Գաբոն

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից

Գաբոն (ֆր.՝ Gabon [ɡaˈbõ]), gտնվում է Կենտրոնական Աֆրիկայում։ Տարածքի մեծ մասը զբաղեցնում են Հարավգվինեական բարձրավանդակը, Շայյու և Բյուրեղային լեռնաշղթաները։ Արևմուտքում, Ատլանտյան ափի երկայնքով, ձգվում է դաշտավայրային գոտին։

Օգտակար հանածոներ[խմբագրել]

Կան նավթի, գազի, ուրանի, ոսկու, մանգանի պաշարներ։

Կլիմա[խմբագրել]

Երկրի գրեթե կենտրոնով անցնում է հասարակածը. կլիման տաք է ու խոնավ։ Ընդարձակ տարածքներ են զբաղեցնում խոնավ մշտադալար անտառները, որոնց հարավում և հարավ-արևմուտքում փոխարինում են սավաննաները։

Գետային ցանց[խմբագրել]

Գետային ցանցը խիտ է, գետերը ջրառատ են, ստորին հոսանքներում՝ նավարկելի։ Ամենախոշոր գետը Օգովեն է, որի ջրհավաք ավազանը զբաղեցնում է երկրի տարածքի մեծ մասը։

Պատմություն[խմբագրել]

Երկիրն այսպես են կոչել պորտուգալացի ծովագնացները (թարգմանաբար նշանակում է «նավաստու թիկնոց»)։ 1485 թ-ին նրանք այդպես են անվանել այժմյան Գաբոնի խորշը և այնտեղից խիտ մացառուտների միջով դեպի մայրցամաքի խորքը ձգվող գետը։ Հետագայում այդ անվանումը տարածվեց Օգովեի ավազանում ընկած ամբողջ տարածքի վրա, որին XIX դարի 2-րդ կեսին տիրացան ֆրանսիացի գաղութարարները։ Երկիրն անկախություն է ձեռք բերել 1960 թ-ի օգոստոսին։

Բնակչություն[խմբագրել]

Գաբոնում բնակվում են բանտու լեզվաընտանիքի ավելի քան 40 էթնիկ խմբեր. ֆանգեր (40 %), մալոնգվեներ, բակելեներ, բակոտաներ և այլք։

Տնտեսություն[խմբագրել]

Երկրի տնտեսության հիմքը հանքարդյունահանող և անտառային արդյունաբերությունն է։ Կան նավաշինական, նավթավերամշակման, սննդի արդյունաբերության ձեռնարկություններ։ Գյուղատնտեսական գլխավոր մշակաբույսերն են կակաոն, սուրճը, գետնանուշը, եգիպտացորենը, ադամաթուզը և այլն։ Անասնապահության զարգացմանը զգալիորեն խոչընդոտում է ցեցե ճանճը։ Զարգացած է փղոսկրե իրերի, փայտե արձանիկների դիմաքանդակների պատրաստումը։

Արտաքին հղումներ[խմբագրել]

  1. *http://www.legabon.org/ − Գաբոն պաշտոնական կայք
  2. *Virtual Tour of the National Parks
  3. *Կաղապար:CIA World Factbook link
  4. *Gabon from UCB Libraries GovPubs.
  5. *
  1. *Gabon from the BBC News.
  2. * Վիքիմեդիայում Gabon
  3. * Key Development Forecasts for Gabon from International Futures.