմից
Կայսր է հռչակվել զորքի կողմից հակառակորդ - Փիլիպոս Արաբ մահ. 248
Իոտապիանոս
լատ.՝ Marcus Fulvius Ru(fus?) Iotapianus
Մարկոս Ֆուլվիոս Ռուփոս Իոտապիանոս 80px 249
(Սիրիայում)
սպանվել է զինվորների կողմից
Կայսր է հռչակվել զորքի կողմից հակառակորդ - Փիլիպոս Արաբ մահ. 249
Սիլբանակոս
լատ.՝ Mar. Silbannacus
Մար. (-ինոս՞ -իոս՞ -ցիոս՞) Սիլբանակոս Silbannacus-1 obvers.jpg 243 և 253թթ. միջև
(Հավանաբար` Գաղիայում),
հավանաբար սպանվել է
Կայսր է հռչակվել զորքի կողմից հակառակորդ - պարզ չէ 243 և 253թթ. միջև
Դեկիոս Տրայանոս
լատ.՝ Gaius Messius Quintus Decius
լատ.՝ Caesar Gaius Messius Quintus Traianus Decius Augustus
Գայոս Մեսսիոս Քվինտոս Դեկիոս
որպես կայսր — Կեսար Գայոս Մեսսիոս Քվինտոս Դեկիոս Օգոստոս
Emperor Traianus Decius (Mary Harrsch).jpg աշուն 249հուլիսի 1 251
251 հռչակել է իր որդուն` Հերենիոս Էտրուսկոսին գահակից;
սպանվել է ճակատամարտում
Կայսր է հռչակվել զորքի կողմից Հերենիոս Էտրուսկ 201, Բուդալիահուլիսի 1 251, Աբրիտուսի շրջակայքում
Հերենիոս Էտրուսկոս
լատ.՝ Quintus Herennius Etruscus Messius Decius
Քվինտոս Հերենիոս Էտրուսկոս Մեսիոս Դեկիոս Sestertius Herennius Etruscus-s2749.jpg 251
հռչակվել է գահակից դեկիոս Տրայանոսի կողմից;
սպանվել է ճակատամարտում
Դեկիոս Տրայանոսի ավագ որդի Դեկիոս Տրայանոս 220 և 230ոո. միջև, Սիրմիումհուլիսի 1 251, Աբրիտուսի շրջակայքում
Հոստիլիանոս
լատ.՝ Gaius Valens Hostilianus Messius Quintus
Գայոս Վալենս Հոստիլիանոս Մեսիոս Քվինտոս Sestertius Hostilian-s2771.jpg հունիս - նոյեմբեր 251
մահացել է ժանտախտից
Դեկիոս Տրայանոսի կրտսեր որդին, Հերենիոս Էտրուսկոսի եղբայրը;
որդեգրվել է Տրեբոնիան Գալլոսի կողմից հոր մահից հետո
Տրեբոնիանոս Գալլոս 230-ից հետո, Սիրմիում — նոյեմբեր 251, Հռոմ
Տրեբոնիանոս Գալլոս
լատ.՝ Gaius Vibius Trebonianus Gallus
լատ.՝ Caesar Gaius Vibius Trebonianus Gallus Augustus
Գայոս Վիբիոս Տրեբոնիանոս Գալլոս
որպես կայսր — Կեսար Գայոս Վիբիոս Տրեբոնիանոս Գալլոս Օգոստոս
083 Trebonianus Gallus.jpg հունիս 251 — օգոստոս 253
մինչև 251թ. նոյեմբեր` որպես իր կողմից որդեգրած Հոստիլիանոսի գահակից;
այուհետև գահակից դարձավ նրա որդին` Ոլուսիանոսը;
սպանվել է իր զինվորների կողմից Էմիլիանոսից պարտություն կրելուց հետո
Կայսր է հռչակվել զորքի կողմից Հոստիլիանոս,
Ոլուսիանոս
206, Պերուզիա — օգոստոս 253, Ինտերմնա
Ոլուսիանոս
լատ.՝ Caius Vibius Afinius Gallus Veldumnianus Volusianus
Գայոս Վիբիոս Ափինիոս Գալլոս Վենդումիանոս Ոլուսիանոս 084 Volusian.jpg նոյեմբեր 251 — օգոստոս 253
սպանվել է իր զինվորների կողմից Էմիլիանոսից պարտվելուց հետո
Տրեբոնիանոս Գալլոսի որդին և գահակիցը Տրեբոնիանոս Գալլոս սպանվել է 253թ. օգոստոսին, Ինտերամնա
Էմիլիանոս
լատ.՝ Marcus Aemilius Aemilianus
լատ.՝ Caesar Marcus Aemilius Aemilianus Augustus
Մարկոս Էմիլիոս Էմիլիանոս
որպես կայսր — Կեսար Մարկոս Էմիլիոս Էմիլիանոս Օգոստոս
Antoninianus Aemilianus-RIC 0015.jpg օգոստոս — հոկտեմբեր 253
սպանվել է իր զորքի կոզմից Վալերիանոս I-ի կայսր հռչակվելուց հետո
Հռչակվել է զորքի կողմից շուրջ 207, Ջերբա — հոկտեմբեր 253, Սպոլետիումի մոտակայքում
Վալերիանոս I
լատ.՝ Publius Licinius Valerianus
լատ.՝ Caesar Publius Licinius Valerianus Augustus
Պուբլիոս Լիցինիոս Վալերիանոս
որպես կայսր — Կեսար Պուբլիոս Լիցինիոս Վալերիանոս Օգոստոս
Aureus Valerian-RIC 0034.jpg հոկտեմբեր 253 — հունիս 260
հռչակել է որպես գահակից իր որդուն` Գալլիենոսին
սպանվել է պարսկական գերության մեջ
Հռչակվել է զորքի կողմից Галлиен շուրջ 193 — հունիս 260, Շոշ
Գալլիենոս
լատ.՝ Publius Licinius Egnatius Gallienus
լատ.՝ Caesar Publius Licinius Egnatius Gallienus Augustus
Պուբլիոս Լիցինիոս Էգնացիոս Գալլիենոս
որպես կայսր — Կեսար Պուբլիոս Լիցինիոս Էգնացիոս Գալլիենոս Օգոստոս
Altes Museum-Gallienus.jpg հոկտեմբեր 253 — սեպտեմբեր 268
միանձնյա` Վալերիանոս I-ի մահից հետո;
260թ. հուլիսիսց` որդու Սալոնինոսի հետ;
մահացել է վերքից
Վալերիանոս I-ի որդին և գահակիցը Վալերիան I;
Գալլիենոս;
"Եռեսուն բռնակալներ"
218 — սեպտեմբեր 268, Մեդիոլանում
Սալոնինոս
լատ.՝ Publius Licinius Cornelius Saloninus Valerianus
լատ.՝ Caesar Publius Licinius Cornelius Saloninus Valerianus Augustus
Պուբլիոս Լիցինիոս Կորնելիոս Սալոնինոս Վալերիանոս
որպես կայսր — Կեսար Պուբլիոս Լիցինիոս Կորնելիոս Սալոնինոս Վալերիանոս Օգոստոս
093 Saloninus.jpg հուլիս 260
սպանվել է
Գալլիենոսի կրտսեր որդին և գահակիցը Галлиен 242 — հուլիս 260, Կոլոնիա Ագրիպինա
Ինգենուս
լատ.՝ Ingenuus
(ամբողջ անունը չի պահպանվել)
Ինգենուս
(ամբողջ անունը չի պահպանվել)
Պատկերը չի պահպանվել 260
(Պանոնիայում)
սպանվել է զինվորների կողմից
Հռչակվել է զորքի կողմից հակառակորդ - Գալլիենոս մահ. 260, Մուրսա
Ռեգալիանոս
լատ.՝ P(ublius?) C(assius?) Regalianus
Պ(ուբլիոս) Կ(ասսիոս) Ռեգալիանոս Regalianus.jpg 260
(Պանոնիայում և Մյոզիայում)
սպանվել է
Կայսր է հռչակվել զորքի կողմից հակառակորդ - Գալլիենոս մահ. 260, Կարնունտ
Վաղես
լատ.՝ Valens
(ամբողջ անունը չի պահպանվել)
Վաղես
(ամբողջ անունը չի պահպանվել)
Պատկերը չի պահպանվել 261
(Աքեայում)
սպանվել է զինվորների կողմից
Հռչակվել է զորքի կողմից հակառակորդը - Գալլիենոս մահ. 261, Աքեյա
Մակրիանոս Ավագ
լատ.՝ T(itus?) Fulvius Macrianus
Տ(իտոս) Ֆուլվիոս Մակրիանոս Պատկերը չի պահպանվել 260261
(Ասորիքում)
սպանվել են, Մակրիանոս Ավագը և Մակրիանոս Կրտսերը` դեպի Հռոմ արշավանքի ժամանակ, Քվիետոսը` Պալմիրայի կառավարչի կողմից
Մակրիանոս Ավագի նախաձեռնությամբ նրա որդիներ` Մակրիանոս Կրտսերն ու Քվիետոսը հռչակվել են գահակից հակառակորդ - Գալլիենոս մահ. 261
Մակրիանոս Կրտսեր
լատ.՝ Titus Fulvius Iunius Macrianus
Տիտոս Ֆուլվիոս Յունիոս Մակրիանոս Antoninianus-Macrianus-RIC 0011.jpg մահ. 261
Քվիետոս
լատ.՝ Titus Fulvius Iunius Quietus
Տիտոս Ֆուլվիոս Յունիոս Կվիետոս Antoninianus-Quietus-RIC 0009.jpg մահ. 261, Պալմիրա
Մուսիոս Էմիլիանոս
լատ.՝ Lucius Mussius Aemilianus
Լուցիոս Մուսիոս Էմիլիանոս Պատկերը չի պահպանվել 261261/262
(Եգիպտոսում)
խեղդամահ է արվել բանտում
Հռչակվել է զորքի կողմից հակառակորդը - Գալլիենոս մահ. 262
Ավրեոլոս
լատ.՝ Manius Acilius Aureolus
Մանիոս Ացիլիոս Ավրեոլոս Պատկերը չի հասել 268
(Մեդիոլանում),
մահապատժի է ենթարկվել
Հռչակվել է զորքի կողմից հակառակորդ - Գալլիենոս 220 և 230թթ. միջև, Դակիա - 268, Մեդիոլան

Իլիրիական կայսրեր [խմբագրել]

Անունը Ամբողջական անունը Պատկերը Իշխանության տարիները Իշխանության գալը Գահակիցները Կյանքի տարիները
Կլավդիոս II
լատ.՝ Marcus Aurelius Valerius Claudius
լատ.՝ Caesar Marcus Aurelius Claudius Pius Felix Invictus Augustus
Մարկոս Ավրելիոս Վալերիոս Կլավդիոս
որպես կայսր — Կեսար Մարկոս Ավրելիոս Վալերիոս Կլավդիոս Պիոս Ֆելիքս Ինվիկտոս Օգոստոս
104 Claudius II Gothicus.jpg սեպտեմբեր 268 — հունվար 270 Կայսր է հռչակվել զորքի կողմից Գալիենոսի մահից հետո մայիսի 10 213 — հունվար 270, Սիրմիում
Քվինտիլոս
լատ.՝ Marcus Aurelius Claudius Quintillus
լատ.՝ Caesar Marcus Aurelius Claudius Quintillus
Մարկոս Ավրելիոս Կլավդիոս Քվինտիլոս
որպես կայսր — Կեսար Մարկոս Ավրելիոս Կլավդիոս Քվինտիլոս
Antoninianus Quintillus-s3243.jpg օգոստոս — սեպտեմբեր 270;
ինքնասպան է եղել իր զորքերի Ավրելիանոսի կողմն անցնելուց հետո
Եղբայրը` Կլավդիոս II, կայսր է հռչակվել սենատի կողմից 220, Դարդանիա, Վերին Մյոզիա270, Աքվիլեա
Ավրելիանոս
լատ.՝ Lucius Domitius Aurelianus
լատ.՝ Caesar Lucius Domitius Aurelianus Augustus
Լուցիոս դոմիցիոս Ավրելիանոս
որպես կայսր — Կեսար Լուցիոս դոմիցիոս Ավրելիանոս Օգոստոս
Busto di Claudio II il Gotico, Brescia, Santa Giulia.jpg սեպտեմբերի 9 270 — սեպտեմբեր 275
սպանվել է դավադիրների կողմից
Կայսր է հռչակվել զորքի կողմից Բռնատիրողներ Ֆելիցիսսիմոս, Ուրբանոս, Ֆիրմոս, Սեպտիմիոս, Ֆաուստինոս 214, Սիրմիումսեպտեմբերի 15 275, Բյուզանդիոն
Տակիտոս
լատ.՝ Marcus Claudius Tacitus
լատ.՝ Caesar Marcus Claudius Tacitus Augustus
Մարկոս Կլավդիոս Տակիտոս
որպես կայսր — Կեսար Մարկոս Կլավդիոս Տակիտոս Օգոստոս
Tacitus1.jpg սեպտեմբերի 25 275 — հունիս 276
մահացել կամ սպանվել է զինվորների կողմից
Կայսր է հռչակվել սենատի կողմից 200, Տերնի — հունիս 276, Տիանա, Կապադովկիա
Ֆլորիանոս
լատ.՝ Marcus Annius Florianus
լատ.՝ Caesar Marcus Annius Florianus Augustus
Մարկոս Անիոս Ֆլորիանոս
որպես կայսր — Կեսար Մարկոս Անիոս Ֆլորիանոս Օգոստոս
Antoninianus Florianus-unpub ant hercules.jpg հունիս — սեպտեմբեր 276
ինքնասպան է եղել, Պրոբոսի կայսր հռչակման լուրն իմանալուց հետո
Գրավել է գահն ինքնակամ, Տակիտոսի եղբայրն է մահ. սեպտեմբերի 9 276, Տարսոն
Պրոբոս
լատ.՝ Marcus Aurelius Probus
լատ.՝ Caesar Marcus Aurelius Probus Augustus
Մարկոս Ավրելիոս Պրոբոս
որպես կայսր — Կեսար Մարկոս Ավրելիոս Պրոբոս Օգոստոս
Probus Musei Capitolini MC493.jpg սեպտեմբեր 276 — սեպտեմբեր 282
սպանվել է զինվորների կողմից
Կայսր է հռչակվել զարքի կողմից Բռնատիրողներ Սատուրնինոս, Պրոկուլոս և Բոնոսոս օգոստոսի 19 232, Սիրմիում — սեպտեմբեր 282, Սիրմիում
Սատուրնինոս
լատ.՝ Sextus (Gaius?) Julius Saturninus
Սեքստոս (Գայոս՞) Հուլիոս Սատուրնինոս Julius Saturninus.jpg 280
(Եգիպտոսում)

սպանվել է զինորների կողմից
Կայսր է հռչակվել զորքի կողմից հակառակորդ — Պրոբոս մահ. 280, Հրեաստան
Պռոկուլոս
լատ.՝ Proculus
Տ(իտոս)՞ Э(լիոս)՞ Պրոկուլոս
(լռիվ անունը չի պահպանվել)
պատկերը չի պահպանվել 280
(Գաղիայում)
մահապատժի է ենթարկվել
Հռչակվել է զորքի կողմից հակառակորդը՝ Պռոբոս Ալբենգա281
Բոնոսոս
լատ.՝ Bonosus
(լռիվ անունը չի պահպանվել)
Բոնոսոս
(լռիվ անունը չի պահպանվել)
Bonosus.jpg 281
(Գերմանիայում)
ինքնասպան է եղել
Հռչակվել է զորքի կողմից հակառակորդը՝ Պռոբոս
Կառոս
լատ.՝ Marcus Aurelius Carus
լատ.՝ Caesar Marcus Aurelius Carus Augustus
Մարկոս Ավրելիոս Կառոս
որպես կայսր — Կեսար Մարկոս Ավրելիոս Կառոս Օգոստոս
Carus1.jpg սեպտեմբեր 282 — օգոստոս 283;
սպանվել է շանթահարման հետևանքով
Հռչակվել է զորքի կողմից 224, Նարբոն — օգոստոս 283, Տիգրիս գետի մոտ
Կարինոս
լատ.՝ Marcus Aurelius Carinus
լատ.՝ Caesar Marcus Aurelius Carinus Augustus
Մարկոս Ավրելիոս Կարինոս
որպես կայսր — Կեսար Մարկոս Ավրելիոս Կարինոս Օգոստոս
Montemartini - Carino cropped.JPG օգոստոս 283 — հուլիս 285,
մինչև 284թ. նոյեմբեր իր եղբայր՝ Նումերիանոսի հետ համատեղ,
սպանվել է Դիոկղետիանոսի զորքերի կողմից
Կառոսի որդին
Նումերիանոս,
հակառակորդներ —
Հուլիանոս I,
Դիոկղետիանոս
մահ. հուլիս 285, Մոռավա գետի մոտ
Նումերիանոս
լատ.՝ Marcus Aurelius Numerius Numerianus
լատ.՝ Caesar Marcus Aurelius Numerius Numerianus Augustus
Մարկոս Ավրելիոս Նումերիոս Նումերիանոս
որպես կայսր — Կեսար Մարկոս Ավրելիոս Նումերիոս Նումերիանոս Օգոստոս
114 Numerianus.jpg օգոստոս 283— նոյեմբեր 284,
իր եղբայր՝ Կարինոսի հետ,
սպանվել է իր աներ՝ Արիոս Ապտի կողմնակիցների կողմից
Կառոսի որդին
Կարինոս
մահ. նոյեմբեր 284, Հոմս
Հուլիանոս I
լատ.՝ Marcus Aurelius Sabinus Iulianus
Մարկոս Ավրելիոս Սաբինոս Հուլիանոս Julian I of Pannonia.jpg նոյեմբեր 284285
սպանվել է Կարինոսի դեմ ճակատամարտում
Հռչակվել է զորքի կողմից Նումերիանոսի սպանության մասին լուրի ստացումից հետո հակառակորդ — Կարինոս

Դոմինատ [խմբագրել]

Չորրորդապետություն [խմբագրել]

Անունը Անունը հայերեն Պատկերը Իշխանության տարիները Իշխանության է եկել Գահակիցներ Կյանքի տարիները
Դիոկղետիանոս
լատ.՝ Diocles
լատ.՝ Caesar Gaius Aurelius Valerius Diocletianus Augustus
Դիոկղետիանոս
որպես կայսր — Կեսար Գայոս Ավրելիոս Դիոկղետիանոս Օգոստոս
Istanbul - Museo archeol. - Diocleziano (284-305 d.C.) - Foto G. Dall'Orto 28-5-2006.jpg 284թ. նոյեմբերի 20305թ. մայիսի 1 Հռչակվել է զորքի կողմից Կառոսի մահից և Նումերիանոսի սպանությունից հետո Մաքսիմիանոս (WA),
Կոստանցիոս I Քլոր (WC),
Գաղերիոս (EC),
հակառակորդ — Կարինոս
244թ. դեկտեմբերի 22, Դուկղլա311թ. դեկտեմբերի 3, Սոլին
Մաքսիմիանոս
լատ.՝ Marcus Aurelius Valerius Maximianus Herculius
Մարկոս Ավրելիոս Վալերիոս Մաքսիմիանոս Հերկուլիոս 120 Maximianus.jpg 285թ. հուլիսի 21286թ. ապրիլի 1
(կեսար)
286թ. ապրիլի 1305թ.մայիսի 1
(WA)
կրկնակի 306308թ. նոյեմբերի 11 ,
ինքնասպան է եղել
Ներգրավվել է Դիոկղետիանոսի կողմից Դիոկղետիանոս (EA),
Կոստանդիոս I Քլոր (WC),
Գալերիոս (EC),
Լիկիանոս (WA),
Կոստանդիանոս I Մեծ (WC)
250, Սիրմիում — հուլիս 310, Մասալիա
Կոնստանդիոս I Քլոր
լատ.՝ Marcus Flavius Valerius Constantius
լատ.՝ Caesar Marcus Flavius Valerius Constantius Augustus
Մարկոս Ֆլավիոս Հուլիոս կոստանցիոս
որպես կայսր — Կեսար Մարկուս Ֆլավիոս Վալերիոս Կոստանցիոս Օգոստոս
Const.chlorus01 pushkin.jpg 293մայիսի 1 305
(WC)
305թ. մայիսի 1306թ. հուլիսի 25
(WA)
Ներգրավվել է Դիոկղետիանոսի կողմից 293թ.
(WC)
Դիոկղետիանոս (EA),
Մաքսիմիանոս (WA),
Գալերիոս (EC) и (EA),
Ֆլավիոս Սևերոս (WC)
250թ. մարտի 31, Դարնանիա306թ. հուլիսի 25, Էբորակում, Բրիտանիա
Գալերիոս
լատ.՝ Gaius Galerius Valerius Maximianus
լատ.՝ Gaius Caesar Galerius Valerius Maximianus Augustus
Գայոս Գալերիոս Վալերիոս Մաքսիմիանոս
որպես կայսր — Գայոս Կեսար Գալերիոս Վալերիոս Մաքսիմիանոս Օգոստոս
80px 293թ. մարտի 1 կամ մայիսի 21305թ. մայիսի 1
(EC)
305թ. մայիսի 1311թ.մայիսի 5
(EA)
Ներգրավվել է Դիոկղետիանոսի կողմից 293թ.
(EC)
Դիոկղետիանոս (EA),
Մաքսիմիանոս (WA),
Կոնստանդիոս I Քլոր (WC) и (WA),
Ֆլավիոս Սևերոս (WC) и (WA),
Մաքսիմին II Դայա (EC) и (EA),
Լիկինիոս (WC) и (WA),
Կոստանդիոս I Մեծ (WC)
շուրջ 250, Սերդիկա311թ. մայիսի 5, Սերդիկա
Կարաուսիոս
լատ.՝ Marcus Aurelius Mausaeus Valerius Carausius
Մարկոս Ավրելիոս Մավսեոս Վալերիոս Կարաուսիոս Antoninianus Carausius leg4-RIC 0069v.jpg 286293
(Բրիտանիայում)
սպանվել է իր գանձապահ՝ Ալեքտոսի կողմից
Ինքնակոչ ընդդիմադիրներ — չորրորդապետներ Բելգիկա293, Բրիտանիա
Ալեկտոս
լատ.՝ Allectus
(լրիվ անունը չի պահպանվել)
Ալեկտոս
(լրիվ անունը չի պահպանվել)
Quinarius Allectus galley-RIC 0128.2.jpg 293296
(Բրիտանիայում)
սպանվել է Կստանդիոս I Քլորի հետ պատերազմում
Կարաուսիոսի սպանելուց հետո ընդդիմադիրներ — չորրորդապետեր 296, Բրիտանիա
Փլավիոս Սևերոս
լատ.՝ Severus
լատ.՝ Caesar Flavius Valerius Severus Augustus
Սևերոս
որպես կայսր — Կեսար Փլավիոս Վալերիոս Սևերոս Օգոստոս
Follis-Flavius Valerius Severus-trier RIC 650a.jpg 305թ. մայիսի 1306թ. հունիսի 25
(WC)
306թ. հունիսի 25307թ. փետրվարի 16
(WA)
ինքնասպան է եղել մակսեցիոսի հրամանով
Նշանակվել է Գալերիոսի և Կոնստանցիոս I Քլորի կողմից Գալերիոս (EA),
Կոնստանցիոս I Քլոր (WA),
Մաքսիմինոս Դազա (WC),
Կոստանդիանոս I Մեծ (WC)
Իլիրիկ307թ. փետրվարի 16, Հռոմ
Մաքսիմինոս II
լատ.՝ Maximinus
լատ.՝ Caesar Gaius Valerius Galerius Maximinus Augustus
Մաքսիմինոս
որպես կայսր — Կեսար Գայոս Վալերիոս Մաքսիմինոս Օգոստոս
Daza01 pushkin.jpg 305թ. մայիսի 1310
(EC)
310 — մայիս 312
(EA)
Նշանակվել է Գալերիոսի և Կոստանցիոս I կողմից Գալերիոս (EA),
Կոստանցիոս I Քլոր (WA),
Փլավիոս Սևերոս (WC) и (WA),
Լիկինիոս (WA),
Կոստանդիանոս I Մեծ (WC)
270թ. նոյեմբերի 20 — օգոստոս 313, Տարսոն
Մաքսենցիոս
լատ.՝ Marcus Aurelius Valerius Maxentius
լատ.՝ Caesar Marcus Aurelius Valerius Maxentius Augustus
Մարկոս Ավրելիոս Վալերիոս Մաքսենցիոս
որպես կայսր — Կեսար Մարկոս Ավրելիոս Վալերիոս Մաքսենցիոս Օգոստոս
Maxentius02 pushkin.jpg 306թ. հոկտեմբերի 28312թ. հոկտեմբերի 28
(Հռոմում)
Մաքսիմիանոսի որդին
ինքնակոչ
հակառակորդներ՝ — չորրորդապետները 278312թ. հոկտեմբերի 28, ջրասույզ է եղել Տիբեր գետում
Լիկինիոս
լատ.՝ Flavius Galerius Valerius Licinian Licinius
Փլավիոս Գալերիոս Վալերիոս Լիկինիանոս Լիկինիոս 132 Licinius.jpg 307308թ. նոյեմբերի 11
(WC)
308 թ. նոյեմբերի 11312
(WA)
312324թ.սեպտեմբերի 18
(EA)
Նշանակվել է Գալերիոսի կողմից
խեղդվել է Կոստանդիանոս Մեծի հրամանով
Գալերիոս (EA),
Կոստանդիոս I Քլոր (WA),
Մաքսիմիանոս II (EC) и (EA), Վաղես I (WA),
Մարտինիանոս (WA),
Կոստանդիանոս I Մեծ (WC) и (WA),
Կրիսպոս (WC),
Կոստանդիանոս II (WC),
263 կամ 265, Դակիա325 գարուն, Թեսաղոնիկե
Դոմիցիոս Ալեքսանդր
լատ.՝ Lucius Domitius Alexander
Լուցիոս Դոմիցիոս Ալեքսանդր Follis-Domitius Alexander-carthage RIC 68.jpg 308311
(Աֆրիկայում)
Կայսր է հռչակվել զորքի կողմիցм Փռյուգիա — մահ. 311, Աֆրիկա
Վաղես I
լատ.՝ Gaius Aurelius Valerius Valens
Գայոս Ավրելիոս Վալերիոս Վաղես Valent ae3 316.gif 316 դեկտեմբեր — 317թ. մարտի 1
(WA)
մահապատժի է ենթարկվել Լիկինիոսի կողմից
Նշանակվել է և այնուհետև պահշտոնաթող է արվել Լիկինիոսի կողմից Լիկինիոս (EA),
Կոստանդիանոս I Մեծ (WA)
մահ. 317
Մարտինիանոս
լատ.՝ Sextus Marcius Martinianus
Սեքստոս Մարցիոս Մարտինիանոս Martinian - Follis cyzicus RIC 016.jpg հուլիս — 324թ. սեպտեմբերի 18
(WA)
մահապատժի է ենթարկվել Կոնստանդիանոս I Մեծի կողմից
Նշանակվել է Լիկինիոսի կողմից Լիկինիոս (EA),
Կոնստանդիանոս I Մեծ (WA)
մահ. 324, Թեսալոնիկներ

Կոստանդիանոսի հարստություն [խմբագրել]

Անունը Անունը հայերեն Պատկերը Իշխանության տարիները Իշխանության է եկել Գահակիցներ Կյանքի տարիները
Կոստանդիանոս I Մեծ
լատ.՝ Flavius Valerius Aurelius Constantinus
Փլավիոս Վալերիոս Ավրելիոս Կոստանդիանոս Constantine Chiaramonti Inv1749.jpg 306թ. հուլիսի 25312թ. հոկտեմբերի 29
(WC)
312թ. հոկտեմբերի 29324թ. սեպտեմբերի 19
(WA)
324թ. սեպտեմբերի 19337թ.մայիսի 22
(միահեծան կայսր)
Կոստանդիոս I Քլորի որդին, կայսր է հռչակվել Մաքսիմիանոսի հորդորով Մաքսիմիանոս (WA),
Գալերիոս (EA),
Փլավիոս Սևերոս (WA),
Մաքսիմինոս Դազա (EC) и (EA),
Լիկինիոս (WC), (WA) и (EA),
Վաղես I (WA),
Մարտինիանոս (WA),
Կրիսպոս,
Կոստանդիանոս II,
Կոստանցիոս II,
Կոստաս,
Դալմացիոս Կրտսեր,
Հանիբալիան Կրտսեր
272թ. փետրվարի 27, Նիշ337թ. մայիսի 22, Նիկոմիդիա
Կրիսպոս
լատ.՝ Flavius Iulius Crispus
Փլավիոս Հուլիոս Կրիսպոս 142 Crispus.jpg մարտի 1 317326
(WC),
սպանվել է հոր հրամանով
Կոնստանդիանոս I Մեծի ավագ որդին առաջին ամուսնությունից Միներվինայի հետ,
Կոստանդիանոս I Մեծ (WA),
Լիկինիոս (EA),
Կոնստանդիանոս II
Կոստանցիոս II
մոտ. 305, Նիկոմեդիա326
Կոստանդիանոս II
լատ.՝ Flavius Claudius Constantinus
Փլավիոս Կլավդիոս Կոստանդիանոս ConstantiusII.jpg 317թ. մարտի 1337 մայիսի 22
(WC)
337թ. մայիսի 22340
(Գաղիա, Իսպանիա և Բրիտանիա )
Կոստանցիոս II և Կոստանդ եղբայրների հետ գահակից
,
մահացել է Կոստանդի հետ մարտում
Կոստանդիանոս Մեծի ավագ որդին երկրորդ ամուսնությունից Ֆաուստայի հետ;
նշանակվել է Կոստանդիանոս Մեծի կողմից (WA),
Լիկինիոս (EA),
Կրիսպոս,
Կոստանդիոս II,
Կոստանդ,
Դալմաթիոս Կրտսեր,
Հաննիբալիանոս Կրտսեր
փետրվար 317, Արլ340, Աքվիլեա
Կոստանդիոս II
լատ.՝ Flavius Julius Constantius
Ֆլավիոս Հուլիոս Կոստանդիոս 147 Constantius II.jpg 324 նոյեմբերի 23337 մայիսի 22
(կեսար)
337 մայիսի 22340
(ասիական նահանգներ)
գահակից Կոստանդիանոս II և Կոստանդ եղբայրների հետ

340350
(արևելյան նահանգներ)
գահակից Կոստանդին

350361թ. նոյեմբերի 3
միանձնյա
Կոստանդիանոս Մեծի երկրորդ որդին Ֆաուստայի հետ ամուսնությունից
նշանակվել է Կոստանդիանոս Մեծի կողմից
Կոստանդիանոս I Մեծ (WA),
Կրիսպոս,
Կոստանդիանոս II,
Կոստանդ,
Դալմաթիոս Կրտսեր,
Հանիբալիան Կրտսեր,
Կոստանդիոս Հալլոս,
Վետրանիոն,
Ֆլավիոս Հուլիանոս
317 օգոստոսի 7, Սիրմիում361թ. նոյեմբերի 3, Մոփսուեստիա, Կիլիկիա
Կոստանդ
լատ.՝ Flavius Iulius Constans
Ֆլավիոս Հուլիոս Կոստանդ Emperor Constans Louvre Ma1021.jpg 333337թ. մայիսի 22
(կեսար)
337թ. մայիսի 22340
(բալկանյան նահանգներ)
իր եղբայրներ` Կոստանդիանոս II –ի և Կոստանցիոսի գահակից

340350
(արևմտյան մաս)
իր եղբոր` Կոստանցիոս II–ի գահակից
,
գահընկեց է արվել և սպանվել Մագնենցիոսի հրամանով
Կոստանդիսնոս Մեծի երրորդ որդին (Ֆաուստայի հետ երկրորդ ամուսնությամբ);
նշանակվել է Կոստանդիանոս Մեծի կողմից
Կոստանդիանոս Մեծ (WA),
Կոստանդիանոս II,
Կոստանցիոս II,
Դալմացիոս Կրտսեր,
Հանիբալիան Կրտսեր
323350, Էլնոյի մոտ, Գաղիա
Դալմացիոս Կրտսեր
լատ.՝ Flavius Dalmatius
Ֆլավիոս Դալմացիոս 143 Dalmatius.jpg 335թ. սեպտեմբերի 19337
(կեսար)
սպանվել է Կոստանդիանոս II–ի կողմից
Կոստանդիանոս Մեծի խորթ եղբոր` Դալմացիոս Ավագի մեծ որդին,
նշանակվել է Կոստանդիանոս Մեծի կողմից
Կոստանդիանոս Մեծ (WA),
Կոստանդիանոս II,
Կոստանցիոս II,
Կոստանդ,
Հանիբալիան Կրտսեր
մահ. 337
Հանիբալիան Կրտսեր
լատ.՝ Flavius Hannibalianus
Ֆլավիոս Հանիբալիանոս Hannibalianus - Follis s3935.jpg 335 —սեպտեմբեր 337
(կեսար)
սպանվել է Կոստանդիանոս II–ի կողմից
Կոստանդիանոս Մեծի խորթ եղբոր` Դալմացիոս Ավագի կրտսեր որդին
նշանակվել է Կոստանդիանոս Մեծի կողմից
Կոստանդիանոս Մեծ (WA),
Կոստանդին II,
Կոստանցիոս II,
Կոստանդ,
Դալմացիոս Կրտսեր
մահացել է 337 սեպտեմբերին
Մագնեցիոս
լատ.՝ Flavius Magnus Magnentius
Ֆլավիոս Մագնուս Մագնեցիոս Double Centenionalis Magnentius-XR-s4017.jpg 350թ. հունվարի 18353թ. օգոստոսի 11
(Գաղիա և Իտալիա)
ինքնասպանություն է գործել թրի վրա նետվելով
Կայսիր է հռչակվել զորքի կողմից Մագնոս Դեցենիցոս 303, Սամարոբրիվա353թ. օգոտոսի 11 , Լուգդունում
Մագնոս Դեցենցիոս
լատ.՝ Magnus Decentius
Մագնոս Դեցենցիոս 149 Decentius.jpg 350 կամ 351353թ. օգոստոսի 18
(կեսար)
կախվել է
Մագնեցիոսի եղբայրը,
կայսր է հռչակվել Մագնեցիոսի կողմից
Մագնեցիոս մահ. 353թ. օգոստոսի 18, Սենոնի
Վետրանիոն
լատ.՝ Vetranio
(ամբողջ անունը չի պահպանվել)
Վետրանիոն
(ամբողջ անունը չի պահպանվել)
151 Vetranio.jpg 350թ. մարտի 1դեկտեմբերի 25
(Սիրմիում),
զրկվել է իշխանությունից Կոստանդիոս II կողմից
Հռչակվել է զորքի և ճանաչվել Կոստանդիոս II-ի կողմից Կոստանդիոս II Մյոզիա356, Սիրմիում
Նեպոտիանոս
լատ.՝ Flavius Iulius Popilius Nepotianus Constantinus
Ֆլավիոս Հուլիոս Պոպիլիոս Նեպոտիանոս Կոստանդիանոս Nepotianus Coin 2.jpg 350թ. հունիսի 3հունիսի 30
(Հռոմում)
սպանվել է Մագնեցիոսի հրամանով
Կոստանդիոս I Քլորի թոռը,
կայսր է հռչակվել զորքի կողմից
մահ. 350թ. հունիսի 30, Հռոմ
Կոստանդիոս Գալլոս
լատ.՝ Flavius Claudius Constantius Gallus
Ֆլավիոս Կլավդիոս Կոստանդիոս Գալլոս Solidus-Constantius Gallus-thessalonica RIC 149.jpg 351թ. մարտի 15354
(կեսար)
սպանվել է Կոստանդիոս II հրամանով
Կոստանդիանոս Մեծի եղբայր` Հուլիոս Կոստանդիոսի ավագ որդին;
նշանակվել է Կոստանդիոս II–ի կողմից
Կոստանդիոս II մոտ. 335, Մասսա354, Պոլա
Սիլվանոս
լատ.՝ Claudius Silvanus
Կլավդիոս Սիլվանոս պատկերը չի պահպանել 355թ. օգոստոսի 11սեպտեմբերի 7
(Կողոնիա Ագրիպինա)
սպանվել է զինվորների կողմից
Ինքնակոչ մահ. 355ո. սեպտեմբերի 7, Կողոնիա Ագրիպինա
Հուլիանոս II Ուրացող
լատ.՝ Flavius Claudius Julianus
լատ.՝ Flavius Claudius Julianus Augustus
Ֆլավիոս Կլավդիոս Հուլիանոս,
որպես կայսր — Ֆլավիոս Կլավդիոս Հուլիանոս Օգոստոս
JulianusII-antioch(360-363)-CNG.jpg 355թ. նոյեմբերի 6360 փետրվար
(կեսար)
360 փետրվար— 361թ. նոյեմբերի 3
(օգոստոս)
361 նոյեմբերի 3363թ. հունիսի 26
(միանձնյա)
Կոստանդիանոս Մեծի եղբոր` Հուլիոս Կոստանդիոսի կրտսեր որդին;
նշանակվել է Կոստանդիոս II–ի կողմից
Կոստանդիոս II 331 կամ 332, Կոստանդնուպոլիս363 հունիսի 26, Մարանգի ճակատամարտ, Միջագետք
Հովիանոս
լատ.՝ Flavius Claudius Iovianus
Ֆլավիոս Կլավդիոս Հովիանոս Jovian1.jpg 363 հունիսի 27364 փետրվարի 17 Կայսր է հռչակվել զորքի կողմից Հուլիանոս Ուրացողի մահից հետո 330 կամ 331, Սինգիդունում364 փետրվարի 17, Դադաստանա, Բյութանիա

Վաղենտինիանոսի հարստություն [խմբագրել]

Անուն Անունը հայերենով պատկեր գահակալության տարիները Իշպանության գալը Գահակիցներ Կյանքի տարիներ
Վալենտինիանոս I
լատ.՝ Flavius Valentinianus
լատ.՝ Flavius Valentinianus Augustus
Ֆլավիոս Վալենտինիանոս
որպես կայսր — Ֆլավիոս Օգոստոս Վալենտինիանոս
ValentinianI.jpg 364թ. փետրվարի 26մարտի 28
(միանձնյա),
364թ. մարտի 28375թ. նոյեմբերի 17
(Արևմուտքում),
Վաղես II–ի գահակից
Հռչակվել է զորքերի կողմից,
սակայն ընդունել է միայն կայսրության արևմտյան մասի կառավարումը
Վաղես II,
Գրատիանոս
321, Կիբալա375թ. նոյեմբերի 17, Բրեգեցիոն, Դանուբի վրա
Վաղես II
լատ.՝ Flavius Julius Valens
լատ.՝ Flavius Julius Valens Augustus
Ֆլավիոս Հուլիոս Վաղես
որպես կայսր — Ֆլավիոս Հուլիոս Վաղես Օգոստոս
Valens1.jpg 364թ. մարտի 28375թ. նոյեմբերի 17,
(Արևելքում),
Վալենտինիանոս I–ի գահակից,
375թ. նոյեմբերի 17378թ. օգոստոսի 9 (Արևելքում),
Գրատիանոսի և Վալենտինիանոս II–ի գահակից,
զոհվել է գոթերի դեմ ճակատամարտում
Վալենտինիանոս I–ի եղբայրը, նշանակվել է նրա կողմից Վալենտինիանոս I,
Գրատիանոս,
Վալենտինիանոս II
328, Կիբալա378թ. օգոստոսի 9, Ադրիանուպոլսի ճակատամարտ
Պրոկոպիոս
լատ.՝ Procopius
(լրիվ անունը մեզ չի հասել)
Прокопий
(լրիվ անունը մեզ չի հասել)
157 Procopius.jpg 365թ. սեպտեմբերի 26366թ. մայիսի 27
(Փոքր Ասիայում),
մահապատժի է ենթարկվել Վաղես IIի կողմից
Կայսր է հռչակվել զորքի կողմից 325, Կիլիկիա366թ. մայիսի 27, Թրակիա
Գրատիանոս
լատ.՝ Flavius Gratianus
լատ.՝ Flavius Gratianus Augustus
Ֆլավիոս Գրատիանոս
որպես կայսր` Ֆլավիոս Գրատիանոս Օգոստոս
158 Gratianus.jpg 367թ. օգոստոսի 4375թ. նոյեմբերի 17,
գահակից Արևմուտքում,
375թ. նոյմեմբերի 17383թ. օգոստոսի 25 (Արևմուտքում),
Վաղենտինիանոս II–ի գահակից,
սպանվել է Մագնուս Մաքսիմոսի կողմից
Վաղենտինիանոս I– ի որդին, կայսր է հռչակվել հոր կողմից Վաղենտինիանոս I,
Վաղես II,
Վաղենտինիանոս II,
Թեոդոս I Մեծ,
հակառակորդ` Մագնուս Մաքսիմոս
359թ. ապրիլի 18, Սիրմիում383թ. օգոստոսի 25, Լուգդունում
Վաղենտինիանոս II
լատ.՝ Flavius Valentinianus
լատ.՝ Flavius Valentinianus Augustus
Ֆլավիոս Վալենտինիանոս
որպես կայսր — Ֆլավիոս Վալենտինիանոս Օգոստոս
Statue of emperor Valentinian II detail.JPG 375383 օգոստոսի 25,
եղբոր գահակից Արևմուտքում,
383 օգոստոսի 25392 մայիսի 15,
ինքնակոչ Մագնուս Մաքսիմոսի գահակից Արևմուտքում,
հավանաբար, սպանվել է ռազմական մագիստրոս Արբոգաստի հրամանով
Գրատիանոսի եղբայրը, նշանակվել է նրա կողմից Վաղես II,
Գրատիանոս,
Թեոդոսիոս I Մեծ,,
Մագնուս Մաքսիմոս
371392թ. մայիսի 15, Վիեն
Մագնուս Մաքսիմոս
լատ.՝ Magnus Clemens Maximus
Մագնուս Կղեմես Մաքսիմոս Solidus Magnus Maximus-constantinople Dep 38-7.jpg 383383 օգոստոսի 25,
Գրատիանոսի հակառակորդ,
383 օգոստոսի 25387,
Արևմուտքում Վալենտինիանոս II–ի գահակից,
387388թ. օգոստոսի 28,
Վալենտինիանոս II–ի և Թեոդոս I Մեծի հակառակորդ,
սպանվել է Թեոդոս I Մեծի կողմից
Հռչակվել է կայսր զորքի կողմից Բրիտանիայում հակառակորդ` Գրատիանոս,
Վալենտինիանոս II,
հակառակորդ` Թեոդոս I Մեծ
շուրջ 335, Իսպանիա388թ. օգոստոսի 28, Աքվիլեա
Փլավիոս Վիկտոր
լատ.՝ Flavius Victor
Փլավիոս Վիկտոր As Flavius Victor- aquileia RIC 055b1.jpg 384388 օգոստոս,
հոր` Մագնուս Մաքսիմուսի գահակիցը,
մահապատժի է ենթարկվել Թեոդոսիոս I Մեծի հրամանով
Մագնուս Մաքսիմուսի որդին, նրա կողմից նշանակված Մագնուս Մաքսիմուս,
Վաղենտիանոս II,
հակառակորդը` Թեոդոսիոս I Մեծ
մահ. 388 օգոստոսին
Եվգենիոս
լատ.՝ Flavius Eugenius
Փլավիոս Եվգենիոս Siliqua Eugenius- trier RIC 0106d.jpg օգոստոսի 22 392սեպտեմբերի 6 394,
մահապատժի է ենթարկվել Թեոդոսիոս I Մեծի կողմից
Հռչակվել է Արբոգաստոսի օգնությամբ հակառակորդը` Թեոդոսիոս I Մեծ մահ. սեպտեմբերի 6 394, Ֆրիգիդ գետի վրա (այժմյան Սլովենիա)

Թեոդոսիոսի հարստություն [խմբագրել]

Անուն Անունը հայերենով Պատկեր Գահակալության տարիները Իշխանության գալը գահակիցներ Կյանքի տարիները
Թեոդոս I Մեծ
լատ.՝ Flavius Theodosius
լատ.՝ Flavius Theodosius Augustus
Փլավիոս Թեոդոսիոս
որպես կայսր — Փլավիոս Թեոդոսիոս Օգոստոս
Theodosius-1-.jpg 379թ. հունվարի 19392թ. մայիսի 15
(Արևելքում),
392թ. մայիսի 15395թ. հունվարի 17
(միանձնյա)
նշանակվել է Գրացիանոսի կողմից Գրացիանոս,
Վաղենտինիանոս II,
Հոնորիոս,
Արկադիոս,
հակառակորդները — մագնուս Մաքսիմոս,
Փլավիոս Վիկտոր,
Եվգենիոս
347թ. հունվարի 11 , Կավկա, Իսպանիա — 395թ. հունվարի 17, Մեդիոլան

Արևմտյան Հռոմեական կայսրություն [խմբագրել]

395թ-ից հետո պետության երկու մասերը այլևս չեն ունեցել ընդհանուր կառավարիչ, թեև կայսրությունը համարվում էր միասնական, միայն երկու կայսրերի և երկու արքունիքների կողմից կառավարվող: Թեոդոս Մեծը վերջին կայսրն էր, որը միասնական Հռոմեական կայսրության կառավարիչն էր:

Անուն Անունը հայերեն Պատկեր Կառավարման տարիներ Իշխանության գալը Գահակիցներ Կյանքի տարիներ
Հոնորիոս
լատ.՝ Flavius Honorius
լատ.՝ Flavius Honorius Augustus
Փլավիոս Հոնորիոս
որպես կայսր`Փլավիոս Հոնորիոս Օգոստոս
Honorius.JPG հունվարի 23 393հունվարի 17 395
հոր Թեոդոսիոս I Մեծի գահակիցը
հունվարի 17 395օգոստոսի 15 423
(Արևմուտքում)
Թեոդոսիոս I Մեծի որդին և գահակիցը Թեոդոսիոս I Մեծ,
Կոնստանդիոս III,
հակառակորդներ` Կոնստանտին III,
ԿոնստանտII,
Պրիսկոս Ատտալոս,
Հովինոս,
Սեբաստիանոս
սեպտեմբերի 9 384, Կոստանդնուպոլիսօգոստոսի 15 423, Հռավեննա
Մարկոս
լատ.՝ Marcus
(լրիվ անունն անհայտ է)
Մարկոս
(լրիվ անունն անհայտ է)
պատկերը չի պահպանվել 406407
(Բրիտանիայում)
սպանվել է զինվորների կողմից
Հռչակվել է զորքի կողմից մահ. 407, Բրիտանիա
Գրացիանոս
լատ.՝ Gratianus
(լրիվ անունն անհայտ է)
Գրացիանոս
(լրիվ անունն անհայտ է)
պատկեր չի պահպանվել 407
(Բրիտանիայում)
սպանվել է զինվորների կողմից
Հռչակվել է զորքի կողմից մահ. 407, Բրիտանիա
Կոնստանտին III
լատ.՝ Flavius Claudius Constantinus
Փլավիոս Կլավդիոս Կոնստանտինոս Constantineiii.jpg 407409
(Բրիտանիայում և Գալիայում)
409411
Հոնորիոսի և Կոնստանտ II-իհետ միասին,
մահապատժի է ենթարկվել Հոնորիոսի կողմից
Հռչակվել է զորքերի կողմից Հոնորիոս,
Կոնստանտ II
մահ. սեպտեմբերի 18 411, Հռավեննայի մոտակայքում
Կոնստանտ II
լատ.՝ Constans
(լրիվ անունը անհայտ է)
Կոնստանտ
(լրիվ անունն անհայտ է)
Constans II (usurper).jpg 408409
(կեսար)
409411
Հոնորիոսի և Կոնստանտին III-իհետ միասին,
սպանվել է զորավար Գերոնտիոսի կողմից
Կոնստանտին III-ի որդին և գահակիցը Հոնորիոս,
Կոնստանտին III
մահ. մինչև սեպտեմբերի 18 411, Վիեննա
Պրիսկոս Ատտալոս
լատ.՝ Priscus Attalus
Պրիսկոս Ատտալոս Priscus attalus.jpg 409
գահընկեց է արվել վեստգոթերի թագավոր Ալարիխ I-ի կողմից
414415
երկրորդ անգամ,
գերեվարվել է ապագա կայսր Կոնստանդիոս III-ի կողմից
Հռչակվել է սենատի կողմից Ալարիխ I-ի միջամտությամբ,
երկրորդ անգամ` կրկին վեստգոթերի կողմից
մահ. 416 հետո, Լիպարյան կղզիներ
Հովինոս
լատ.՝ Jovinus
(լրիվ անունն անհայտ է)
Հովինոս
(լրիվ անունն անհայտ է)
Siliqua Jovinus-RSC 0004.jpg 411413
(Գալիա)
մահապատժի է ենթարկվել
Հռչակվել է զորքի կողմից Սեբաստիանոս մահ. 413, Նարբոննա
Սեբաստիանոս
լատ.՝ Sebastianus
(լրիվ անունն անհայտ է)
Սեբաստիանոս
(լրիվ անունն անհայտ է)
80px 412413
(Գալիա)
մահպատժի է ենթարկվել
Հովինոսի եղբայրն ու գահակիցը Հովինոս մահ. 413, Նարբոննա
Կոնստանդիոս III
լատ.՝ Flavius Constantius
Փլավիոս Կոնստանդիոս Solidus Constantius III-RIC 1325.jpg փետրվարի 8սեպտեմբերի 2 421
Հոնորիոսի գահակիցը
Նշանակվել է Հոնորիոսի կողմից, որպես գահակից Հոնորիոս Նիշսեպտեմբերի 2 421
Հովիանոս
լատ.՝ Flavius Johannes
Փլավիոս Հովիանոս Solidus Johannes-s4283.jpg օգոստոսի 27 423425 մայիս
գերվել ու սպանվել է
Հոնորիոսի քարտուղարը, նրա մահից հետո ինքն իրեն կայսր է հռչակել մահ. 425 մայիս, Ակվիլեա
Վաղենտիանոս III
լատ.՝ Flavius Placidus Valentinianus
Փլավիոս Պալցիդոս Վաղենտիանոս Solidus ValentinianIII-wedding.jpg հոկտոմբերի 23 423հոկտեմբերի 23 425
(կեսար)
հոկտեմբերի 23 425մարտի 16 455
միանձնյա,
Պետրոնիոս Մաքսիմուսի հրամանով սպանվել է Մարսյան դաշտում
Կոնստանդիոս III-ի որդին, որի մահից հետո հռչակվել է Թեոդոսիոս II-ի կողմից (հորեղբայր) հուլիսի 2 419, Հռավեննամարտի 16 455, Հռոմ
Պետրոնիոս Մաքսիմուս
լատ.՝ Flavius Petronius Maximus
Փկավիոս Պետրոնիոս Մաքսիմուս Solidus Petronius Maximus-RIC 2201.jpg մարտի 17ապրիլի 22 455
քարկոծվել է ժողովրդի կողմից
Վաղենտիոնոս III-ի մահից հետո ստիպել է նրա այրուն` Լիցինիա Եվդոկսիային ամուսնանալ իր հետ և ստանձնել իշխանությունը մահ. ապրիլի 22 455, Հռոմ
Ավիտոս
լատ.՝ Marcus Maecilius Flavius Eparchius Avitus
Մարկոս Մեցիլիոս Փլավիոս Եպարքիոս Ավիտոս Tremissis Avitus-RIC 2402.jpg հուլիսի 10 455հոկտեմբերի 6 456
հրաժարվել է գահից Ռիցիմերոսի ազդեցության տակ
Ընտրվել է 7 գալլական պրովինցիաների ղեկավարներ ժողովի ժամանակ 385, Նեմեսս — 457 սկիզբ, Գալիայի ճանապարհին
Մայորիանոս
լատ.՝ Flavius Iulius Valerius Maiorianus
Փլավիոս Հուլիոս Վալերիոս Մայորիանոս Maggioriano - MNR Palazzo Massimo.jpg ապրիլի 1 457օգոստոսի 2 461
հրաժարվել է գահից Ռիցիմերոսի ազդեցության տակ
Հռճակվել է Հռավեննայի ռազմական ճամբարում Ռիցիմերոսի ազդեցության տակ 420 նոյեմբեր— օգոստոսի 7 461, Տորտոնա (դիզենտերիայից)
Լիբիոս Սեվերոս
լատ.՝ Flavius Libius Severus Serpentius
Փլավիոս Լիբիոս Սեվերոս Սերպենտիոս Libio Severo - MNR Palazzo Massimo.jpg նոյեմբերի 19 461օգոստոսի 15 465
հավանաբար թունավորվել է Ռիցիմերոսի հրամանով
Նշանակվել է Ռիցիմերոսի կողմից Լուկանիաօգոստոսի 15 465
Պրոկոպիոս Անտեմիոս
լատ.՝ Flavius Procopius Anthemius
Փլավիոս Պրոկոպիոս Անտեմիոս Anthemius.jpg ապրիլի 12 467հուլիսի 11 472
մահապատժի է ենթարկվել Ռիցիմերոսի կողմից
Ուղարկվել է բյուզանդական արքունիքից և նշանակվել է Ռիցիմերոսի կողմից ապրիլի 12 467, Կոնստանդնուպոլիսհուլիսի 11 472, Հռոմ
Օլիբրիոս
լատ.՝ Flavius Anicius Olybrius
Փլավիոս Անիցիոս Օլիբրիոս Anicius Olybrius.png հուլիսի 11հոկտեմբերի 22 472
մահացել է ժանտախտից
Հռչակվել է Ռիցիմերոսի ճամբարում մահ. հոկտեմբերի 22 472
Գլիցերիոս
լատ.՝ Flavius Glycerius
Փլավիոս Գլիցերիոս Glicerio - MNR Palazzo Massimo.jpg մարտի 3 473474 հունիս
գահընկեց է արվել Հուլիոս Նեպոսի կողմից
Հռչակվել է Հունդոբադի կողմից մահ. 480-ից հետո
Հուլիս Նեպոս
լատ.՝ Julius Nepos
Հուլիս Նեպոս Tremissis Julius Nepos-RIC 3221.jpg հւոնիս 474օգոստոսի 28 475
(Իտալիայում)
475480
(փախել է Դալմաթիա),
սպանվել է ննջասենյակում,
նրա մահից հետո Հռոմի սենատը կայսրական իշխանության նշանները ուղարկել է Կոստանդնուպոլիս
Նշանակվել է բյուզանդական կայսր Լևոն I Մակելլայի կողմից, գահընկեց է արել Գլիցերիոսի կողմից Հռոմուլոս Օգոստուլոս 430480, Սպլիտ
Հռոմուլոս Օգոստուլոս
լատ.՝ Flavius Romulus Augustus
Փլավիոս Հռոմուլոս Օգոստուլոս RomulusAugustus.jpg հոկտեմբերի 31 475սեպտեմբերի 4 476
գահընկեց է արվել Օդոակրի կողմից
Հռչակվել է իր հոր` բանակի մագիստր Օրեստի կողմից Հուլիոս Նեպոս 461 կամ 463511 հետո

Հղումներ [խմբագրել]

  1. Խորենացի, Հայոց պատմություն, II:54